DEN HAAG – De gedoogcoalitie van VVD, CDA en PVV heeft maandag met 37 zetels geen meerderheid behaald in de Eerste Kamer.

Dit blijkt uit de eerste voorlopige verkiezingsuitslag. De Eerste Kamer telt 75 zetels, dus de 37 zetels zijn net niet genoeg voor een meerderheid.

Het kabinet zal daarom bij het uitvoeren van zijn plannen steeds moeten zoeken naar de steun van andere partijen in de Senaat. Het hoopt daarbij vooral op de steun van de SGP, die op een groot aantal terreinen het kabinetsbeleid kan ondersteunen.

De samenstelling van de Eerste Kamer komt in de voorlopige uitslag neer op het volgende zetelaantal: VVD (16), PvdA (14), CDA (11), PVV (10), SP (8), D66 (5), GroenLinks (5), ChristenUnie (2), SGP (1), PvdD (1), OSF (1) en 50PLUS (1).

Woensdag maakt de Kiesraad de officiële uitslag van de Eerste Kamerverkiezingen bekend. De verschillen met de Eerste Kamer van 2007 worden in onderstaande grafiek weergegeven.

Geschoven

Partijen konden een aantal stemmen 'weggeven', zonder zelf een zetel te verliezen. In de provincies is dan ook wel met wat stemmen geschoven.

De fractie van het CDA in de Limburgse Staten maakte bekend een stem te hebben gegeven aan de VVD. Een van de tien christendemocratische Statenleden stemde op de Limburgse VVD-kandidaat Jos van Rey uit Roermond.

In ruil voor deze VVD-stem krijgt het CDA in Zuid-Holland een stem terug, die drie keer zo zwaar weegt, aldus Van Helvert."Wij en de VVD worden er sterker door'', zei hij.

Zuid-Holland

Drie partijen in Provinciale Staten van Zuid-Holland hebben maandag tactisch gestemd bij de verkiezing van de leden voor de Eerste Kamer. Dat blijkt uit een rondgang langs de fractieleiders na de stemming in het provinciehuis.

De fracties van de SGP, D66 en CDA hebben allemaal één tactische stem uitgebracht op een andere partij. De SGP bracht een extra stem uit op het CDA, D66 bracht een extra stem uit op de PvdA en het CDA bracht een extra stem uit op de VVD.

Friesland en Flevoland

De vier stemmen van de Friese FNP gingen vermoedelijk allemaal naar de Onafhankelijke Senaatsfractie (OSF).

In Flevoland stemde waarschijnlijk een VVD'er op een PVV'er. De PvdA leverde vermoedelijk stemmen in aan zowel SP als GroenLinks.

Zeeland

In Zeeland ging een van de twee stemmen van de Partij voor Zeeland van Johan Robesin vermoedelijk naar de PVV, aangezien de PVV met 5 zetels in de Provinciale Staten zit en 6 stemmen haalde voor de Senaat.

Robesin hulde zich echter in stilzwijgen over zijn stem. "De verkiezing is geheim, dus ik vertel ook niet op wie ik heb gestemd." Eerder ontstond ophef toen Statenlid Robesin zou zijn overgehaald door Wilders en Rutte om voor de coalitie te stemmen.

Utrecht

Een VVD'er heeft in de provincie Utrecht waarschijnlijk gestemd voor het CDA. Volgens VVD-fractievoorzitter Frits Barneveld Binkhuysen 'per ongeluk'. Hij zegt verbaasd te zijn. Van tevoren was in de fractie afgesproken om op de eigen partij te stemmen. ''We zijn nu aan het kijken hoe dit kan", liet hij na afloop weten. Hij denkt niet dat er opzet in het spel is.

In Utrecht gingen zeven stemmen naar het CDA, terwijl er maar zes afgevaardigden van de partij in Provinciale Staten zitten. Tien stemmen gingen naar de VVD. De Statenfractie van de VVD bestaat in Utrecht uit elf personen.

Het enige Statenlid van de Partij voor de Dieren in Utrecht heeft zijn stem aan de SP gegeven. Dat gaf fractievoorzitter Willem van der Steeg toe na afloop van de stemming in het provinciehuis.

''Als ik voor mijn eigen partij had gestemd, was de restzetel misschien naar de PVV gegaan", aldus Van der Steeg. ''De Partij voor de Dieren had mijn stem niet meer nodig. De SP sluit het beste aan bij onze thema's als mededogen en dierenwelzijn."

Brabant

Eén Brabants VVD-Statenlid heeft maandagmiddag bij de verkiezingen gestemd op de PVV. Fractievoorzitter Mieke Geeraedts heeft dat na afloop bevestigd.

Geeraedts legde uit dat vanuit het landelijk partijbureau van de VVD was uitgerekend dat één Brabantse stem op de PVV het beste was voor de steun aan het kabinet. Vanuit Den Haag is de Brabantse VVD-fractie zondag geïnstrueerd om één stem op de PVV uit te brengen.

Noord-Holland

Statenlid Wim Cool van de D66-fractie in Noord-Holland heeft een ongeldige stem uitgebracht door niet met rood potlood te stemmen. Dat bleek bij het tellen van de stemmen in deze provincie. Noord-Holland was de laatste provincie die de uitslagen naar buiten bracht.

De ongeldige stem verandert niets aan de samenstelling van de Eerste Kamer.

De fractie van D66 verliet de vergadering direct nadat commissaris van de Koningin Johan Remkes de uitslagen van Noord-Holland had voorgelezen. Ook vier jaar geleden ging het mis bij de verkiezingen voor de Eerste Kamer in Noord-Holland. Het Statenlid Cheryl Braam van GroenLinks bracht toen een ongeldige stem uit.

Lees de reacties uit de politiek op de uitslag

Volg dit nieuws op Twitter via NUlive