In de Tweede Kamer zal staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) er dinsdag een hele kluif aan hebben om staande te blijven in het debat over het groeiend aantal misstanden bij spoorbeheerder Prorail.

Dat debat begint dinsdag om 16.45 uur. 

De belangrijkste verwijten aan het adres van Mansveld zijn dat zij weinig grip heeft op de misstanden bij Prorail, de problemen niet proactief aanpakt, en belangrijke informatie zou achterhouden voor de Kamer. 

Zo moest de Kamer ergens in de marge van de Prinsjesdagstukken lezen dat er in de periode tot 2028 mogelijk een half miljard te weinig is begroot voor onderhoud en beheer van het spoor en vallen ook grote projecten als de verbouwing van Utrecht Centraal tientallen miljoenen duurder uit.

Fraude

De Telegraaf onthulde vervolgens dat uit onderzoeksrapporten blijkt dat de financiële administratie van de spoorbeheerder een zooitje is. Er zouden hiaten zitten in de administratie en fraude kon niet worden uitgesloten.

De financiële medewerkers zouden bovendien "onnauwkeurig en inconsistent" werken, zo viel te lezen in de rapportages die dinsdag alsnog door de krant werden gepubliceerd.

Prorail weigerde dit eerder na verzoeken uit de Kamer. Volgens NRC Handelsblad had Mansveld wel om de stukken gevraagd, maar hield president-commissaris van Prorail Hans Alders het vrijmaken tegen.

De staatssecretaris schreef maandag aan de Kamer dat er weliswaar nog een hoop werk gedaan moet worden, maar het beeld van een "financiële puinhoop" herkende ze niet

Eerder openheid

Verder bleek eerder dit jaar dat Prorail tegen de regels in een viertal onderhoudscontracten had verlengd, zonder de raad van commissarissen en de staatssecretaris hierover te informeren. Ook in deze kwestie klonken geluiden in de Kamer dat Mansveld eerder openheid had kunnen geven.

Topman Gerard Sanderink van spooraannemer Strukton zei zaterdag bovendien in De Telegraaf dat het management bij het ministerie niet op orde is en veel ambtenaren overspannen zijn.

De meest recente misstand is de onthulling van NRC maandag dat het toezicht vanuit het ministerie op onderliggende organisaties, waaronder Prorail, tekortkomingen kent. Het betreffende onderzoek ging niet naar de Kamer.

Geduld

Het geduld in de Kamer is stilaan op aan het raken. "Het lijkt nu of Prorail in de beklaagdenbank zit, maar het is Mansveld die jarenlang niks met de signalen heeft gedaan", vindt CDA-Kamerlid Martijn van Helvert.

Ook D66-Kamerlid Stientje van Veldhoven vindt dat Mansveld de problemen "niet moet afschuiven, maar met oplossingen moet komen".

"De staatssecretaris blijft volhouden dat er niks aan de hand is. Terwijl de Prorail-baas, bouwer Strukton, meerdere rapporten van PWC en het rapport dat gepubliceerd is op de site van De Telegraaf stuk voor stuk problemen bij Prorail opsommen. Hebben zij allemaal ongelijk?", aldus Van Veldhoven.

Holding

GroenLinks-Kamerlid Liesbeth van Tongeren roept op om de NS en Prorail te laten samengaan in een holding. Hierdoor zou er "dezelfde kant op gestuurd kunnen worden".

Ook wil ze dat minister Melanie Schultz (Infrastructuur) de handen uit de mouwen steekt. Volgens Van Tongeren is duidelijk dat de portefeuille van Mansveld te zwaar is gebleken. 

"Klimaat, luchtvaart, spoor. Het zijn allemaal loodzware dossiers. De staatssecretaris kan niet aan alles voldoende aandacht geven", stelt ze.

SP-Kamerlid Farshad Bashir zegt zich vooral te hebben verbaasd over de reactie van Hans Alders. Die schreef in een maandag gepubliceerde brief aan Mansveld het beeld niet te herkennen dat het een financiële puinhoop is bij Prorail.

"De vraag is of Alders de stukken zelf wel heeft gelezen. Of heeft hij geen tijd met die achttien banen tegelijk?", zegt Bashir.

Uitgespeeld

Volgens Rikus Spithorst van reizigersorganisatie Maatschappij voor Beter OV is "de rol van Mansveld feitelijk uitgespeeld".

"De staatssecretaris is haar gezag totaal verloren. Bij Kamerleden, ambtenaren, de spoorsector en reizigers(organisaties)", stelt hij.

Spithorst roept Mansveld op om de directeuren van Prorail en NS "niet hinderlijk voor de voeten te lopen" nu zij bezig zijn de misstanden op te ruimen die onder hun voorgangers zijn ontstaan.

Geen hoorzitting

De regeringspartijen hebben dinsdag een stokje gestoken voor een extra hoorzitting over de perikelen bij spoorwegbeheerder ProRail en het ministerie van Infrastructuur. Zij verwierpen een verzoek van de oppositie.

De hoorzitting had nog voor het grote debat later dinsdag met staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) moeten plaatsvinden.

Video: Mansveld in Tweede Kamer voor debat over spoorproblemen

Mansveld bereidt zich voor op debat
Mansveld bereidt zich voor op debat