DEN HAAG - De oppositiepartijen SP, PvdA, D66 en GroenLinks en regeringspartij CDA hebben premier Rutte woensdag tijdens het debat over de EU-top verweten weg te lopen van de discussie over Europa.

In het debat wordt de Nederlandse inzet voor de top, die donderdag en vrijdag in Brussel wordt gehouden, besproken.

Een meerderheid van de Kamer (D66, PVV, PvdA, SP en GroenLinks) riep via een motie op om helderder en eenduidig te communiceren over de visie van het kabinet  in Europa, ook tijdens het zomerreces. Pechtold noemde dit een 'tik op de vingers' over de communicatie rond de aanloop naar de Eurotop. Rutte stelde deze tik van Pechtold 'flauw' te vinden.

Dubieus

Tijdens het debat werd door de verschillende partijen scherp uitgehaald naar Rutte.  "Het is uw premier die wegloopt van de discussie en flutbriefjes naar de Kamer stuurt", zo zei D66-leider Alexander Pechtold in debat met VVD'er Stef Blok. SP-leider Emile Roemer noemde de rol van Rutte 'dubieus'.

"We willen geen premier met twee gezichten en een duikpak", aldus PvdA-leider Diederik Samsom. Jolande Sap (GroenLinks) noemde de opstelling van Rutte 'onverantwoord'. Volgens Sap blijft het 'gissen' of Rutte bij bepaalde maatregelen is voor de overdracht van bevoegdheden aan Brussel.

"Europa gaat echt niet op ons wachten. Er worden bevoegdheden aan Brussel overgedragen en dat is maar goed ook", aldus van Haersma Buma (CDA).

Vergezichten

Rutte stelde tijdens het debat dat tijdens de top geen conclusies worden getrokken over de voorstellen om meer macht over te dragen aan Brussel.

Volgens Rutte is de discussie rondom een politieke unie in Europa, waar Merkel onlangs tot opriep "een fopspeen waar geen smaak meer uitkomt. Iedereen heeft er andere beelden bij."

VVD-leider Stef Blok herhaalde tijdens het debat het eerdere standpunt van Rutte dat zijn partij geen behoefte heeft aan vergezichten over Europa.

EU-top

Tijdens de EU-top zullen de regeringsleiders voorstellen (pdf) van EU-prominenten als Herman Van Rompuy bespreken waarin een verdere integratie van financieel, begrotings-, en economisch beleid in Europa wordt voorgesteld.

Zo willen ze een bankenunie met behalve een verscherpt toezicht op Europese banken ook een gezamenlijk garantiestelsel voor spaartegoeden. Voor de lange termijn liggen voorstellen op tafel voor eurobonds. Op beide voorstellen reageerde Rutte tijdens het debat kritisch.

Eurobonds

Rutte stelde dat voorstellen als een bankenunie en eurobonds "pijnbestrijders zijn die niet zorgen voor structurele hervormingen." Hij vreest dat de maatregelen zullen leiden tot 'een paracetamoleffect'. "Ze gaan de rommel in Zuid-Europa niet opruimen."

"In feite betekent een eurobond dat je de pincode van Nederland geeft aan Griekenland of Italië", zo viel Blok zijn partijgenoot bij.

Ook vindt Rutte dat de banken die nu in de problemen zitten eerst hun zaken op orde moeten hebben, voordat er gekeken kan worden naar een Europese bankenunie. Volgens Rutte moeten de voorstellen van Van Rompuy worden gezien als een versterking van de al bestaande maatregelen in het Stabiliteits- en Groeipact, niet als een overdracht van meer bevoegdheden naar Brussel.

Buma riep het kabinet tijdens het debat op om initiatief te nemen bij de uitwerking van de plannen van Van Rompuy. Sap en Pechtold wilden dat Rutte zich namens Nederland positief zou uitspreken van de plannen. Rutte stelde echter nog enkele aantekeningen te hebben bij het plan, 'maar ik zal het positief benaderen', zo beloofde hij.

Roemer

Tijdens het debat werd daarnaast veel kritiek geuit op Roemer wegens zijn stelling dat de Europese Centrale Bank (ECB) staatsobligaties van zuidelijke landen moet opkopen om de economie te stimuleren.

Roemer erkent dat hier een financieel risico aan zit, maar stelde dat dit in andere landen als het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten ook werkt. Wel stelde Roemer dat Europa wordt bedreigd door politici die in een snelvaart een Europese regering willen instellen met een EU-president. "De echte anti-Europa-partijen zijn die partijen die met een big bang een Verenigde Staten van Europa willen maken." zo stelde hij.

GroenLinks leider Sap verweet Roemer geen duidelijke visie over Europa te hebben. "Ik kan er geen touw meer aan vastknopen", aldus Sap.

Geert Wilders (PVV) verweet Roemer juist te Europagezind te zijn. "Ik wil u geen eurofiel noemen, maar u komt er aardig dichtbij", aldus Wilders.

Poster

Wilders maakte daarnaast middels een fictieve VVD-campagneposter duidelijk dat hij vindt dat die partij teveel geld aan Europa wil overdragen.

"We kunnen kiezen om samen in Europa te verdrinken, of afzonderlijk te zwemmen waarbij we een sterk en soeverein Nederland overhouden", aldus Wilders.

Westerwelle

Het debat over de eurotop in Brussel  begon woensdag anderhalf uur later dan gepland omdat een meerderheid van de Tweede Kamer de mening eiste van het kabinet over voorstellen (pdf) van de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Guido Westerwelle.

Die deed vorige week een aantal suggesties voor de toekomst van de Europese Unie. Westerwelle gaf leiding aan een 'reflectiegroep' van Europese ministers, waar ook minister Uri Rosenthal van Buitenlandse Zaken bij hoorde.

Een Kamermeerderheid onder aanvoering van Pechtold wilde weten welke standpunten Rosenthal daar heeft ingenomen. In de plannen van Westerwelle worden voorstellen gedaan voor een sterkere economische unie, een kleinere Europese Commissie, meer macht voor het Europees Parlement en stappen naar een Europees leger.

Rosenthal schreef na het verzoek van de Kamer dat de voorstellen van Westerwelle niet op de agenda staan van de EU-top. Rutte stelde tijdens het debat bovendien dat brief van Westerwelle de "'uitkomst is van een discussie die niet tot conclusies hebben geleid."

Volg Twitterberichten over dit debat op  NUlive

Lees de voorstellen van Westerwelle (pdf)

Het masterplan van Van Rompuy (pdf)

Debat EU-top