'Faillissement HSA was reële optie'

Faillissement van HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, was voor het ministerie van Financiën als aandeelhouder van de NS een reële optie. 

HSA kampte met grote financiële problemen, maar Financiën zag dat in de eerste plaats als een zaak van de NS, grootaandeelhouder van HSA.

''We gingen niet oneindig geld in een bodemloze put storten", zei Wouter Raab, topambtenaar bij Financiën, vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Door faillissement van HSA zou het vervoer over de hogesnelheidslijn opnieuw aanbesteed moeten worden. Dit zou veel minder geld opgeleverd hebben dan de oorspronkelijke overeenkomst met HSA, onder meer doordat de economie er veel minder goed voor stond dan eind jaren negentig, toen het HSL-vervoer voor het eerst werd aanbesteed.

Destijds onderhandelden NS en het ministerie van Financiën over de uitkering van een superdividend van 1,4 miljard door NS. De enquêtecommissie wilde weten waarom de NS dan niet beter geld in de noodlijdende dochter HSA had kunnen stoppen, in plaats van de uitkering van een groot dividend aan de Staat.

Maar Raab noemde dat ''buitengewoon onverstandig". Het zou neerkomen op ''verliesfinanciering". Volgens de topambtenaar zou kapitaalstorting in een verliesgevend bedrijf ''verbranden van geld" betekenen.

De NS wilde het dividend pas volledig uitkeren als er een oplossing was voor het acute tekort aan geld bij HSA op datzelfde moment.

Maar Financiën ging daar niet op in, zei Raab. Wim Meijer, toenmalig voorzitter van de raad commissarissen van de NS, bevestigde vrijdag dat Financiën niet mee wilde gaan in een koppeling tussen uitbetaling van het dividend en een oplossing voor HSA.

Toen verkeersminister Camiel Eurlings en de NS niet veel later afspraken maakten over de voorlopige redding van HSA, zag de NS geen enkele belemmering meer om het dividend aan Financiën uit te betalen.

Lees meer over:
Tip de redactie