DEN HAAG - De Raad van State waarschuwt dat we niet te lichtvaardig moeten omspringen met bestaande instituties, publieke omgangsvormen en staatsrechtelijke regels. 

Dat is juist in zo'n financieel onrustige tijd als nu riskant. Dat bepleit de Raad donderdag bij de presentatie van het jaarverslag.

De stabiliserende rol van instituties (als de Raad van State) en genoemde regels en afspraken wordt belangrijker naarmate de maatschappelijke veranderingen sneller gaan en minder voorspelbaar zijn, aldus de Raad.

Natuurlijk moeten ze ook van tijd tot tijd worden aangepast, maar dat is pas wenselijk als de maatschappelijke veranderingen zich rustig ontwikkelen.

Crisis

De Raad van State constateert verder "dat overheidsbeleid en maatschappelijk leven steeds meer in de schaduw zijn komen te staan van de gevolgen van de crisis in de overheidsfinanciën in Europa".

''De discussie voeren wanneer maatschappelijke veranderingen zich in een stroomversnelling bevinden, betekent dat men ankerpunten wegneemt op een moment dat houvast juist nodig is'', waarschuwt de Raad.

''Dan wordt alles voorwerp van politieke krachtmeting. Daar is de samenleving niet mee gediend.''

Donner

De afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft over 2011 meer dan 14.500 juridische procedures afgehandeld en 510 adviezen over plannen van het kabinet uitgebracht. 2011 was het laatste jaar onder vicepresident Herman Tjeenk Willink.

Hij is inmiddels opgevolgd door oud-minister Piet Hein Donner. ''Het is het verslag over een jaar waarbij ik niet betrokken was'', aldus Donner bij de presentatie.

''Ik weet dat u de vraag op de lippen brandt hoe het is over eigen wetsvoorstellen advies uit te brengen. Wees gerust, op één na waren alle wetsvoorstellen die door mij als minister waren ingediend, afgehandeld voordat ik aantrad.''

Verschoond

Bij dat ene voorstel, over de Gemeentelijke Basisadminstratie, heeft Donner 'zich verschoond' en de beslissing aan zijn collega's overgelaten. ''Het advies is ook zonder mijn handtekening naar het kabinet gegaan.''

Donner toonde zich tijdens de persconferentie niet zo'n voorstander van verhoging van de griffierechten, wat 'zijn' kabinet wel was. Dat is geen probleem: ''We worden door ambten geregeerd, niet door personen. Het is bij u ook niet zo dat als er een andere hoofdredacteur komt, de krant opeens heel anders is'', hield hij het journaille voor.