De oppositie eist maandag duidelijkheid van het kabinet over welke richting het uit wil met de gesprekken die onder leiding van minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vanaf maandag gevoerd worden over de invulling van de kabinetsplannen van volgend jaar. 

De oppositie stelt zich daarin afwachtend op, zo blijkt uit een rondgang van NU.nl onder de oppositiepartijen die maandag om 14.00 uur bij Dijsselbloem aan tafel zullen schuiven. Het kabinet is voor steun in de Eerste Kamer afhankelijk van de oppositie en wil met hen dan ook al voordat wetgeving daar ter stemming komt tot een akkoord komen. 

Behalve de PVV en de SP zitten alle oppositiepartijen aan tafel. Dit zijn CDA, D66, GroenLinks, ChristenUnie, SGP, 50 plus en de Partij voor de Dieren. Verwacht wordt dat vooral de eerste vijf uit dit rijtje voor het kabinet gesprekspartners kunnen zijn.

Het gesprek wordt maandag gevoerd door de financieel woordvoerders van de partijen. Ook de financieel woordvoerders van de PvdA en de VVD schuiven aan.

Agenda

Uit de gesprekken met de verschillende partijen blijkt dat er voor maandag nog weinig resultaat verwacht wordt. Dijsselbloem zal waarschijnlijk vooral een agenda voor de komende drie dagen vaststellen: wie praat met wie en vooral waarover. "Het is aan het kabinet om beweging te maken", zo klinkt het onder de oppositiepartijen. Andersom zullen zij aan Dijsselbloem een lijstje kunnen voorleggen met onderwerpen waar ze het over willen hebben. 

Het kabinet heeft vorige week vooral duidelijk gemaakt dat er te onderhandelen valt over de invulling van de bezuinigingen.

De oppositiepartijen en het kabinet hebben op drie punten onenigheid: de mate van lastenverzwaringen voor burgers, de hoogte van het bedrag aan extra bezuinigingen (6 miljard) en het tempo van doorvoeren van hervormingen, zo bleek na de Algemene Beschouwingen van vorige week.  

Een woordvoerder van het Ministerie van Financiën laat weten pas na maandagmiddag meer te kunnen vertellen over de richting van de gesprekken.

Tijd

De oppositiepartijen vinden vooral dat het kabinet duidelijker moet maken met wie het wil onderhandelen. "Het kabinet heeft door de aankondiging van gesprekken vooral tijd gewonnen", zo stelt een bron in Den Haag. De coalitiepartijen zouden het weekend hebben genomen om overeenstemming te krijgen over waar voor het kabinet de onderhandelingsruimte zit.

Tijdens de twee dagen durende algemene politieke beschouwingen  vorige week kwam het nauwelijks tot toenadering tussen coalitie en oppositie. "In de plenaire zaal kan je alleen op hoofdlijnen een gesprek voeren met de oppositie. Het echte werk moet achter de schermen plaatsvinden", zo stelde premier Rutte na afloop dan ook. 

Sociale partners

Het kabinet heeft gezegd dat er ruimte is om in te breken in de afspraken met het sociaal akkoord, maar alleen als de sociale partners, werkgevers en vakbonden, hun handtekening daar ook onder willen zetten. Volgens Rutte is daar bij hen echter weinig tot geen ruimte voor. Die partners hebben zelf ook al direct laten weten er geen heil in te zien.

Maar volgens Samsom heeft het kabinet wel vaker hobbels moeten overwinnen. Verder werd duidelijk dat aan het bedrag van 6 miljard euro aan extra bezuinigingen niet valt te tornen, maar aan de invulling wel.

Eerste Kamer

Alle oppositiepartijen die een tegenbegroting hebben ingediend, het CDA, D66, Groenlinks en de ChristenUnie vinden juist dat dit bedrag moet worden losgelaten. Dit kan aan Brussel verkocht worden door geplande hervormingen al eerder te laten ingaan, zo stellen ze.

Voor de algemene financiële beschouwingen volgende week dinsdag, die wegens de gesprekken een week werden uitgesteld, moet er meer duidelijk zijn over een eventuele samenwerking tussen het kabinet en (een deel van) de oppositie.  Als die samenwerking er niet komt, zal het spannend worden of het kabinet voor de verschillende plannen wel een meerderheid in de Eerste Kamer tegemoet kan zien.