Het kabinet zou een marktconsultatie kunnen houden om te kijken welke partijen naast de NS een alternatief kunnen bieden voor de Fyra op de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel.

Dit blijkt dinsdag uit een hoorzitting met verschillende experts in de Tweede Kamer.

Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) stelde vorige week nog dat een marktconsultatie juridisch niet wenselijk is, omdat de concessie nu eenmaal is gegund aan de NS. 

Pas als de NS op 1 oktober niet kan aantonen een volwaardig alternatief te bieden voor de ten grave gedragen V250 van AnsaldoBreda, kan er ruimte komen voor andere marktpartijen zo liet ze weten.

Onterecht

Maar volgens de verschillende juridische experts, zoals hoogleraar privaatrecht Chris Jansen (VU Amsterdam) en advocaten Frederik van Nouhuys en mevrouw Sütö (LegalRail), is dit niet correct.

"Dat is onterecht. Een marktconsultatie kan, als het maar op een open en transparante manier gebeurt", aldus Sütö. "Een marktconsultatie is geen omlijnd begrip", zo vult Van Nouhuys aan. 

Volgens de juridische experts is het bovendien niet zo dat een marktconsultatie automatisch hoeft te leiden tot een aanbesteding. 

Mansveld wees er in een eerder debat op juist wel "op het punt van aanbestedingsplicht" te staan bij een marktconsultatie. 

Publiek belang

Volgens Jansen is een consultatie mogelijk, omdat het kabinet te maken heeft met het publieke belang dat groter is dan de relatie die de overheid met de NS heeft. Hij stelt dat in een marktconsultatie bovendien niet iedereen uitgenodigd hoeft te worden, zolang er maar geen informatieachterstand kan ontstaan bij partijen die niet meedoen. 

Sütö wijst erop dat het aantal partijen dat in de spoormarkt opereert bovendien beperkt is. "De consultatie kan zich heel gericht aandienen."

Volgens Sütö zou het kabinet bovendien beter geen tijd kunnen verliezen. "Als we wachten tot 1 oktober en dan blijkt dat de NS een plan heeft dat niet werkbaar is, dan is er veel tijd verloren. Waarom zouden we wachten?", zo vraagt ze zich af.  

Van Nouhuys zegt de opmerking van Mansveld alleen te begrijpen wegens politieke redenen. "Want als je meer weet zie je ook dat er meer smaken zijn en dan kan er politieke druk ontstaan om voor een andere partij te kiezen."

Veolia

Coalitiepartij PvdA en een aantal oppositiepartijen zeiden vorige week in het debat over het mislukte hogesnelheidsproject al een marktverkenning te willen. Verschillende partijen, zoals Veolia hebben zich namelijk al aangediend om opnieuw mee te dingen met een concessie. Veolia verloor destijds de aanbesteding van de NS en eindigde als tweede.

Ook Mansveld liet al weten dat een intrekking van de concessie van de NS tot de mogelijkheden behoort. De NS zelf wil de hogesnelheidslijn blijven exploiteren.

Vorige maand werd bekend dat de Nederlandse Spoorwegen niet meer door willen met de Fyra, omdat de trein te onbetrouwbaar zou zijn. België besloot dat eerder al.