Het kabinet noemt proefboringen naar schaliegas veilig, maar neemt nog geen definitief besluit over het toestaan van de boringen. Dat schrijft minister van Economische Zaken Henk Kamp maandag aan de Tweede Kamer.

Kamp zegt dat de uitkomsten van een maandag gepresenteerd onderzoek tonen dat de risico's beperkt zijn.

"Uit het onderzoeksrapport blijkt nu dat de risico's van opsporing en winning van schaliegas met de huidige wet- en regelgeving goed te ondervangen zijn", aldus Kamp. "Om de potentiële betekenis van schaliegas voor de Nederlandse energievoorziening en economie vast te kunnen stellen zijn proefboringen nodig."

Het kabinet neemt echter nog geen besluit, omdat het een commissie van deskundigen (Commissie voor de milieueffectrapportage) nog naar de uitkomsten van het onderzoek wil laten kijken. 

Als besloten wordt aanvragen voor boringen daadwerkelijk in behandeling te nemen zal dit aan de Tweede Kamer worden voorgelegd. Daarna zal er ook met lokale bestuurders en omwonenden worden gesproken en zal op de boorlocaties zelf ook nader onderzoek worden gedaan.

Hierdoor zal er op zijn vroegst medio 2014 een definitief besluit vallen.

Omstreden

De boringen zijn omstreden. Het PvdA-congres nam eerder dit jaar een motie aan om af te zien van proefboringen. PvdA-leider Diederik Samsom stelde toen die motie te zullen uitvoeren.

Hij zei er wel bij dat boringen in de toekomst mogelijk zullen zijn als deze veilig genoeg blijken. Samsom zal dan opnieuw steun vragen aan het congres. 

Positief

Tijdens een persconferentie stelde Kamp dat de twijfel binnen de PvdA geen reden is voor het uitstel van het kabinetsbesluit. "Ik moet zelf zorgen voor zorgvuldige besluitvorming", aldus Kamp.

Hij liet weten schaliegaswinning positief te benaderen. "Als het op verantwoorde wijze gewonnen kan worden moeten we daar serieus naar kijken", aldus de minister.

Kamp gaf tijdens de persconferentie uitgebreid aan hoe schaliegas werkt en wat de mogelijke gevolgen zijn. Hij erkende dat er risico's aan zijn verbonden, maar andere dan bij conventionele gaswinning. 

Ook wees hij op de potentiële economische winst en de hieraan gekoppelde koopkrachtwinst via de export. "De koopkracht van de gewone Nederlander kan wel een steuntje gebruiken."

Proef

Een Brits bedrijf, Cuadrilla Resources, wil in Boxtel, Haaren en in de Noordoostpolder via proefboringen bezien of er voldoende schaliegas in de grond zit om om als rendabele energievoorziening te exploiteren.

Tegenstanders van de boringen vrezen voor milieuschade, doordat bij het 'fracken' (kraken) van het schaliegesteente het grondwater vervuild kan raken. Ook is er angst voor aardbevingen en bodemdaling. 

In zijn Kamerbrief wijst Kamp maandag op het belang van gas voor de Nederlandse energievoorziening en het halen van de CO2-doelstellingen, aangezien het winnen ervan relatief schoon kan. 

Onderzoek

Uit ervaring met conventionele gas- en oliewinning zou volgens het onderzoek blijken dat de risico's op vervuiling van het grondwater zeer klein zijn. Gezien het grotere aantal boorputten kan dit risico toenemen, maar dit is te ondervangen met "zorgvuldig werken en adequate handhaving".

Ook de enorme diepte van de boringen beperkt de risico's op weglekken van schadelijke vloeistoffen in het grondwater.

Het risico op aardbevingen blijft volgens het onderzoek beperkt tot maximaal 3.0 op de schaal van Richter in seimisch actief gebied. Van eventuele bodemdaling is bij schaliegaswinning geen sprake.

Het grotere ruimtebeslag ten opzichte van conventionele gasboringen vergroten de noodzaak om locatiespecifiek onderzoek te doen naar mogelijke risico's en hinder.

Milieubeweging

VVD-Kamerlid Rene Leegte wil dat het kabinet nu snel besluit proefboringen toe te staan. Hij verwacht dat ook uit locatieonderzoek zal blijken dat de boringen veilig zijn.

Hij verwijt de milieubeweging gevoelens van onveiligheid aan te jagen en twijfel te voeden bij mensen die te maken krijgen met de schalieboringen in hun omgeving. "Als we meer gas kunnen winnen hebben we minder kolencentrales nodig en dat levert dus juist milieuwinst op", aldus Leegte.

Hij noemt het onverstandig de discussie over schaliegas te verknopen met die over de aardgaswinning in Groningen. Daar zorgen de boringen regelmatig voor aardbevingen. Uit het onderzoek blijkt volgens hem dat dit risico bij schaliegas verwaarloosbaar is.

GroenLinks

GroenLinks wil het verzet tegen schaliegas voortzetten. "Er is voor schaliegas geen draagvlak, geen noodzaak, maar wel risico voor mens en milieu. Waarom zouden we zulke risico’s nemen als we ook kunnen kiezen voor de echte oplossing van schone en veilige energie, zoals zonne-energie?", aldus Kamerlid Liesbeth van Tongeren.

Milieudefensie noemt het kwalijk dat de minister de zorgen van inwoners van Boxtel, Haaren en de Noordoostpolder probeert te sussen door het besluit uit te stellen, te praten over inspraak en door hun zorgen te bagatelliseren met de uitkomsten van een omstreden onderzoek.

"Nut en noodzaak van schaliegas aantonen doe je niet door lukraak in de grond te gaan boren. Dat doe je door een goed plan te maken voor de toekomstige duurzame energievoorziening in Nederland. Als Kamp dat zou doen, zou hij snel genoeg tot de conclusie komen dat schaliegas niet nodig is."

Vijf vragen over schaliegas