Staatssecretaris Fred Teeven (Justitie) is momenteel niet aan zet om de vrijlating van Fortuyn-moordenaar Volkert van der G. uit of af te stellen.

Dat zegt hij dinsdag in het Kamerdebat over de mogelijke voorwaardelijke vrijlating van Van der G.

Volgens Teeven is een aantal jaren geleden in de wet vastgelegd dat het Openbaar Ministerie (OM) aan zet is om te onderzoeken of er risico is op recidive. Het OM zou dan kunnen besluiten tot uit- of afstel.

Pas na dit besluit zou de staatssecretaris in beroep kunnen gaan tegen dit besluit. "Hierdoor ben ik nu op afstand geplaatst", stelde hij.

Onderzoek

Dinsdag werd, tot verbazing van veel Kamerleden, plotseling bekend dat het OM nader onderzoek doet naar het risico op recidive bij Van der G.

Hij werd in 2002 veroordeeld tot achttien jaar celstraf voor de moord op politicus Pim Fortuyn. Gedetineerden die zich goed gedragen, kunnen onder voorwaarden na tweederde van de periode vrijkomen. In voorbereiding daarop mogen veroordeelden op proefverlof.

Begin december werd duidelijk dat staatssecretaris Teeven Van der G. vanaf 1 februari 2014 tot diens vrijlating in mei maandelijks op verlof moet sturen.

Verlof

Teeven wilde hier aanvankelijk niet aan meewerken, maar eerder deze maand bleek dat Van der G. inmiddels een keer op proefverlof is geweest.

De staatssecretaris weigerde het proefverlof onder meer vanwege de maatschappelijke onrust die hierdoor zou ontstaan. Ook premier Mark Rutte had zich daar in de verkiezingscampagne van 2012 stevig over uitgelaten. Hij stelde destijds dat de staatssecretaris zou moeten aftreden als hij een proefverlof zou honoreren.

Geloofwaardigheid

Diverse partijen, waaronder D66 en de ChristenUnie, lieten zich daar dinsdag kritisch over uit. ChristenUnie-Kamerlid Gert Jan Segers vindt dat dergelijke uitlatingen "de geloofwaardigheid van de politiek aantast".

Volgens PVV-Kamerlid Lilian Helder kan er geen sprake zijn van vrijlating van Van der G. "Hij heeft niets in onze samenleving te zoeken. Er is een kans dat hij opnieuw zijn overtuiging zal volgen", aldus Helder. 

"Bovendien heeft hij gezegd geen spijt te hebben en weigerde hij mee te werken aan het programma om het risico op recidive terug te dringen."

Teeven zegde haar toe de Kamer tijdig te informeren, zodat de PVV nog een motie kan indienen om de vrijlating te kunnen afwenden.

Rechtsstaat

SP-Kamerlid Jan de Wit hield zijn collega-Kamerleden voor dat in een rechtsstaat elke gedetineerde op dezelfde manier behandeld dient te worden.

De VVD wil dat voortaan bij voorwaardelijke vrijheidsstelling ook andere zaken dan recidivegevaar gaan meewegen bij de vrijlating. Volgens Teeven worden momenteel echter ook al andere zaken meegewogen, bijvoorbeeld het ongewenste contact met slachtoffers.