DEN HAAG - Het verlofbeleid voor gevangenen gaat stevig op de schop als het aan staatssecretaris Fred Teeven (Veiligheid en Justitie) ligt.

De verloven worden korter en de gedetineerden krijgen er later recht op. Gedetineerden krijgen ook alleen nog vrijheden als ze zich daarnaar gedragen en vooral als die zinvol zijn voor hun terugkeer in de maatschappij.

Verlof is nu nog een vrijblijvende vanzelfsprekendheid, vindt hij. Hij kondigt zijn plannen later zaterdag aan in een tbs-kliniek in Almere, die hij bezoekt in het kader van de open dag van de Dienst Justitiële Inrichtingen.

Weekendverlof

Het standaardweekendverlof, dat voor sommige veroordeelden maandelijks is en voor andere wekelijks, gaat verdwijnen. Nu hebben de gevangenen weekendverloven van 60 uur, maar uiterlijk 2013 krijgen ze nog maar maximaal 24 vrije uren per toegekend verlof.

Onder meer op te nemen als ze dat nodig hebben voor zaken voor hun terugkeer in de maatschappij, zoals het aanvragen van een paspoort of een sollicitatie. Dat moeten ze dan ook wel heel duidelijk kunnen aangeven. Vrij zijn in het weekeinde kan ook wel, bijvoorbeeld als er schoolgaande kinderen in het spel zijn.

Nettostraf

De weekendverloven worden nu nog toegekend 18 maanden voorafgaand aan de voorwaardelijke invrijheidsstelling, maar straks kan er pas verlof worden gegeven in het jaar voorafgaand aan de vrijlating. Daarbij moet dan ook de eis gelden dat ten minste de helft van de nettostraf moet zijn uitgezeten (de straf na aftrek van voorwaardelijke invrijheidsstelling).

Bij blijvend goed gedrag en in de allerlaatste fase van detentie komen gedetineerden in aanmerking voor werken of scholing buiten de inrichting.

Voor de duur van maximaal een zesde deel van de nettostraf kan een gedetineerde uiteindelijk zelfs structureel buiten de inrichting verblijven, zij het met (elektronisch) toezicht van de Reclassering. Incidenteel verlof, bij bijvoorbeeld een sterfgeval in de familie, kan altijd nog worden toegekend.

Reclassering Nederland

Of een gevangene op verlof mag, moet per geval bekeken worden. ''We moeten oppassen dat door de plannen van Teeven om het verlof aan banden te leggen, geen individuen tussen wal en schip vallen.''

Deze waarschuwing gaf directeur Sjef van Gennip van Reclassering Nederland.

''Verlof is er niet alleen om een paspoort aan te kunnen vragen, maar ook om weer in een gezinsleven opgenomen te worden. Als dat in het weekeinde moet, of er een uurtje langer voor nodig is, dan moet dat kunnen'', aldus Van Gennip.

''Iemand zit niet voor niks vast, maar je moet wel blijven kijken naar wat iemand nodig heeft om goed te kunnen resocialiseren.'' Dit is volgens Van Gennip van groot belang, omdat een goed voorbereide terugkeer in de maatschappij de kans op recidive verkleint