De Europese Unie en Turkije zijn dicht bij een deal over de gezamenlijke aanpak van de vluchtelingencrisis. Onderhandelingen over een reeks maatregelen gaan de goede kant op.

Vicevoorzitter van de Europese Commissie Frans Timmermans was in Ankara om met de Turken te praten.

''Er is uitzicht op vooruitgang’’ werd donderdagochtend door Brussel naar buiten gebracht. Voorzitter Jean-Claude Juncker zei voorafgaand aan de top in Brussel dat de laatste hand aan het akkoord werd gelegd.

De Britse krant Financial Times meldde donderdag dat er al een ''voorlopige deal'' is. Turkije kan volgens de krant 3 miljard euro tegemoetzien aan steun om de vluchtelingencrisis het hoofd te bieden. Ook wordt het zonder visum reizen voor Turken naar Europa versneld ingevoerd, zou Europa beloven. Verder zouden de gesprekken over de toetreding van Turkije tot de EU worden geïntensiveerd.

Op zijn beurt moet Turkije onder meer de grenzen veel beter bewaken en mensensmokkel bestrijden. Turkije moet verder meer werk maken van de registratie en integratie van vluchtelingen.

Terugnemen 

Ook moet het land migranten terugnemen die vanuit Turkije naar de EU zijn gereisd en geen recht hebben op asiel. De Turkse premier Ahmet Davutoglu zei donderdag dat Ankara geen migranten terugneemt als de EU haar visabeleid voor Turken niet versoepelt.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan was vorige week in Brussel om het actieplan te bespreken. Hij legde toen een eisenpakket op tafel voor de Turkse medewerking. Het Europese aanbod was toen 1 miljard euro, waarmee onder meer grote asielcentra in Turkije zouden worden neergezet.

Afspraken

Volgens premier Mark Rutte kan de vluchtelingencrisis alleen aangepakt worden als Europese landen hun eerder gemaakte afspraken nakomen. Nederland doet al meer dan gemiddeld, stelde de premier voorafgaand aan de top van regeringsleiders en staatshoofden van de EU.

Rutte voelt zich dan ook helemaal niet aangesproken door Brusselse kritiek dat EU-landen nu eens de gemaakte afspraken en beloftes voor steun en geld nakomen. "Wij boksen boven onze gewichtsklasse. Wij doen al meer dan we zouden moeten doen.''

De premier wees op eerdere gemaakte afspraken om de buitengrenzen beter te bewaken en de opvang in de regio te verbeteren. Volgens Rutte is het tijd dat landen die nu achterblijven hun best gaan doen.

Een van de afspraken die is gemaakt is het verdelen van vluchtelingen uit Italië en Griekenland, waar de meeste vluchtelingen aankloppen over heel Europa. Nederland is daar toe pas bereid als de registratie op orde is, zei Rutte. "Dat is echt stap één.''

Europese korps

Rutte voelt weinig voor de oprichting van een Europese korps voor de bewaking van de grenzen. "Dat werpt direct fundamentele vragen op over soevereiniteit. We moeten voor een pragmatische oplossing kiezen.''

Een ander belangrijk discussiepunt tijdens de top is de gezamenlijk aanpak van de vluchtelingencrisis met Turkije. Rutte wilde niet vooruitlopen over de Turkse vraag voor een veilige zone tussen het land en Syrië, waar een burgeroorlog woedt. "We moeten eerst goed weten wat ze precies bedoelen. Bovendien zal het heel ingewikkeld zijn te realiseren omdat die regio, waar nu ook de Russen betrokken zijn, buitengewoon instabiel is.''