Het Centraal Planbureau (CPB) verwacht dat het begrotingstekort dit jaar met 3,3 procent opnieuw hoger uitvalt dan in Brussel toegestaan. In 2014 zal het tekort verder oplopen naar 3,4 procent.

Dat blijkt uit de cijfers die het CPB donderdag heeft bekend gemaakt. In de afgelopen 2 jaar was het begrotingstekort ook al te hoog.

Op basis van de cijfers zal het kabinet bekijken hoeveel er bezuinigd moet worden om in 2014 alsnog aan de Brusselse tekortsnorm van 3 procent te kunnen voldoen.

Eurocommissaris Olli Rehn voorspelde vorige week nog een tekort van 3,6 procent voor Nederland. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën weigerde echter te spreken van "een meevallende tegenvaller".

Maatregelen

Het kabinet is mogelijk al snel in staat om met plannen te komen die het tekort voor volgend jaar terugdringen. Vrijdag komen de ministers bijeen om zich daarover te buigen. Volgens VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra komt het kabinet die dag ook meteen met een pakket maatregelen. Ook Dijsselbloem beaamt dat het kabinet vrijdag met een reactie komt.

Hij sprak van sombere cijfers die ''extra bitter'' zijn voor de tienduizenden Nederlanders die werkloos worden. ''We zitten in zwaar weer, waar we doorheen zullen moeten.''

Reactie Dijsselbloem

Groei in 2014

In 2014 groeit de economie weer met 1 procent, zo verwacht het CPB. Dat het begrotingstekort hoog uitvalt komt vooral doordat er minder geconsumeerd wordt. 

De particuliere consumptie neemt dit jaar af met maar liefst 1,5 procent. Dit was in 2012 ook al het geval. Vooral in woningen wordt dit jaar minder geinvesteerd, een daling van 7 procent. Volgens het CPB zal het dit jaar alleen iets beter gaan met de uitvoer van binnenlands geproduceerde goederen.

Werkloosheid

Door de verslechterde economische situatie daalt de werkgelegenheid opnieuw. De werkloosheid loopt in 2013 op tot 560.000 mensen en in 2014 tot 575.000 mensen. Dit komt in 2013 neer op 6,25 procent van de beroepsbevolking.

Volgens PvdA-leider Diederik Samsom moet alles wat het kabinet de komende tijd doet gericht zijn op het bieden van een tegenwicht aan de oplopende werkloosheid. Hij denkt daarbij vooral aan extra investeringen om de jeugdwerkloosheid binnen de perken te houden. 

Positief is volgens Samsom dat na vele jaren van dalend consumentenvertrouwen, dit in 2014 weer wat aantrekt.

Beweeg de cursor over de lijn om de percentages te zien . De gegevens zijn afkomstig van CPB. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen

Brussel

Eerder deze week lieten PvdA en VVD al weten dat voor 2013 niet aan de begrotingsnorm vastgehouden zal worden. Het kabinet moet eind april aan Brussel laten weten hoe het denkt het begrotingstekort in 2014 weer op of onder 3 procent te brengen.

Bij de invoering van de euro spraken alle landen in de eurozone af dat zij een begrotingstekort van maximaal 3 procent mogen hebben om zo de stabiliteit van de munt te kunnen garanderen. In het verleden hield ons land zich altijd keurig aan deze Europese regel. Maar in 2011 kwam het tekort op 4,7 procent uit en in 2012 op 3,8 procent.

Rutte

Premier Mark Rutte beaamde in een reactie donderdag nog eens dat het waarschijnlijk niet zal lukken om het begrotingstekort al dit jaar onder de EU-grens te krijgen. "Maar dat zal wel nodig zijn voor 2014."

Dit jaar moet de schade worden beperkt en worden doorgegaan met de ingezette hervormingen. In 2014 moet het kabinet de overheidsfinanciën echt weer op orde krijgen, aldus Rutte. Ook Samsom wil niet dit jaar, maar volgend jaar extra bezuinigen. Het kabinet moet daarover afspraken maken met de oppositie en met de sociale partners, aldus de PvdA-leider. Of Brussel Nederland dit extra jaar ruimte ook geeft, is echter nog maar de vraag.

De meeste oppositiepartijen in de Tweede Kamer hebben donderdag afspraken gemaakt om zich in het overleg met het kabinet niet uiteen te laten spelen. Het kabinet wil ook oppositiepartijen betrekken bij de bezuinigingen die voor 2014 op stapel staan. Bij het overleg waren vrijwel alle oppositiefractievoorzitters aanwezig. Geert Wilders van de PVV ontbrak.

Bezuinigingen

Doordat het kabinet bij het aantreden al bekend maakte 16 miljard te gaan bezuinigen, neemt het begrotingstekort ten opzichte 2012 met 0,7 procent af. 

De afgelopen tijd waren er een aantal bijzondere factoren die invloed hebben gehad op de hoogte van het tekort. Vooral door de meevallende telecomveiling en doordat de Staat de komende jaren 3,2 miljard extra winst krijgt uitgekeerd van De Nederlandsche Bank (DNB), valt het tekort minder hoog uit dan eerder gedacht.

Dit effect wordt weer gedempt doordat de overheid onlangs SNS Reaal moest redden, dat kostte de Staat direct 3,7 miljard.

Lees de politieke reacties op de cijfers van het CPB

Lees meer over de begrotingsregels

Beweeg de cursor over de lijn om de percentages te zien . De gegevens zijn afkomstig van CPB. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen