Het gesprek met D66-leider Alexander Pechtold en premier Mark Rutte, vicepremier Lodewijk Asscher en minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) over de plannen van het kabinet was 'verhelderend'. 

Dit stelde D66-leider Alexander Pechtold in de nacht van woensdag op donderdag na een ruim drie uur durend overleg in het Torentje. Waarover er precies gesproken is wilde hij niet veel meer informatie geven.

"Dat zou het voor de vervolgstappen ingewikkeld kunnen maken." 

Ook Dijsselbloem en Asscher gaven na afloop niet veel informatie prijs over de inhoud van de gesprekken. "Het is een goed gesprek geweest. Morgen gaan we weer met volle vaart verder", zo stelde Dijsselbloem. Volgens de minister is er over een brede agenda gesproken. "Dat was prima."

Bekijk reacties van Pechtold, Dijsselbloem en Rutte:

Oppositie

Pechtold liet ook al weten dat er morgen weer verder wordt gesproken. Niet alleen met zijn partij, maar ook met de andere oppositiepartijen. Welke partijen precies werd nog niet duidelijk. De gesprekken vinden waarschijnlijk in de middag plaats. 

De andere mogelijke gesprekspartners van het kabinet, GroenLinks, CDA, de ChristenUnie en de SGP, werden door het kabinet voor woensdagavond niet uitgenodigd. In eerste instantie zou er woensdagavond een gezamenlijk gesprek plaatsvinden tussen kabinet en oppositie, maar dit werd door het overleg met D66 uitgesteld. 

Hervormen

Behalve Pechtold was ook financieel specialist Wouter Koolmees bij het overleg aanwezig. Het kabinet zou bereid zijn om te praten over de wensen van D66 om sneller te hervormen.

Pechtold herhaalde bij aanvang dan ook nog eens dat het gesprek wat hem betreft moet gaan om hervormingen. "Dat gaat om meer dan het sociaal akkoord. Het gaat vooral om het creëren van meer werkgelegenheid."

Het gesprek begon om 21.30 uur. Premier Rutte en minister Dijsselbloem arriveerden om 20.45 uur al bij het torentje. Kort daarna kwam minister Asscher. Die onderstreepte bij aankomst nog eens hoe belangrijk het sociaal akkoord voor hem is.

Sociaal akkoord

Als er sneller wordt hervormd dan betekent dit dat de afspraken met werkgevers en werknemers in het sociaal akkoord mogelijk moeten worden opgebroken. Dit ligt gevoelig, vooral bij de PvdA.

Asscher benadrukte dat hij vooral gaat luisteren naar wat Pechtold hem te zeggen heeft. Pechtold zelf stelde juist van het kabinet te horen dat het meer te bieden heeft dan 'honderd miljoen hier en honderd miljoen daar'.

Voor het gesprek werd op het ministerie van Financiën tussen de fractievoorzitters van de VVD en de PvdA, Halbe Zijlstra en Diederik Samsom, nog druk overleg gevoerd welke ruimte het de partij precies kan bieden.

Pechtold liet bij aanvang verder nog weten dat aantreden tot het kabinet wat hem betreft 'absoluut' geen optie is. 

Bekijk beelden van de aankomst bij het torentje:

Eerste Kamer

Het kabinet heeft steun van de oppositiepartijen nodig om de eigen plannen voor 2014 door de Eerste Kamer te krijgen, omdat de VVD en de PvdA daar geen meerderheid hebben.

Alleen de steun van D66 is echter niet voldoende om in de Eerste Kamer wel die meerderheid te krijgen. Mogelijk zullen andere partijen zich bij D66 aansluiten als er al een deal met het kabinet is, zoals ChristenUnie, SGP en GroenLinks. 

Door de keuze om eerst D66 uit te nodigen voor een gesprek lijkt een diepere samenwerking met het CDA juist verder weg, maar ook dit is nog niet uitgesloten. 

Brussel

D66 dringt er bij het kabinet al langer op aan om hervormingen rondom de WW en het ontslagrecht te versnellen. Hiermee kan het kabinet een beter verhaal houden richting Brussel, mocht het niet aan de begrotingsregels voldoen.

In Brussel is men mogelijk bereid om Nederland meer respijt te geven om de drie procentsregel te halen, als er maar structureel wordt hervormd.   

Oppositie

Minister Dijsselbloem praatte woensdagochtend afzonderlijk met alle oppositiepartijen, nadat er dinsdagavond al een gezamenlijk overleg plaatsvond. 

Het overleg met D66 duurde al iets langer dan met de andere partijen: een uur in plaats van drie kwartier. Als laatste was het CDA aan de beurt.

Keuzes

De verschillende oppositiepartijen drongen er bij het kabinet woensdag op aan om zo snel mogelijk met keuzes te komen over met wie het verder wil onderhandelen en op welke onderwerpen er bij het kabinet ruimte zit. "Als het weer pappen en nathouden is, dan heeft verder praten geen zin", zo stelde Sybrand Buma van het CDA. 

Arie Slob van de ChristenUnie stelde na woensdagavond meer duidelijkheid van de minister te verwachten over met welke partijen het aan tafel wil. Als het kabinet vandaag niet verder beweegt, heeft het voor zijn partij geen zin om verder te praten zo stelde hij. "Dan maar zonder ons."

Tijd

Bram van Ojik van GroenLinks benadrukte na afloop van het gesprek dat het kabinet juist de tijd moet nemen om met een 'goed en zorgvuldig' voorstel te komen. Oplossingen hoeven volgens hem niet 'binnen 24 uur' aangedragen te worden. "Het kabinet is al zoveel tijd verloren omdat het niet kon kiezen."

Als een voorstel komt dan moet het kabinet wel echt een politieke keuze maken of het 'over links of over rechts' wil. "Als dat niet gebeurt dan heeft verder praten weinig zin. Het gaat niet meer alleen om de cijfertjes."

Lees meer over de begrotingsregels van Brussel