De drie getuigen van het Internationaal Strafhof (ICC) uit de Democratische Republiek Congo die al drie jaar in een cel van het strafhof in Scheveningen zitten, worden woensdag vrijgelaten op last van het ICC.

Dat zegt een van hun advocaten, Flip Schüller.

Lang kunnen ze niet van hun vrijheid genieten, want Nederland zet ze direct in vreemdelingenbewaring op Schiphol.

Een woordvoerder van het ministerie van Veiligheid en Justitie bevestigt dit. Volgens hem moet Nederland van het ICC het drietal overdragen aan Congo. Nederland is daaraan gebonden door een verdrag. De rechtbank in Amsterdam heeft deze overdracht echter verboden.

Staatssecretaris Fred Teeven (Veiligheid en Justitie) wilde van de Raad van State duidelijkheid hoe met deze patstelling om te gaan. De hoogste bestuursrechter besloot daarop vorige week dat de drie getuigen nog niet mogen worden uitgezet. Er loopt namelijk een hoger beroep in de asielzaak van de drie bij diezelfde Raad van State.

De woordvoerder van het ministerie zegt dat zolang de asielprocedure nog in Nederland loopt, de drie niet worden uitgezet. Ze moeten de uitkomst wel afwachten in vreemdelingendetentie.

President Congo

De mannen kwamen in 2011 naar Den Haag om te getuigen over de rol van de Congolese president Joseph Kabila bij misdrijven en schendingen van mensenrechten. Ze zaten op dat moment al lang in Congo vast.

De drie vroegen hier asiel aan. Ze vrezen door de getuigenissen voor hun veiligheid in Congo.

'Ernstig risico'

Hoewel de rechtbank het aannemelijk vindt dat de drie betrokken waren bij misdrijven tegen de menselijkheid, kunnen ze niet zomaar worden teruggestuurd. Er bestaat een "ernstig risico" dat het drietal wordt vastgezet en geen eerlijk proces krijgt. "Bovendien zijn er onvoldoende garanties dat de getuigen niet de doodstraf krijgen", concludeerde de rechtbank. Hun advocaten zijn het daar helemaal mee eens.

De drie zaten drie jaar in een ICC-cel in Scheveningen, terwijl ze niet zijn veroordeeld. Schüller: "Twee van hen hebben dus in totaal al bijna tien jaar onrechtmatig in detentie doorgebracht."