Israël is woedend over het Nederlandse voornemen om producten uit de door Israël bebezette Westelijke Jordaanoever van een speciaal label te voorzien.

Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken noemt het in een verklaring zuivere discriminatie.

''Als Nederland burgers wil informeren dat bepaalde producten uit een controversieel gebied komen, moet het dit voor alle controversiële gebieden in de wereld doen. Maar aangezien het alleen bij Israël wordt toegepast, kunnen wij het niet anders noemen dan discriminatie'', zegt woordvoerder Yigal Palmor.

"Als op producten uit nederzettingen staat dat ze uit Israël komen, klopt dat gewoon niet met het internationale recht", zei minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans eerder. "Nederlandse consumenten hebben recht op goede voorlichting, dit is geen sanctie", licht een woordvoerder van het ministerie tegenover NU.nl verder toe.

Scherp

Ook de Israëlische vicepremier Eli Yishai veroordeelde het Nederlandse plan in scherpe bewoordingen.

''Het is vreemd dat Nederland geen stappen onderneemt om Joden die tijdens de Tweede Wereldoorlog alles hebben verloren volledig te compenseren, maar het wel nodig vindt Joodse producten van een stempel te voorzien'', zei hij vrijdag tegen de Israëlische krant Yedioth Aharonot.

Agenda

De kwestie van de etiketten stond vorig jaar mei al op de Europese agenda. Israël wist er dus al van, aldus premier Mark Rutte vrijdag. Enkele andere landen, waaronder Groot-Brittannië, zijn Nederland ook al voorgegaan in het verzoek om producten van de Westelijke Jordaanoever, de Golan Hoogte en oost-Jeruzalem niet te voorzien van het etiket 'made in Israël'.

Ook Rutte ontkende stellig dat er sprake is van een boycot, hoewel het de consument nu gemakkelijk wordt gemaakt niet voor een artikel uit een nederzetting te kiezen. Het bewust kiezen voor een product op basis van het label kan toch altijd al, overwoog Rutte.

Obstakel

Het kabinet vindt de Israëlische nederzettingen in bezet Palestijns gebied een obstakel voor de vrede. Uitbreiding ervan moet worden gestopt en nieuwe uitbreidingen worden veroordeeld. ''In dit verband zal Nederland zich er in de EU ook voor inzetten dat producten afkomstig uit de nederzettingen niet in de EU worden ingevoerd onder misleidende labels'', schreef Timmermans in december aan de Kamer.

Daarbij speelt ook mee dat voor producten uit Israël gunstige invoerrechten gelden. Die gunstige voorwaarden mogen niet gelden voor producten uit nederzettingen omdat die niet in Israël zijn gemaakt. De spullen kunnen dus duurder worden als ze een ander label krijgen.

Bekijk een fragment van de persconferentie:

 

CIDI

''Israël mag niet anders worden behandeld dan andere landen" en ''symboolpolitiek", aldus directeur Ronny Naftaniel van het Centrum Informatie en Documentatie Israël CIDI vrijdag.

Volgens Naftaniel is het voornemen meer een ''politieke uitspraak zonder de consequenties te overzien." Volgens het CIDI zijn er ook nog wel andere landen waar bezette gebieden zijn. Ook voorziet hij problemen als het gaat over waar producten precies vandaan komen.

Profiteren

De organisatie Een Ander Joods Geluid is juist blij met de speciale labels. "Dit is een goede stap om ervoor te zorgen dat bedrijven in de nederzettingen niet langer profiteren van toegang tot de Nederlandse markt", aldus Jaap Hamburger, voorzitter van Een Ander Joods Geluid. De organisatie wil producten uit de nederzetting volledig weren.

''Nederland loopt met deze oproep voorop in EU-verband. Er moeten echter wel nadere en minder vrijblijvende afspraken worden gemaakt over toezicht en controle om zeker te weten dat nederzettingenproducten ook daadwerkelijk als zodanig gelabeld worden."

ChristenUnie

De ChristenUnie begint een actie tegen het besluit om labels van Israëlische producten uit de bezette Palestijnse gebieden te wijzigen. Dat zei het Tweede Kamerlid Joël Voordewind van de ChristenUnie vrijdag.

Het is een ''onzalig plan'', meent Voordewind. De partij gaat op haar website een label zetten met daarop de tekst 'stop discriminatie Israël'. Mensen kunnen daarop dan hun digitale handtekening zetten. Die worden verzameld en later overhandigd aan minister Frans Timmermans van Buitenlandse Zaken. De actie begint maandag en duurt drie weken.

Voordewind vreest dat de aanpassing van de labels slechts een eerste stap is. De tweede stap zal mogelijk een boycot van Israëlische producten zijn. Hij vreest dat het kan eindigen met het schrappen door de EU van de gunstige invoerrechten voor Israëlische producten.