Het kabinet schort de hulp aan de Ugandese overheid op.

Minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel) heeft dat maandag besloten nadat de Ugandese president Yoweri Museveni maandag een antihomowet heeft bekrachtigd, zo maakten Ploumen en minister Frans Timmermans (Buitenlandse Zaken) maandag bekend.

Timmermans liet weten ''zeer teleurgesteld’’ te zijn dat de president zijn handtekening heeft gezet onder deze wet. ''Internationale druk heeft hem helaas niet weerhouden.

Dit is een slechte dag voor de mensenrechten in Uganda’’, aldus Timmermans, die gaat voorstellen om internationaal, bijvoorbeeld in Europees verband, maatregelen te treffen. Volgens hem stemt de wet niet overeen met internationale mensenrechtenverdragen waar ook Uganda voor heeft getekend.

Acceptatie van de antihomowet heeft dan ook consequenties voor de Nederlandse relatie met de Ugandese overheid, aldus Timmermans.

Miljoenen

Jaarlijks gaat er ongeveer 23 miljoen euro naar Uganda; daarvan gaat zeven miljoen euro naar een fonds om de justitiële sector (onder meer mensenrechtentraining voor politie, scholing voor gevangenen en het opzetten van interne inspectiediensten). Die zeven miljoen wordt nu stopgezet.

Wel blijft gewoon geld gaan naar onder meer initiatieven om de mensenrechten te verbeteren en voedselprojecten van maatschappelijke organisaties in Uganda, aldus Ploumen.

ChristenUnie, D66, PvdA, SP, CDA en GroenLinks in de Tweede Kamer vroegen Timmermans en Ploumen maandag om een snelle reactie.

Sjoerd Sjoerdsma (D66) vindt het terecht dat de Nederlandse hulp is opgeschort nu deze ''afschuwelijk wet'' is bekrachtigd. ''Maar het zou wel goed zijn als dat geld zou worden ingezet voor lokale projecten om de mensenrechten te verbeteren.''

Ook Joël Voordewind (ChristenUnie) is tevreden. ''Eindelijk, wij hebben daar al jaren op aangedrongen wegens de corruptie in het land. Daarom stopten ook de EU eerder al de hulp, het is goed dat wij dat nu ook doen. Dit geld kan beter naar particuliere organisaties die zich bezighouden met ontwikkelingssamenwerking en de mensenrechten.''

Hulporganisatie

Westerse homo's en zelfs hetero's kunnen eigenlijk beter niet meer naar Uganda gaan. Dat vindt Fabienne Simenel, deskundige bij hulporganisatie Hivos. Sinds maandag wordt homoseksualiteit en hulp aan homo's er zeer streng bestraft.

Simenel vreest voor chantage in het Afrikaanse land: ''Denk aan een Ugandese jongen die een mannelijke toerist beticht van handtastelijkheden en onheuse bejegening als hij hem geen vijfhonderd euro betaalt.''

Homo's die naar Uganda afreizen, moeten ''heel erg op hun eigen veiligheid gaan letten. Je komt snel in een kwaad daglicht te staan of wordt vals beschuldigd.'' In januari werd een homoseksuele Belg opgepakt op verdenking van homoseksuele handelingen. Mede omdat toen een lichtere antihomowet gold, bleef het bij twee dagen cel.

VS

De Verenigde Staten zijn ''diep teleurgesteld'' dat de Ugandese president Yoweri Museveni de wet heeft getekend waardoor homo's in zijn land levenslang kunnen krijgen. Dat heeft de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry maandag laten weten in een verklaring.

De VS gaan de betrekkingen met het land herzien, waaronder de hulpgelden die Washington overmaakt naar het Afrikaanse land. Dat geld gaat voor een groot deel naar de strijd tegen hiv/aids.

De VS noemen de Ugandese antihomowet een gevaarlijk stap terug in het beschermen van de mensenrechten.