UTRECHT - Vrijwel alle voorstellen om het CDA te vernieuwen en weer terug op de rails te krijgen na de verkiezingsnederlagen de afgelopen tijd zijn zaterdag aangenomen door het Najaarscongres van de partij in Utrecht.

Zo is afgesproken dat de koers van de partij regelmatig wordt besproken met de leden. Op voorstel van de jongerenbeweging van de partij, CDJA, moet bijvoorbeeld jaarlijks een onafhankelijke commissie aan de slag om de koers te evalueren in een jaarverslag.

Tijdens het congres vormen twee uiterst kritische rapporten die recent zijn verschenen, een van een eigen partijcommissie en een van het CDJA, de basis voor de discussie.

Conclusies van de rapporten waren dat het CDA te onzichtbaar is geweest de afgelopen jaren. De jongeren constateerden zelfgenoegzaamheid en een verstikkende consensuscultuur vanuit de partijtop.

Partijvoorzitter

Om dit te doorbreken is door het congres onder meer een resolutie van Brabant, Gelderland en Limburg aangenomen, die van elke partijvoorzitter vraagt de intentie uit te spreken dat hij tijdens zijn zittingstermijn niet aan een kabinet zal deelnemen.

Critici van dit voorstel stelden dat een partijvoorzitter natuurlijk eerst zijn functie neerlegt als hij of zij een ministerspost of staatssecretariaat accepteert.

Bleker

CDA-staatssecretaris Henk Bleker (Economische Zaken, Landbouw en Innovatie) stelde dat hij een voorbeeld is van hoe anders het kan lopen dan vooraf gedacht.

''Ik was waarnemend partijvoorzitter en moest toen toezeggen dat ik geen partijvoorzitter zou worden'', aldus de man die ongeveer een anderhalve maand geleden de overstap maakte van waarnemend partijvoorzitter naar het kabinet.

Lid

Ook heeft het congres benadrukt dat elke kadidaat-bewindspersoon die wordt voorgedragen, minimaal één jaar lid van het CDA moet zijn.

Bij de vorming van het minderheidskabinet van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV was staatssecretaris Marlies Veldhuijzen van Zanten de grote verrassing in het kabinet.

Zij meldde zich bij de partij aan als lid, nadat ze was gevraagd om staatssecretaris voor het CDA te worden.

Verder zijn vijf van de zes resoluties van het kritische CDJA aangenomen. De jongeren kregen alleen niet de handen op elkaar voor hun voorstel om ingediende resoluties van leden en partijafdelingen niet meer te laten voorzien van een preadvies van het partijbestuur.

De CDA-jongeren hadden het bij de presentatie van hun rapport vorige maand typerend genoemd dat bij discussies in de partij, de top deze op voorhand probeert te beïnvloeden. Met het voorstel de resoluties 

Verhagen

Het CDA moet weer duidelijker tussen de mensen komen te staan dan de afgelopen jaren het geval was. Met deze boodschap kwam vicepremier Maxime Verhagen het Najaarscongres binnen.

Volgens Verhagen heeft CDA-minister Hans Hillen er in een interview met de Volkskrant terecht op gewezen dat christelijke partijen in het buitenland, zoals CDU/CSU in Duitsland, zich beter onder de mensen hebben begeven de afgelopen tijd.

Conservatief

Dat Hillen ook stelt dat het CDA meer de conservatieve koers moet varen, noemde de Verhagen een goede start van de discussie over de toekomst van de partij met alle leden.

Verhagen wil zelf geen ''etiketten'' gebruiken om aan te geven welke koers het CDA moet varen na de recente verkiezingsnederlagen. ''Ik wil antwoorden op problemen van mensen geven'', stelde hij.