Duizenden leerlingen zouden mogelijk hun diploma niet halen vanwege de rekentoets. De oppositie heeft met verbijstering gereageerd op de steun van de PvdA voor de verplichte toetsing.

Volgens een groot deel van de oppositie en het onderwijsveld is de toets kwalitatief slecht en draagt hij niet bij aan het verbeteren van de rekenvaardigheid.

Volgens CDA-Kamerlid Michel Rog is een bijkomend effect dat duizenden leerlingen hun diploma niet zullen halen. "Uit de proeftoetsen blijkt dat ongeveer de helft de toets niet haalt", aldus Rog.

Hij verwacht dat dit aantal zal dalen als de uitslag echt mee gaat tellen, maar dat dan nog altijd zo'n vierduizend leerlingen door het ijs zullen zakken. "Deze toets wordt zonder enig draagvlak door de strot geduwd en de leerlingen zijn de klos."

Ook de SP is fel: "Er zullen slachtoffers vallen. Talentvolle leerlingen zullen uitvallen voor een diploma", aldus SP-Kamerlid Jasper van Dijk.

Bekijk de reactie van Jasper van Dijk:

Debat

Woensdag debatteert de Tweede Kamer met staatssecretaris Sander Dekker (Onderwijs) over de rekentoets.

Het idee achter de toets is het verbeteren van de rekenvaardigheid van de scholieren. In het vervolgonderwijs blijkt dit niveau vaak veel te laag.

Niet alleen op het verplichtende van de toets is kritiek, ook op de inhoud. Zo zou de rekenvaardigheid worden getoetst door puzzels en niet door rekensommen.

De PvdA toonde zich altijd kritisch, maar stemt nu toch in. Volgens PvdA-Kamerlid Tanja Jadnanansing is aan belangrijke eisen tegemoet gekomen. Zo krijgen de leerlingen maar liefst vier herkansingen en is een 4,5 voldoende om te slagen. Deze norm gaat wel geleidelijk omhoog.

Compensatie

Diverse onderwijsorganisaties, zoals de VO-raad, scholierenorganisatie LAKS, wiskundeleraren en de Onderwijsbond CNV, hebben felle kritiek op de plannen van Dekker.

Ze hekelen het zware gewicht dat aan de toets wordt gegeven. Zo kan een onvoldoende niet, zoals bij andere vakken, worden gecompenseerd door de andere cijfers.

Als alternatief wordt er door de organisaties voorgesteld dat er vanuit de vervolgopleidingen eisen kunnen worden gesteld aan de rekenvaardigheid, maar dat dit verder geen effect heeft op het verstrekken van een diploma.

Onderwijsvernieuwingen

Een belangrijk kritiekpunt van de oppositie is dat het besluit van Dekker indruist tegen de lessen van de commissie-Dijsselbloem, die een aantal jaar geleden onderzoek deed naar onderwijsvernieuwingen.

Een belangrijke conclusie was dat hervormingen draagvlak moesten hebben in het onderwijsveld. Daar is hier geen sprake van, stellen de oppositiepartijen. 

De partijen willen dat de focus komt te liggen op het verbeteren van het rekenonderwijs. PvdA'er Jadnanansing wijst erop dat hiervoor al 500 miljoen euro is uitgetrokken.

'Afrekentoets'

Volgens Jesse Klaver van GroenLinks wordt "alles opgehangen" aan de toets. "Het effect is dat sommige leerlingen daar alle moeite in steken zodat ze zich minder richten op aardrijkskunde of Frans."

Paul van Meenen (D66): "De PvdA kiest voor de VVD in plaats van voor de leerling", aldus Van Meenen. Hij spreekt van een "afrekentoets" die beter leren rekenen in de weg staat.

De PVV gelooft wel in de toets als instrument om de rekenvaardigheid te verhogen. Kamerlid Harm Beertema wil dan ook dat Dekker en de coalitie doorzetten. 

"In 2010 werd juist sterke noodzaak gevoeld door ouders, bedrijfsleven en alle politieke partijen voor het verbeteren van de rekenvaardigheid om de kwaliteit van het hele onderwijs op een hoger plan te tillen", stelt de PVV'er. "De invoering is een traject van lange adem, dus de staatssecretaris moet gewoon blijven vasthouden aan de rekentoets en niet sleutelen aan het niveau en de weging."