Het crisisoverleg over het zorgconflict tussen de regeringspartijen VVD en PvdA gaat donderdag door in het Torentje van premier Mark Rutte. De coalitie werkt koortsachtig aan een oplossing van de kwestie.

De PvdA heeft donderdagavond mede namens de VVD een debat met Rutte aangevraagd over de "verwerping van de wijziging van enkele zorgwetten." 

Martijn van Dam van de PvdA stelt dat er nog geen oplossing is. "Maar we vinden het als coalitie logisch dat er wel gedebatteerd wordt voor het kerstreces, na het verschijnen van een brief van het kabinet." Eerder op de dag had de oppositie al een debat aangevraagd, maar dat was tegengehouden door de coalitie.

RTL-journalist Frits Wester meldt op basis van bronnen dat de partijen "er uit gaan komen". Daarmee zou een kabinetscrisis zijn afgewend. 

Torentjesoverleg 

Rutte, minister Edith Schippers (Volksgezondheid) en VVD-fractieleider Halbe Zijlstra spraken voorafgaande aan het Torentjesoverleg onderling met elkaar. Dat gebeurde op de werkkamer van Zijlstra in het gebouw van de Tweede Kamer. Daarna zijn ze naar het Torentje, de werkkamer van Rutte, gegaan.

Later arriveerde een zware delegatie van de VVD bij het torentje, met onder meer partijvoorzitter Henry Keizer en diverse bewindspersonen. Deze verlieten het Torentje in het verloop van de avond weer.

Ook PvdA-vicepremier Lodewijk Asscher en PvdA-leider Diederik Samsom en PvdA-minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) zouden in het Torentje zijn. 

Op de werkkamer van Zijlstra besprak de VVD-top of ze genoegen kunnen nemen met de verwachtingen die de PvdA-senatoren hebben geschapen. Rutte zei bij aankomst dat het in het belang van het proces beter is dat hij niets zegt. 

Geen garanties

De drie dissidente PvdA-senatoren die dinsdag de zorgwet van Schippers afstemden, weigeren op voorhand in te stemmen met een nieuw voorstel. Ze zijn inhoudelijk wel dichter bij elkaar gekomen.

PvdA'ers Marijke Linthorst, Guusje ter Horst en Adri Duivesteijn kunnen niet op voorhand garanties geven dat ze met een nieuwe wet wel instemmen.

Volgens Ter Horst is door haar en Duivesteijn en Linthorst wel duidelijk gemaakt wat hun voorwaarden zijn. ''We hebben gezegd: als aan die en die voorwaarden voldaan is, dan mag je de verwachting hebben dat de PvdA-Senaatsfractie instemt."

"Inhoudelijk zijn we heel dicht bij elkaar gekomen, maar het laatste zetje dat geëist wordt, dat wij van tevoren ja zeggen tegen een tekst die we nog niet hebben gezien, dat kan en mag staatsrechtelijk helemaal niet", aldus Ter Horst donderdag.

VVD

Het is de vraag of de VVD hier genoegen mee neemt. Voor Schippers is de zorgwet de manier om de groeiende kosten in de zorg te drukken waardoor de premies voor de burgers zullen dalen.

Ter Horst: "Iedereen doet zijn best om er uit te komen, maar er zijn grenzen aan wat acceptabel is.'' De voorwaarden waar ze op doelt, gaan over het ''herstellen van de machtsbalans tussen verzekeraars, zorgverleners en de verzekerden'', en over de vrije artsenkeuze.

Voor Ter Horst is het niet duidelijk hoe de zaken er nu voor staan. ''Ik hoop dat het goed komt. Niemand heeft er baat bij dat het kabinet valt. Ik zou het zeer betreuren als het hierop zou mislopen.''

Schippers zei in een reactie "niet elke vijf minuten" te willen reageren op de gesprekken die gaande zijn. Ze was in de Kamer voor een debat.

Video: Reactie minister Schippers

Video

Optimisme

In de loop van donderdag groeide op het Binnenhof juist het optimisme dat een akkoord mogelijk was. 

De top van de coalitie kwam rond het middaguur weer bijeen in het Torentje. Daarna zeiden VVD-minister Schippers en VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra nog dat er duidelijk sprake was van voortgang.

Woensdag werd door met name vicepremier Lodewijk Asscher stevig op de senatoren ingepraat.

Rutte heeft donderdag zijn geplande bezoek aan de Europese Raad afgezegd om beschikbaar te zijn voor een Kamerdebat. Hij blijft in Den Haag om te werken aan een oplossing voor de zorgcrisis.

Kabinetscrisis zorgconflict

Het kabinet is de afgelopen dagen niet in gevaar geweest, zei premier Mark Rutte vrijdag na afloop van de laatste ministerraad van dit jaar en na een roerige week, waarin een kabinetscrisis om de zorgwet werd afgewend. © ANP
© ANP
"Dat is moeilijk te zeggen", antwoordde Rutte op de vraag of het kabinet in gevaar is geweest. "Maar er is door de top van de PvdA hard gewerkt om het probleem op te lossen. Alles afwegend: nee." © ANP
Minister Schippers arriveert op het Binnenhof voor de ministerraad, de dag nadat de kabinetscrisis rond haar zorgwet werd afgewend. © ANP
Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) arriveert vrijdag, na een paar roerige crisisdagen, bij de laatste ministerraad voor het kerstreces. © ANP
Minister Lodewijk Asscher zei bij aankomst voor de ministerraad dat de verhoudingen binnen het kabinet nog steeds goed zijn en dat je dat juist merkt als je samen "goed door een lastig probleem komt". © ANP
De ministers zeiden opgelucht het kerstreces in te gaan, dat zaterdag begint. Minister Jeanine Hennis-Plasschaert: "We kunnen wel tegen een stootje." © ANP
Minister Henk Kamp arriveert vrijdag bij de laatste ministerraad voor het kerstreces. © ANP
Regeringspartijen VVD en PvdA hebben een kabinetscrisis afgewend. De bevriende oppositiepartijen D66, ChristenUnie en SGP hebben echter grote moeite met het alternatieve plan om de gesneuvelde zorgwet van minister Edith Schippers (Volksgezondheid) alsnog door te kunnen voeren. © ANP
Het kabinet is voornemens om het wetsvoorstel aangepast opnieuw in te dienen. Sneuvelt deze ook dan wil de coalitie dit via een truc buiten het parlement om regelen. © ANP
D66-leider Alexander Pechtold noemt het coalitiecompromis staatsrechtelijk dubieus. Hij sprak van een "dreigement" vanuit het kabinet. © ANP
PvdA-leider Diederik Samsom tijdens het debat. Hij vindt de AMvB-optie te verdedigen om essentiële onderdelen uit de zorgafspraken toch uit te kunnen voeren. © ANP
Minister president Mark Rutte en minister Edith Schippers van Volksgezondheid op weg naar debat in Tweede Kamer. © ANP
Minister Edith Schippers (Volksgezondheid) is donderdag in de Tweede Kamer. Ze wil niet reageren op de lopende gesprekken. © ANP
PvdA-leider Diederik Samsom na afloop van het crisisberaad van VVD en PvdA. © ANP
PvdA-leider Diederik Samsom is tevreden met het nieuwe voorstel. © ANP
Minister Jeanine Hennis-Plasschaert van Defensie arriveert bij het Torentje. © ANP
Staatssecretaris Sander Dekker (L) van OC&W en minister Stef Blok voor Wonen en Rijksdienst arriveren bij het Torentje. © ANP
Mark Rutte voert het woord tijdens het debat in de Tweede Kamer. Tijdens het debat ontstond een confrontatie tussen de premier en de Kamer. © ANP
Premier Mark Rutte (R) en PvdA-leider Diederik Samsom in het Torentje. © ANP
VVD-fractieleider Halbe Zijlstra en PvdA-leider Diederik Samsom tijdens een schorsing van het debat in Tweede Kamer. © ANP
De drie dissidente PvdA-senatoren die dinsdag de zorgwet van Schippers afstemden, weigeren op voorhand in te stemmen met een nieuw voorstel. Ze zijn inhoudelijk wel dichter bij elkaar gekomen. © ANP
Minister Dijsselbloem vertrekt, nadat de top van de coalitie rond het middaguur weer bijeen geweest in het Torentje in Den Haag. © ANP
Mogelijk komen VVD en PvdA later donderdag tot een akkoord rond het zorgconflict. VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra zei duidelijk sprake te zien van voortgang. © ANP
VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra stelde donderdag in de plenaire zaal van de Tweede Kamer dat er mogelijk later op de dag meer informatie vanuit het kabinet komt, waarna een debat kan volgen. © Novum
De gesprekken tussen VVD en PvdA over een oplossing voor het zorgconflict "kunnen leiden tot een positieve uitkomst", zei Rutte in de nacht van woensdag op donderdag na afloop van topberaad tussen de partijen. © ANP
PvdA-leider Diederik Samsom zei nog mogelijkheden te om het conflict met op te lossen. "We hebben vandaag stap voor stap gewerkt richting een oplossing. Dus we gaan morgen verder." © ANP
Vicepremier Asscher woensdagavond na afloop van het topberaad. Hij zou eerder die avond ook hebben gesproken met de drie PvdA-senatoren die tegenstemden. © ANP
Minister Schippers tijdens het topberaad in het Torentje van premier Rutte. Eerder zei ze "goede hoop" te hebben op een goede afloop. © ANP
PvdA-vicepremier Lodewijk Asscher tijdens het overleg met de partijtop op zijn ministerie. Later zei hij "goede hoop" te hebben op een oplossing. © ANP
D66-leider Alexander Pechtold arriveert bij het Torentje van Rutte voor overleg met de coalitie. Bij de oplossing voor het conflict moet rekening worden gehouden met de bevriende oppositiepartijen (D66, ChristenUnie en SGP). © ANP
Ook PvdA-Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën was bij het ministerie van Algemene Zaken voor overleg met de coalitie. © ANP
PvdA-senator Guusje ter Horst staat woensdagavond met een kop soep in de hand de pers te woord bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. © ANP
PvdA-senator Marijke Linthorst loopt woensdag het ministerie van Sociale Zaken in voor overleg met de partijtop. © ANP
Vicepremier Lodewijk Asscher loopt woensdagmiddag het ministerie van premier Rutte binnen. © ANP
Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem komt uit het ministerie van Algemene Zaken. Het kabinet probeert woensdag een uitweg te vinden uit de dinsdag plotseling ontstane crisis. © ANP
Minister Edith Schippers verlaat woensdagochtend het ministerie van Lodewijk Asscher na overleg met de PvdA-top. © ANP
VVD-leider Halbe Zijlstra arriveert dinsdagavond bij het Torentje voor het crisisberaad met premier Mark Rutte. © ANP
PvdA-leider Diederik Samsom staat dinsdagavond de pers te woord na overleg met de PvdA-top. © ANP
Voor VVD-minister Schippers dinsdag tijdens het debat in de Eerste Kamer, waar haar zorgwet sneuvelde door tegenstemmen van drie PvdA-senatoren. © ANP
Minister Schippers dinsdagavond in het Torentje. Voor haar is de nieuwe zorgwet een fundamenteel belangrijke stelselwijziging die verspilling in de zorg moet tegengaan. © ANP
Premier Mark Rutte (R) overlegt in het Torentje met minister Edith Schippers (M) van Volksgezondheid en andere collega's. © ANP

Crisissfeer

Op het Binnenhof heerst sinds dinsdag onverwacht een crisissfeer, omdat Schippers het wegstemmen van haar wet niet accepteerde. Het voorstel sneuvelde in de Eerste Kamer met 38 stemmen tegen en 33 voor; 4 leden waren afwezig.

Schippers is geenszins van plan aan de kern van haar wetsvoorstel te tornen. De PvdA-senatoren stellen echter dat in de nieuwe zorgwet de macht van de zorgverzekeraars te groot wordt. Ze benadrukken dat in het verkiezingsprogramma van de partij staat dat de partij tegen meer marktwerking in de zorg is.

Wat de VVD betreft is het echter de PvdA die zich niet aan de afspraak heeft gehouden. Dit leidde ook tot ergernis van de constructieve oppositie (D66, ChristenUnie en SGP), die ondanks hun bezwaren hun senatoren wel zover wisten te krijgen voor de wet te stemmen. Volgens de VVD ligt daarom nu ook de bal bij de PvdA om tot een oplossing te komen.

CDA-leider Sybrand Buma zegt in het EO-radioprogramma Dit is de dag dat het kabinet lijdt aan "betonrot".

"Maar als het kabinet de draad op een goede manier alsnog kan oppakken, dan moet dat gebeuren. De werkloosheid moet aangepakt, de lasten moeten omlaag en de uitvoering van grote hervovingen moet nog beginnen", aldus Buma. "Kan het kabinet dat aan, dan moet het door. Kan het dat niet, dan moeten we naar de kiezer. Ik stuur veel liever nu vanuit de oppositie bij dan dat heel Nederland naar de stembus moet en we weer maanden bezig zijn voor er een nieuw kabinet zit.''

AchtergrondenHoe het kabinet plots in crisis belandde

Dit is wat de PvdA-Senatoren tegenhielden