DEN HAAG - Adviesorgaan voor de regering Actal heeft zich in haar advies over accountantswetgeving laten leiden door de accountantslobby. Dat blijkt uit onderzoek van NU.nl.

Zowel Actal als de lobby erkennen dat berekeningen bij het advies, waarbij wordt gesproken over miljoenen extra kosten voor het bedrijfsleven, vanuit de accountantslobby komen.

Vorige week nam de Tweede Kamer twee omstreden amendementen aan van Ronald Plasterk (PvdA) en Roland van Vliet (PVV), die de rol van accountants verder aan banden leggen.

Daarmee ging de Kamer in tegen een advies van Actal, het overheidsadviesorgaan dat is ingesteld om onnodige regelgeving te bestrijden.

Daags voor de stemmingen schreef Actal in een brief aan de Kamer dat met de amendementen de kosten voor het bedrijfsleven disproportioneel zullen toenemen met 'naar schatting zo’n 75 miljoen euro per jaar'.

Een bedrag dat, zo blijkt uit navraag, vrijwel direct is overgenomen uit berekeningen die zijn aangedragen door de belangenorganisatie NBA, de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants.

Kort dag

Een woordvoerder van de NBA erkent desgevraagd dat Actal zelf naar de lobby kwam om te vragen om de berekeningen. "Het was kort dag en we hadden de cijfers niet klaar liggen. We hebben dus heel snel en tot laat doorgewerkt om de berekeningen rond te krijgen."

Uiteindelijk kwam daar een schatting uit van ongeveer 75 miljoen euro, die voor een groot deel is gebaseerd op de extra kosten die accountants zouden moeten maken doordat ze hun advies- en controlefuncties moeten scheiden.

Ook zouden er hoge kosten zijn door een vermeende olievlekwerking van de wetgeving, die zou ontstaan doordat ook accountants die niet onder de strengere regelgeving vallen, toch aan de hoogste normen willen voldoen.

Signalen

In de brief aan de Kamer stelde Actal daarop: 'Signalen uit het veld duiden er op dat de amendementen de regeldruk disproportioneel kunnen doen toenemen, met naar schatting zo’n 75 miljoen euro per jaar.'

De schatting van de adviesorganisatie, die op de website als kernwaarden 'onafhankelijkheid', 'openheid' en 'betrouwbaarheid' noemt, vormden voor VVD en CDA aanleiding om te vragen om heropening van het debat over de accountantsregels. Een oproep waarin de rest van de Kamer overigens niet meeging.

NBA

Ook de NBA greep het Actal-advies aan om in een opiniestuk in het Financieele Dagblad onder de kop ‘Plasterk misleidt lezer‘ te schrijven: 'Deze maatregel levert geen enkele meerwaarde op, maar kost het bedrijfsleven en de overheid volgens berekeningen van Actal, de toezichthouder op de regeldruk, jaarlijks wél 75 miljoen extra.'

Berekeningen waarvan de NBA erkent dat ze inderdaad uit eigen pen kwamen.

Actal

In een reactie stelt Actal dat ze "zowel actief als passief" informatie heeft gevraagd uit het beroepsveld.

Ook erkent de adviesorganisatie dat de NBA als enige berekeningen heeft aangeleverd, maar zegt daarbij dat Actal ook andere bronnen had "die we liever voor ons houden".

Actal benadrukt nog dat het genoemde bedrag in de brief aan de Kamer "een hele voorzichtige, ruwe schatting" is, en dat uit nader onderzoek nog een heel ander kostenplaatje naar voren kan komen. Kwalificaties die niet in de oorspronkelijke brief werden vermeld.

Financiën

Daarnaast is er volgens Actal ook tussen het ministerie van Financiën en het adviesorgaan contact geweest over de amendementen.

Het ministerie, eveneens tegenstander van de op handen zijnde wetgeving, had eerder al in samenwerking met de accountantslobby geprobeerd compromisregelgeving aan de Kamerleden voor te stellen.

Ook waren Kamerleden wekenlang bestookt door de lobby, onder andere de NBA, om van de amendementen af te zien.

Kamer

PvdA-Kamerlid Ronald Plasterk vindt dat hieruit blijkt dat het verhaal over de extra kosten een "spookverhaal" is. "De NBA kan nu verwijzen naar Actal, terwijl Actal zich weer baseert op cijfers van de NBA."

Roland van Vliet van de PVV had al een vermoeden dat het advies van Actal niet helemaal zuiver was. "Op zijn minst is hier de schijn van aantasting van hun onafhankelijkheid. Ik vind het kwalijk dat Actal zich voor het karretje van de lobby laat spannen."

Ook Matthijs Huizing van de VVD, die tegen de amendementen stemde, is niet blij met de manier waarop het advies is uitgebracht. "Het is een dunne brief. Je verwacht als Kamer dat als Actal met zo'n advies komt, daaruit blijkt hoe tot de berekening is gekomen, en ook van wie die afkomstig is."

De SP, bij monde van Ewout Irrgang, oppert dat Actal bij deze een goede kandidaat zou zijn om op te bezuinigen. "Een adviesorgaan dat zulke slechte adviezen geeft, daar zit niemand op te wachten."