Premier Rutte heeft nog een horde te gaan voor hij definitief kan beginnen aan zijn enorme bezuinigingsoperatie. “We zullen allemaal merken dat we een zware crisis hebben gehad”.

Je ziet nu al veel weerstand tegen de plannen. Het Malieveld zal nog wel een paar keer vol staan.

"Dat is altijd zo als je iets wil."

Bent u daar bang voor?

"Ik ben er niet bang voor, ik neem er respectvol kennis van. We zullen er ook altijd bij zijn als er gedemonstreerd wordt om uit te leggen wat we aan het doen zijn."

"Maar als je probeert het land weer gezond te maken is het onvermijdelijk dat er mensen zijn die vinden dat het te snel gaat of dat de maatregelen niet goed zijn."

De studenten klaagden dat ze konden demonstreren wat ze wilden. Er veranderde niks aan de plannen.

"Het is altijd goed om je passie te laten zien voor een onderwerp. Maar ik kan niet toezeggen dat we bij elke demonstratie zeggen, we passen het beleid aan. We zijn geen carbonpapiertje dat zich laat beschrijven door een pressiegroep."

Binnen de VVD was de kritiek dat er te weinig was binnengehaald. Bijvoorbeeld op het gebied van de arbeidsmarkt. Het ontslagrecht wordt niet versoepeld en de WW blijft onaangetast.

"Men heeft gelijk dat we die twee dingen niet hebben binnengehaald. Maar we hebben er zoveel voor terug gekregen. We gaan de schatkist dichten. Het is ontzettend belangrijk dat we de rekening voor de crisis niet doorschuiven naar de komende generaties."

"We gaan ervoor zorgen dat Nederland veiliger wordt en dat je een inbreker je huis uit mag werken. Dat geweld tegen gezagsdragers harder bestraft wordt. Al die dingen gaan we doen. En we gaan de kansarme immigratie terugbrengen."

"En het belangrijkste daarbij is: er hangt een sfeer bij CDA en VVD dat dit land mooier kan zijn dan het nu is. We hebben het mooiste land van de wereld alleen we moeten een aantal knoppen omzetten om dat ook voor elkaar te krijgen."

Vorig jaar zei u tijdens de campagne nog: we hebben geen stoerigheid, geen breekpunten nodig. Het hervormen van de arbeidsmarkt was toch zo'n belofte? Dat zou voor banen zorgen.

"Kijk naar de hele sociale zekerheid. De pensioenleeftijd gaat omhoog en tegen mensen met een uitkering zeggen we: we gaan er alles doen dat je ook aan het werk gaat."

"Dus al die hervormingen waar ik voor knok, die gaan lukken. Op twee na. Dan is het glas meer dan halfvol, maar voor 80 of 90 procent vol."

Hoe vol zou het glas zijn met Paars-plus?

"Veel minder vol. Daarom ben ik er ook mee gestopt."

Maar op dit belangrijke punt voor de VVD had u juist wel zaken kunnen doen.

"Dat weet ik niet. Wel met D66 en GroenLinks, maar met de PvdA niet. Die deden zó moeilijk, ook over deze hervorming. Dus daar was ik niks verder mee gekomen. En al die andere zaken, zoals rommelen aan de hypotheekrenteaftrek en kilometerheffing, dat waren concessies die ik niet wilde doen."

"Het kon alleen werken als we de kern zouden binnenhalen. Dat was het schatkisttekort op orde brengen, de banenmotor op gang brengen en veiligheid en immigratie. Op al die terreinen kwam er te weinig."

"Maar we zijn in een goede sfeer uit elkaar gegaan. De persoonlijke verhoudingen zijn nog steeds goed."

De oppositie was anders behoorlijk chagrijnig dat u onlangs niet naar de Kamer kwam bij het debat over het passend onderwijs.

"Dat was verkiezingsretoriek. André Rouvoet zou woest zijn geworden als Jan Peter Balkenende was binnengelopen terwijl hij een wetsvoorstel omtrent jeugdzorg stond te verdedigen. Dat doe je niet."

Het was een wens van de Kamer.

"Ja, maar het is verkiezingstijd. En ik denk dat de Kamer heel goed weet dat het een verkiezingsstunt was. Straks moet ik bij elke verandering naar de Kamer komen."

"Je moet rolvast zijn. Ik moet zorgen voor een goed besluit, maar ik ga niet het handje van de minister vasthouden."

Cohen heeft al gezegd: de uitgestoken hand van Rutte is een hand in de lucht. Oftewel: Rutte zegt wel dat hij wil samenwerken, maar hij doet het niet.

"Ik kan mijn hand wel uitsteken, maar als Cohen hem niet aanpakt heeft het geen zin. Bij het debat over de missie naar Kunduz ben ik uiteindelijk met GroenLinks en de ChristenUnie tot zaken gekomen."

"Ik respecteer dat iedereen zijn eigen afweging maakt, maar een uitgestoken hand betekent niet dat ik het PvdA-verkiezingsprogramma tot het mijne ga maken."

Hoe gaat u ervoor zorgen dat u toch constructief met de PvdA kan samenwerken?

"Cohen is een verstandige bestuurder. Ook hij moet begrijpen dat het land geregeerd moet worden."

Maar wat heeft het voor zin als u wel steun vraagt voor kabinetsplannen, maar geen ruimte geeft voor zijn voorstellen?

"Dat is niet waar. Als er goede voorstellen komen gaan we daar naar kijken. Bijvoorbeeld het voorstel van PvdA-Kamerlid Hans Spekman tegen de uitbuiting van Oost-Europeanen. Ik ben het niet met alles eens, maar in de kern is het een goed stuk."

U zei eerder dat u de banenmotor op gang wilt brengen, maar volgens de cijfers schrapt dit kabinet honderdduizend banen.

"Vooral in de overheidssfeer natuurlijk. We willen ook een kleinere overheid."

Maar die mensen moeten ook een baan hebben.

"Ja, maar we krijgen ook minder mensen op de arbeidsmarkt in Nederland. Je merkt nu al dat de werkloosheid aan het dalen is. Ik denk dus dat die werkloosheidseffecten beperkt zullen blijven."

Maar het is dus nu door de zure appel heen bijten. Wanneer komt het zoet weer?

"Ik ga geen voorspelling doen. We zullen allemaal merken dat we een zware crisis hebben gehad."

Uit een uitgelekte ambtelijke notitie bleek dat met name gezinnen die afhankelijk zijn van een uitkering er zwaar op achteruit gaan.

"Dat is niet waar. Ik kan daar alleen in het algemeen iets over zeggen. Namelijk, als je zo veel belasting heft om de sociale zekerheid in de benen te houden, je ook moet aantonen dat het goed besteed wordt. Dat betekent dat gezinnen die meer krijgen dan nodig is, geen uitkering meer krijgen."

Maar die gezinnen gingen uit van een bepaalde standaard. Die gaat nu achteruit.

"Ik wil voorkomen dat we belastinggeld uitkeren aan mensen die dat niet nodig hebben, bijvoorbeeld omdat ze door andere inkomsten al boven de grens voor een uitkering zitten."

En wat gaan de hogere inkomens bijdragen aan de bezuinigingsoperatie?

"Je moet niet vergeten dat 70 procent van de belastingopbrengsten wordt opgebracht door de 20 procent met het hoogste inkomen."

"Maar het klopt dat ook de hoge inkomens moeten bijdragen. Daarom pakken we het scheefwonen aan en mensen met meer dan een ton op de bank krijgen geen toeslagen meer. Het is klassieke PvdA-retoriek dat we daar niks aan doen."