DEN HAAG - Het CDA is de afgelopen jaren onzichtbaar geweest. Alles was ondergeschikt aan het streven naar rust en stabiliteit. Het profiel van de partij bleef daardoor onduidelijk en grijs.

''De partij kwam als politieke beweging tot stilstand'', stelt de commissie onder leiding van Léon Frissen, die de oorzaken van de recente verkiezingsnederlagen van het CDA heeft onderzocht. Vrijdagavond presenteerde zij haar conclusies.

Bij gebrek aan een onderscheidend profiel kwam de nadruk volgens de commissie in verkiezingscampagnes te veel te liggen op financieel-economische onderwerpen.

Over maatschappelijk essentiële thema's als migratie en integratie werd te weinig en te laat gediscussieerd.

Het rapport kraakt ook harde noten over het geringe vermogen bij het CDA om ''maatschappelijke smaakmakers'' te rekruteren. Ook heeft de partij ''zorgelijk weinig aandacht'' besteed aan het leiderschap in de toekomst.

Nieuw CDA

Volgens waarnemend partijvoorzitter Liesbeth Spies moet er binnen een jaar een nieuw CDA staan, een brede volkspartij met wortels in de hele samenleving. Die ambitie sprak zij uit na de onderzoeksresultaten van de commissie in ontvangst te hebben genomen.

Het CDA moet volgens Spies inhoudelijk en organisatorisch vernieuwen om weer een toonaangevende rol in de Nederlandse samenleving te kunnen spelen. De tijd dringt, aldus Spies.

''Wij zullen onze uitgangspunten moeten vertalen zodat ze ook de hedendaagse kiezer blijvend aanspreken. Niet geschreven door een commissie, maar door leden in dialoog met maatschappelijke organisatie en burgers.'' Ze denkt daarbij vooral aan thema's als de verzorgingsstaat, klimaat en milieu.