Lokale politici willen dat gemeenten de mogelijkheid krijgen om ex-gedetineerden te weigeren als hun aanwezigheid zorgt voor maatschappelijke onrust.

Dat blijkt uit onderzoek van NU.nl, uitgevoerd door Overheid in Nederland onder burgemeesters, wethouders en raadsleden.

Van de 2.083 respondenten vindt 42 procent dat burgemeesters de vrijheid moeten hebben om ex-gedetineerden te weigeren als zij zich in hun woonplaats willen vestigen.

Nog eens 15 procent vindt dat burgemeesters bij grote weerstand onder inwoners mogen besluiten een ex-gedetineerde te weigeren.

Tussen de partijen zitten nogal wat verschillen in opvatting. Zo vindt een meerderheid (56 procent) van de lokale PvdA'ers dat gemeenten gedetineerden niet mogen weigeren.

Bij het CDA wil 64 procent juist wel vrijheid voor de burgemeester. Bij de SGP ligt dit percentage op 70 procent.

Sytze van der V.

Onlangs zorgde de nieuwe verblijfplaats van de veroordeelde pedoseksueel Sytze van der V. in Amersfoort boven een kinderdagverblijf voor veel onrust. 

Bewoners eisen het vertrek van Van der V., maar omdat hij zijn straf heeft uitgezeten kan hij niet gedwongen worden om te vertrekken. Eerder zorgde ook de komst van Benno L. in Leiden ook al voor veel onrust.

Bernt Schneiders, voorzitter van het Genootschap van Burgemeesters, pleitte er eerder dit jaar al voor om burgemeesters meer armslag te geven. 

VVD-Kamerlid Ard van der Steur vindt weliswaar dat burgemeesters ex-gedetineerden moeten kunnen weigeren, maar vindt het niet nodig om dit in de wet te regelen.

"Als een burgemeester het met het oog op de openbare orde onverstandig vindt dat iemand zich in zijn gemeente vestigt, dan heb ik daar begrip voor, maar dan moeten andere burgemeesters diegene wel opnemen", aldus de VVD-parlementariër.

Volgens hem gaat dat nu al in onderling overleg tussen gemeenten, reclassering en OM.

Toezicht

Dit najaar behandelt de Tweede Kamer een wetsvoorstel dat het mogelijk maakt om ex-gedetineerden lang, mogelijk zelfs levenslang, onder toezicht te houden.

De VVD wil dat burgemeesters bij dit langdurige toezicht een belangrijke adviesrol krijgen over de door het OM en reclassering opgelegde toezichtsmaatregelen.

CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg vindt dat burgemeesters bij dit wetsvoorstel de bevoegdheid moeten krijgen aan te geven waar in de gemeente die persoon komt wonen. "Daarmee kun je voorkomen dat zo iemand boven een kinderdagverblijf komt te wonen", aldus de CDA'er.

Sjef van Gennip, directeur van Reclassering Nederland, wijst er op dat maar in een zeer klein percentage van de gevallen onrust ontstaat. Hij is er daarom geen voorstander van om nieuwe wet- en regelgeving op te tuigen.

"In Amersfoort gaat het om een vrij burger die zijn straf heeft uitgezeten. Ik geloof meer in diplomatie om te voorkomen dat het uit de hand loopt. En anders kan de burgemeester altijd nog ingrijpen als de openbare orde in het geding is", aldus Van Gennip.