Het PvdA-congres heeft de partijleiding opgeroepen om de voorgenomen strafbaarstelling van illegaliteit uit het regeerakkoord te schrappen.

Een motie werd zaterdagmiddag op het congres in Leeuwarden door een overgrote meerderheid aangenomen. Partijleider Diederik Samsom zei geen gehoor te kunnen geven aan de oproep van het congres.

"Ik kan niet voldoen aan uw eis om mijn woord te breken", aldus Samsom in zijn speech.

De strafbaarstelling van illegaliteit is een afspraak met de VVD in het regeerakkoord, maar ligt veel PvdA'ers als een steen op de maag.

Diverse sprekers lieten tijdens het congres weten teleurgesteld te zijn in hun eigen partij. De initiatiefnemer van een petitie tegen dit voorstel, Sander Terphuis, kreeg een staande ovatie na zijn pleidooi tegen het strafbaar maken van illegaliteit. Terphuis, zelf ooit illegaal in Nederland, ontving op zijn petitie 7000 steunbetuigingen.

Ook waren er leden die zeiden het niet acceptabel te vinden dat voor deze wet steun gezocht moet worden bij de PVV.

Afspraak

Samsom noemde de strafbaarstelling illegaliteit een 'lelijke dissonant' in het regeerakkoord, maar dat dit nu eenmaal een afspraak is met de VVD. Hij wees er op dat illegaal verblijf nu ook al tot consequenties leidt. Als coalitiepartij zorgt de PvdA er volgens Samsom voor dat het vreemdelingenbeleid menselijker wordt.

Ook wordt een voorstel van het vorige kabinet om ook hulp aan illegalen strafbaar te maken, teruggedraaid.

Partijvoorzitter Hans Spekman kreeg boegeroep toen hij er op wees dat het congres een half jaar geleden steun uitsprak voor het regeerakkoord. Spekman en Kamerlid Martijn van Dam probeerden het congres zonder succes te bewegen een genuanceerdere motie te omarmen.

Schoffering

Voorzitter van de Jonge Socialisten, Toon Geenen, noemt het een 'schoffering' dat de wens van het partijcongres niet wordt uitgevoerd.

"Samsom heeft heel wat uit te leggen", zei hij na afloop van het congres. "Je kunt je afvragen wat de waarde van het congres nog is." Geenen noemt het 'een aanfluiting van de ledendemocratie'.

"Je kan niet met 90 procent een motie aannemen en vervolgens zeggen 'omdat ik een afspraak heb gemaakt ooit kan ik het niet over mijn hart verkrijgen om mijn woord te breken'." Geenen gaat ervan uit dat Spekman de fractie zal aansporen om alsnog werk te maken van de uitvoering van de motie.

Spekman zei na afloop dat de uitspraak van het congres aangeeft dat het veel mensen raakt. Hij wijst er wel op dat er een regeerakkoord ligt dat is getekend. Hij noemt de uitspraak een 'oproep aan de fractie'.

Reactie Samsom

Ook Samsom zei na afloop dat hij niks voor de leden kon betekenen. "Het congres is ons hoogste orgaan en alles wat het congres zegt nemen wij bloedserieus, maar soms wordt er een vraag gesteld waar ik niet aan kan voldoen", aldus de PvdA-leider.

"Deze motie gaat over de angst voor een inhumaan vreemdelingenbeleid. We gaan zorgen dat die angst wordt weggenomen."