AMSTERDAM - Staatssecretaris Halbe Zijlstra van Cultuur neemt het grootste deel van de adviezen van de Raad voor Cultuur over, zei hij maandag bij de presentatie van het advies. 

Slechts op een of twee onderdelen is Zijlstra het niet (helemaal) met de raad eens. Culturele instellingen die onvoldoende goede plannen hebben ingediend maar daarvoor van de raad nog een kans krijgen, krijgen deze week een brief van de staatssecretaris.

Het is de bedoeling dat voor het zomerreces van de Tweede Kamer de procedures voor nieuwe aanvragen van kunst-en cultuurinstellingen in gang zijn gezet en dat alles met Prinsjesdag geregeld is.

Volgens de Raad slaan de bezuinigingen op cultuur 'gaten' in de sector. Vooral de ontwikkeling van cultureel talent komt onder druk te staan.

De RvC geeft positief advies over 73 van de 118 aanvragen. Zo'n 38 procent van de aanvragers kreeg slecht nieuws, hun subsidieaanvraag werd door de raad negatief beoordeeld. Van de instellingen die positief advies kregen, moet alsnog bijna 29 procent aan aanvullende voorwaarden voldoen.

Twijfelgevallen

Mogelijk dat instellingen die nu een negatief advies van de raad hebben gekregen, wel in aanmerking komen als deze twijfelgevallen toch nog met goede plannen komen.

De Stichting Stroom Den Haag zou van de raad een subsidie van 200.000 euro moeten krijgen, maar op dat punt wijkt Zijlstra van het advies af. Deze stichting voor beeldende kunst voldoet niet aan de norm waarbij kunstinstellingen 17,5 procent van de inkomsten zelf moet realiseren, dus buiten subsidies van de overheid om. Zijlstra vindt dat hij voor Stroom geen uitzondering kan maken.

Orkesten

Over de subsidietoekenning voor het Residentie Orkest en het Rotterdams Philharmonisch Orkest is de staatssecretaris kritisch.

De orkestsector staat voor een van de grootste bezuinigingsingrepen ooit. Zoals het advies van de RvC er nu uitziet, verdwijnen er 200 arbeidsplaatsen bij de symfonieorkesten, evenveel als drie volledige orkesten.

Van de 14 aanvragen zijn er 7 afgewezen. Vooral in het zuiden van het land vallen harde klappen. De Raad heeft de aanvragen van het Brabants Orkest en het Limburgs Symfonie Orkest afgewezen; zij hadden voor in totaal 17,5 miljoen euro aan subsidie aangevraagd.

Voorzitter Joop Daalmeijer van de RvC: ''LSO en HBO komen maar niet bij elkaar. Het loopt vast op emotie en op regionale sentimenten.'' Het is de bedoeling dat in het zuiden één groot symfonieorkest komt. Daalmeijer sprak daarbij nog de wens uit dat Zeeland daaraan meedoet.

Adviseur

Directeur Henri Broeren van het LSO zei in een reactie dat hij hoopt dat hij er samen met het HBO en het ministerie uitkomt. ''In grote lijnen wordt ons hulp aangeboden bij het schrijven van één plan. Met zijn tweeën zijn we er niet uitgekomen. Het advies formuleert heldere uitgangspunten waar we verder mee kunnen, en die we deels ook terugvinden in ons eigen plan. We krijgen een adviseur die met ons het nieuwe plan gaat schrijven. Alles ligt op tafel om tot een nieuwe toekomst te komen'', aldus Broeren.

Het Brabants Orkest wilde maandag nog niet op de inhoud reageren. Beide orkesten hebben dinsdag overleg op het ministerie.

Talentontwikkeling

Met ingang van de nieuwe subsidieperiode volgend jaar, valt de subsidie voor veel instellingen voor talentontwikkeling weg. Postacademische instellingen voor beeldende kunsten, zoals de Rijksacademie van Beeldende Kunsten, kunnen na 2016 niet meer rekenen op rijkssubsidie. In de sector podiumkunsten krijgen de productiehuizen geen rijksgeld meer.

De subsidiekorting op talentontwikkeling in de kunsten bedreigt volgens de raad ook de pluriformiteit van het cultuuraanbod. Maar ook door de korting op dans- en kunstinstellingen verliezen deze sectoren "voorzieningen van nationaal belang en hoge kwaliteit".

De raad moet advies geven over de verdeling van bijna 310 miljoen euro aan vierjarige subsidies in de zogeheten culturele basisinfrastructuur. De instellingen vroegen in totaal 375 miljoen euro subsidie aan.