DEN HAAG - Staatssecretaris Halbe Zijlstra (Onderwijs) wijkt geen centimeter voor alle protesterende studenten. De langstudeerboete gaat er komen.

Dit blijkt uit het dinsdag naar de Tweede Kamer gestuurde wetsvoorstel.

Iedere student in het hoger onderwijs mag één jaar vertraging oplopen. Als er nog langer over de studie wordt gedaan, moet de student een boete van drieduizend euro betalen.

De maatregel moet 1 september al in gaan en geldt dan ook voor de studenten die op dat moment langstudeerder zijn. Deze zullen dus direct drieduizend euro meer moeten gaan betalen.

Advies

De Raad van State noemde in haar advies de boete 'niet onredelijk', maar vindt de doelstellingen van het wetsvoorstel onduidelijk. Het gaat enerzijds om bezuinigen en anderzijds om het verhogen van de kwaliteit van het hoger onderwijs.

In het plan wordt volgens de Raad onvoldoende duidelijk hoe het vrijgekomen geld ten goede zal komen aan de kwaliteit van het hoger onderwijs.

Overgang

De Raad van State toonde zich eveneens kritisch over het gebrek aan overgangsrecht voor de huidige studenten en adviseerde het voorstel op dit punt te herzien. De staatssecretaris laat echter weten de gevolgen van onmiddelijke werking 'hard' zijn, maar 'niet onaanvaardbaar'.

Zo is er een leenstelsel voor studenten die moeite hebben met het ophoesten van het hogere collegegeld. Ook mogen deze studenten zich nog steeds overal voor inschrijven en hoeft er geen instellingscollegegeld betaald te worden.

Actie

Met name tegen de langstudeermaatregel kwamen duizenden studenten in actie op 21 januari in Den Haag, ook omdat de wet met terugwerkende kracht ingaat, dus ook voor studenten die nu al vertraging hebben opgelopen.

Zijlstra stapt wel af van de boete die de onderwijsinstellingen per langstudeerder moeten gaan betalen. Volgens de Raad van State zou deze boete onredelijk zijn, omdat instellingen weinig invloed hebben op het aantal langstudeerders. In plaats daarvan wil Zijlstra nu de bezuiniging van ongeveer 190 miljoen over alle instellingen gaan verspreiden.

Eerste Kamer

Belangenbehartiger van studenten ISO hoopt dat het voorstel in de Eerste Kamer straks alsnog sneuvelt. "We vertrouwen erop dat de leden over hun partijkleur heen stappen indien zij dit nodig achten. Ze zijn er per slot van rekening voor om wetsvoorstellen te beoordelen. “ aldus ISO-voorzitter Guy Hendricks.

Volgens de voorzitter van de Landelijke Studenten Vakbond (LSVb), Sander Breur,  is het eindelijk duidelijk wat dit kabinet wil en doet: 'bezuinigen op hoger onderwijs'.

Oorlogsverklaring

Ook de oppositie in de Tweede Kamer ziet niet iets in de plannen. Volgens Jasper van Dijk (SP) is het voorstel van Zijlstra een oorlogsverklaring. "Wij gaan niet stil zitten. Desnoods trekken we naar het Plein of het ministerie. Deze plannen moeten van tafel."

PvdA-Kamerlid Tanja Jadnanansing hekelt vooral het ontbreken van een overgangsregeling voor de huidige studenten. "Dat is ongekend hard. Zijlstra zegt glashard dat studenten het vanaf september 2010 hadden kunnen zien aankomen." Ze sluit een rechtsgang van de studenten niet uit.

Van der Ham (D66): "Dit kabinet bezuinigt op de kenniseconomie, in plaats van te investeren in kennis om de economische crisis beter uit te komen."

GroenLinks-Kamerlid Jesse Klaver noemt de maatregel een 'boete voor de honger naar kennis'. "Deze kortzichtige korting moet gewoon een gat in de begroting vullen. Zo heeft dit boekhouderskabinet weer zijn centjes binnen."