Staatssecretaris Klaas Dijkhoff (Asielzaken) sluit verdere gedwongen opvang van asielzoekers in Nederland niet uit. 

Dat zegt hij woensdag, nadat hij dinsdag het dorp Oranje had verplicht zevenhonderd vluchtelingen extra op te nemen. 

Dijkhoff verbrak de afspraak die eerder met het dorp was gemaakt dat er maximaal zevenhonderd asielzoekers zouden worden opgevangen in het Drentse. Dat zorgde voor grote onrust onder de dorpsbewoners.

''Ik probeer het tot een minimum te beperken. Ik ben er ook al niet blij mee dat ik het gisteren heb moeten doen. Het alternatief was nog vervelender'', aldus Dijkhoff. Er komt een moment dat je moet kiezen, zei de bewindsman. "Anders hadden er mensen buiten moeten slapen." 

Dijkhoff zegt te begrijpen dat de inwoners van Oranje schrokken ''van de boodschap die ik kwam brengen.'' Hij vindt het ook ''niet echt prettig'' dat een vrouw ten val kwam nadat zij had geprobeerd hem tegen te houden toen hij wilde wegrijden.

De bewindsman voegde er woensdag aan toe dat het de bedoeling is dat het aantal asielzoekers in het dorp snel wordt teruggebracht naar de afgesproken zevenhonderd. Hoe lang het zal duren voordat dat zover is, kan Dijkhoff niet zeggen. "Ik kan er geen termijn aan plakken.''

Voorkomen

Volgens Dijkhoff heeft het kabinet de afgelopen weken juist geprobeerd het afdwingen van noodopvang te voorkomen. Na dit besluit voor Oranje kwamen er nauwelijks reacties van burgemeesters die zeiden dat het bij hun had gekund, aldus de staatssecretaris. ''Bij deze aantallen hebben we veel opvang nodig.''

Hij wijst er ook op dat het nodig is dat vluchtelingen uit de noodopvang doorstromen naar de normale opvang. ''Dat werkt nog niet goed.'' Hij geeft aan dat 13.000 mensen met een tijdelijke verblijfsvergunning die nu in asielzoekerscentra zijn, eigenlijk door gemeenten moeten worden gehuisvest.

Wij hebben de verantwoordelijkheid om ze onderdak te bieden, aldus Dijkhoff. ''We moeten in goed overleg tot betere oplossingen komen''.

Zijlstra

Volgens VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra toont het incident in Oranje aan dat de grens van wat Nederland zowel fysiek als maatschappelijk aankan is bereikt.

Zijlstra: ''Ik begrijp de onrust onder de bewoners van Oranje heel goed. Het bewijst dat zowel de fysieke als maatschappelijke grens in zicht is van wat we nog aan kunnen. Blijkbaar is de nood zo hoog dat staatssecretaris Dijkhoff dit heeft moeten besluiten, om te voorkomen dat mensen op straat gaan zwerven en overlast veroorzaken. Reden temeer om alles op alles te zetten om de instroom in te dammen."

Volgens SP-leider Emile Roemer moet premier Mark Rutte (VVD) nu leiderschap tonen en had niet op handelsmissie moeten gaan naar de Verenigde Staten. ''Hij is hier nodig'' in verband met de oplopende spanningen over de opvang van vluchtelingen, aldus Roemer woensdag.

De premier had volgens hem naar Oranje moeten gaan in plaats van Dijkhoff (Asielzaken). Rutte leidt van maandag tot en met woensdag een handelsmissie naar de Amerikaanse staat Georgia.

Ook GroenLinks-leider Jesse Klaver vindt Rutte op dit moment ''te onzichtbaar''. Hij laat te veel over aan zijn bewindslieden. Dit is een moment dat de premier leiderschap moet tonen, aldus Klaver. Woensdag steunde de Tweede Kamer zijn voorstel voor een debat met de premier over de problematiek. Dat debat zal volgende week plaatsvinden.

Overleg

Intussen hebben Rutte en Dijkhoff de gemeenten en de provincies uitgenodigd voor nader overleg over de opvang. 

Het overleg met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Interprovinciaal Overleg (IPO) moet vrijdag plaatshebben.

Dijkhoff zei dat vastgesteld moet worden dat de "optelsom'' van alles wat iedereen onderneemt genoeg moet zijn om de vreemdelingen op te vangen.

Kleinschaliger

PvdA-voorman Diederik Samsom zei eerder al tegen de NOS dat naar aanleiding van de gebeurtenissen in Oranje het kabinet woensdag nog in overleg zou moeten treden met de 32 grootste gemeenten (G32) van het land over de opvang van asielzoekers. 

Volgens Samsom moeten gemeenten zelfstandig de opname van kleine groepen asielzoekers kunnen organiseren. Ook moet de opvang kleinschaliger. Hij vindt dat gemeenten niet meer moeten worden ''overvallen'' met grote aantallen vluchtelingen, zoals in Oranje.

Video: Bussen met asielzoekers komen aan in Oranje

Bussen komen aan in Oranje
Bussen komen aan in Oranje

VNG

De vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) stelt dat draagvlak bij de gemeenten en de bewoners noodzakelijk voor de opvang.

Volgens de VNG zet de overheid de verhoudingen met de gemeente onder druk door niet vooraf de komst van asielzoekers te bespreken.

''Het kabinet heeft nu zonder overleg vooraf honderden extra vluchtelingen in een gemeente (Oranje) geplaatst. Dat zet de verhoudingen tussen overheden onder druk'', aldus de vereniging op haar website.

Volgens de VNG laten gemeenten zien dat ze ''hun uiterste best doen om voor die opvang én voor draagvlak te zorgen''.