Een meerderheid van de PvdA-leden heeft zondag tijdens het partijcongres in Utrecht een motie tegen de inperking van de vrije artsenkeuze verworpen.

De motie had PvdA-leider Diederik Samsom en het kabinet een flinke steen in zijn schoen opgeleverd als die zou worden aangenomen. Het verwerpen van de motie komt dan ook als een welkome steun in de rug voor de PvdA-top die de nodige kritiek te verduren heeft gekregen.

Het partijbestuur had de leden eerder op de dag geadviseerd tegen de motie te stemmen. Volgens de partijtop vraagt de motie de Tweede Kamerfractie iets dat ''feitelijk onmogelijk is''.

In de huidige zorgverzekeringswet is al opgenomen dat zorgverzekeraars niet-gecontracteerde zorg niet volledig hoeven te vergoeden als de verzekerde een goedkopere, zogeheten naturapolis heeft, aldus het partijbestuur die opgelucht adem kan halen nu het congres zich achter de kabinetsplannen schaart.

Dwarse senatoren

Dat het congres een signaal heeft afgegeven betekent voor de senatoren nog niet dat zij het nieuwe wetsvoorstel zullen steunen.

Eerste Kamerlid Adri Duivesteijn zei na afloop van de stemming dat hij de uitspraak van het congres 'teleurstellend' vond. "Het is jammer dat de PvdA deze uitspraak heeft gedaan."

Volgens Duivesteijn hebben de leden niet met veel enthousiasme de lijn van de coalitie gesteund. Hij denkt dan ook niet dat een meerderheid van de leden zich achter de inperking schaart, maar hebben de motie toch verworpen uit bestuurlijke overwegingen. "Het is wikken en wegen in een coalitie met de VVD", zegt Duivesteijn.

Hij blijft echter voorstander van de wettelijke verankering van het recht om je eigen arts te kiezen. Die wettelijke verankering blijft het belangrijkst voor de senator. Of hij zich net als de leden achter de coalitie schaart, kan hij niet zeggen. Daar wil hij eerst het nieuwe wetsvoorstel voor zien.

De andere PvdA-senator, Marijke Linthorst, die ook tegen het wetsvoorstel stemde herhaalde zondag haar "eigen afweging" te maken als zij het wetsvoorstel opnieuw moet beoordelen.

Zorgcrisis

Het kabinet wil de vrije artsenkeuze inperken, maar zag drie PvdA-senatoren tegen het wetsvoorstel stemmen. Dat leidde bijna tot een kabinetscrisis waarna het kabinet besloot het wetsvoorstel opnieuw naar de Tweede Kamer te sturen.

Met een aantal aanpassingen hopen de VVD en PvdA de kern van het wetsvoorstel, namelijk de inperking van de vrije artsenkeuze, alsnog door het parlement te loodsen.

Lukt dat niet, dan zal het kabinet de inperking van de vrije artsenkeuze via een Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) alsnog proberen door te drukken.

Contract

In het huidige systeem is er al geen sprake van een volledige vrije artsenkeuze. Wie nu een naturapolis heeft, krijgt zeventig tot tachtig procent van de zorg vergoed wanneer er gebruik wordt gemaakt van een zorgaanbieder waarmee de zorgverzekeraar geen contract heeft aangesloten.

Wat het kabinet wil is dat de zorgverzekeraar die resterende zeventig tot tachtig procent niet meer betaalt en dat de verzekerde dus honderd procent van de zorgkosten moet betalen wanneer er gebruik wordt gemaakt van een zorgaanbieder waarmee de zorgverzekeraar geen contract heeft afgesloten.

Alleen verzekerden met een duurdere restitutiepolis behouden het recht op een volledige vrije artsenkeuze.

Wat houdt het wetsvoorstel 'inperking vrije artsenkeuze' in?

Hoe werkt de AMvB-route?

PvdA-congres worstelt met kwakkelende partij