De VNG wijst de plannen rondom de overgang van zorgtaken uit de nieuwe wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) van het Rijk naar gemeenten af in de huidige vorm. 

Dit heeft Annemarie Jorritsma, voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) vrijdag laten weten in een persconferentie.

"Wat er nu ligt, is niet uit te voeren. Dat is een heftige conclusie. Maar wij voorspellen grote problemen", aldus Jorritsma. "Als de wet zo blijft ingericht als nu dan zullen burgers daar volgend jaar de dupe van worden."

Woensdag bleek uit een ledenraadpleging van de VNG, waar ruim 300 van de 403 gemeenten in Nederland aan deelnamen, al dat slechts 33 procent met het wetsvoorstel van staatssecretaris Martin van Rijn (Zorg) kon instemmen.

67 procent van de gemeenten is het nog niet met de plannen eens. Het bestuur van de VNG had het wetsvoorstel wel met een positief advies aan de leden voorgelegd.

Verzekeraars

Belangrijk twistpunt van de gemeenten met de plannen van Van Rijn is het besluit om de persoonlijke verzorging over te hevelen naar de zorgverzekeraars in plaats van naar de gemeenten. De gemeenten vrezen hierbij voor "te veel vrijblijvendheid", zo laat de VNG weten.

Ook hekelt Jorritsma dat er "geen regie" op het totaal van de drie decentralisaties. "Die ontbreekt op dit moment. Er is nu geen samenhang."

"Niemand lijkt zich te realiseren hoe groot de omvang de decentralisaties eigenlijk is." Volgens de VNG zullen gemeenten voor 'niet te dragen financiële risico's' komen te staan. Ook maken de gemeenten zich zorgen over de vertraging die bij het wetsvoorstel is opgelopen. "De bal ligt nu bij het kabinet. Wij verwachten een adequate reactie."

Taken

In de nieuwe opzet gaan veel taken voor de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning over van het Rijk naar de gemeenten en zorgverzekeraars. Uitgangspunt in de plannen van Van Rijn is dat mensen die het niet alleen redden, langer kunnen thuiswonen doordat de gemeenten zorgen voor passende ondersteuning zoals bijvoorbeeld de thuiszorg. 

Met de plannen gaat een flinke bezuiniging van 1,5 miljard euro gepaard, die bij een afwijzen van de gemeenten in gevaar komt. Gemeenten krijgen 3,9 miljard euro extra om hun nieuwe zorgtaken in 2015 goed te kunnen uitvoeren, zo maakte Van Rijn dinsdag nog bekend. 

Thuiszorg

Inclusief het huidige budget, hebben de gemeenten daardoor in totaal 8,8 miljard euro tot hun beschikking voor hun zorgtaken. Maar ter illustratie: door de decentralisatie zal bijvoorbeeld het budget voor huishoudelijke hulp met 40 procent worden gekort.

Het overhevelen van de zorgtaken van provincies naar gemeenten is een van de drie grote decentralisaties die het kabinet op het programma heeft staan. Behalve over de WMO krijgen gemeenten ook de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg en de sociale werkvoorziening.