EU-leiders zijn het eens geworden over de nominatie van de Luxemburger Jean-Claude Juncker voor het voorzitterschap van de Europese Commissie.

Dat heeft EU-president Herman van Rompuy vrijdag bekendgemaakt.

Het Europees Parlement (EP) moet nu de knoop doorhakken en wil op woensdag 16 juli stemmen over de voordracht van de christendemocraat.

De twee grootste fracties in het EP, de christendemocraten en sociaaldemocraten, spraken al hun steun uit voor de oud-premier van Luxemburg. Daardoor kan Juncker rekenen op een meerderheid en zal hij José Manuel Barroso vrijwel zeker opvolgen.

Merkel

De nominatie van Juncker komt niet onverwacht: hij was de enige kandidaat. Juncker was naar voren geschoven door de christendemocraten in het EP, in aanloop naar de Europese parlementsverkiezingen eind mei. Zij wonnen de verkiezingen.

Juncker weet zich gesteund door de Duitse bondskanselier Angela Merkel. Ze leek aanvankelijk een eigen kandidaat naar voren te willen schuiven, maar bond toch in en noemde Juncker de geschiktste persoon.

De Hongaren en de Britten lieten meermaals weten tegen de aanstelling van de Luxemburger te zijn. De Britse premier David Cameron waarschuwde de overige regeringsleiders vrijdag op Twitter dan ook dat ze spijt zullen krijgen.

"Ik heb de EU leiders gezegd dat ze wel eens spijt zullen krijgen van de procedure om de commissievoorzitter te kiezen. Ik zal altijd voor de Britse belangen opkomen", aldus Cameron. 

Rutte

Premier Mark Rutte bevestigde eerder dat de Nederlandse regering wel achter Juncker staat. Hij roemde zijn ervaring en stelde dat er overeenstemming mogelijk is over de inhoudelijke agenda voor de komende jaren.

Rutte noemt het wel ernstig en slecht dat hij en zijn EU-collega's het niet unaniem eens zijn geworden over de voordracht van Juncker. 

Naast het voorzitterschap van de Europese Commissie moeten er ook nieuwe EU-commissarissen worden gezocht, maar ook opvolgers voor EU-buitenlandchef Catherine Ashton en EU-president Herman Van Rompuy.

Extra overleg

De regeringsleiders en staatshoofden van de EU houden extra overleg op woensdagavond 16 juli. Er wordt een informeel diner georganiseerd. Ook Juncker is dan aanwezig. 

Tijdens het diner zullen de Europese regeringsleiders spreken over de invulling van de belangrijkste openstaande topbanen in de EU, aldus Merkel. Ook wordt dan gestemd over de nominatie van Juncker. 

Minister

Juncker is vereerd met de nominatie voor het voorzitterschap en stelt ''trots en vereerd" te zijn "met de steun van de Europese lidstaten".

De 59-jarige Juncker was twintig jaar minister van Financiën. In 1995 werd hij premier van Luxemburg. Als langstzittende regeringsleider van Europa trad hij in juli 2013 af na een affaire rond de geheime dienst van Luxemburg. 

Juncker heeft in Europa een naam opgebouwd als man van compromissen. Hij was van 2005 tot 2013 de eerste voorzitter van de Eurogroep (de vergadering van de ministers van Financiën van de eurolanden) en werd opgevolgd door Jeroen Dijsselbloem. Tijdens zijn voorzitterschap kreeg onder meer Griekenland miljarden euro steun.