DEN HAAG - De fractievoorzitters van VVD, PvdA, D66 en GroenLinks hebben in de afgelopen week al ''stevig'' gesproken over een reeks onderwerpen, zoals de noodzakelijke bezuinigingen.

Ze doen ''serieuze pogingen'', maar het is volgens de informateurs Uri Rosenthal en Jacques Wallage nog te vroeg om te zeggen dat de vorming van een paars-pluskabinet gaat lukken.

Dat zeiden de informateurs maandag tijdens een persconferentie. Ze doorbraken even de radiostilte om een tussenstand te geven van de eerste week van gesprekken tussen de politiek leiders Mark Rutte (VVD), Job Cohen (PvdA), Alexander Pechtold (D66) en Femke Halsema (GroenLinks).

Voortvarende start

Volgens Wallage is er een voortvarende start gemaakt en vinden de onderhandelingen in een ''opmerkelijk goede onderlinge verstandhouding'' plaats. ''Zijn we er al? Nee, natuurlijk niet.'' Wel gaf Wallage aan dat ''we de vrijblijvendheid ver voorbij'' zijn.

''Er worden serieuze pogingen gedaan; het is niet voor niets dat men bij elkaar zit'', zei Rosenthal. Flink wat besparingen zijn al in kaart gebracht. Ook andere onderwerpen zijn en worden ''van alle kanten'' belicht, zoals aanpassingen van onder meer de AOW en de WW.

Ook dossiers als de woningmarkt, mobiliteit, immigratie, integratie, bestuur, democratie, veiligheid en de zorg zijn stevig verkend. ''Alle vraagstukken liggen op tafel, maar ook de route naar oplossingen van de verschillen van mening zijn grondig verkend'', zei Wallage. Op geen enkel punt is echter al een oplossing bereikt.

Ambitie

Wallage zei dat het de onderhandelaars siert dat ze met een mix van bezuinigingen, hervormingen en investeringen een forse ambitie hebben. De partijen brengen heel veel punten in, maar gaan ook uit van een compact regeerakkoord. ''Dat wordt nog spannend.''

De informateurs wezen erop dat de verschillen tussen de vier partijen groot zijn. Maar de onderhandelaars zijn de uitdaging aangegaan om te kijken of de verschillen te overbruggen zijn, aldus Rosenthal.

Noten kraken

Volgens hem zijn ze gezamenlijk vooral op zoek naar wat hen bindt en niet naar wat hen scheidt. De informateurs merken dat er een grote behoefte is bij de vier onderhandelaars om noten te kraken. ''Zij kraken de noten en wij zijn behulpzaam waar nodig'', aldus Rosenthal.

Hij wees erop dat dagelijks zo'n tachtig adviezen binnenkomen van tal van organisaties. De meest relevante dingen halen ze eruit. Soms gaat het om artikelen van jaren geleden over bepaalde zaken.