Internationaal onderzoek legt schandaal rond belastingparadijzen bloot

Media in verschillende landen hebben zondagavond resultaten bekendgemaakt van een wereldwijd onderzoek naar belastingparadijzen. 

Het onderzoek, dat de naam Panama Papers heeft gekregen, laat zien hoe rijken belastingparadijzen gebruiken om miljarden dollars te laten wegsluizen. 

Onder anderen (ex-)staatshoofden, regeringsleiders en politici worden genoemd in het onderzoek. De premier van IJsland, Sigmundur Gunnlaugsson, de president van Oekraïne, Petro Porosjenko en vertrouwelingen van de Russische president Vladimir Poetin duiken op in de documenten. Ook diverse sporters, bijvoorbeeld Lionel Messi, worden genoemd.

Ruim vierhonderd journalisten van meer dan honderd internationale media, waaronder Trouw en het FD in Nederland, werkten daarin samen. Het onderzoek is gebaseerd op de interne administratie van een belangrijke juridisch dienstverlener in Panama, Mossack Fonseca. 

De database, die uit elf miljoen documenten bestaat, is in handen gekomen van de Duitse krant de Süddeutsche Zeitung. De krant deelde de documenten met een internationale organisatie voor onderzoeksjournalistiek, ICIJ.

Poetin

Ook vertrouwelingen van Poetin gebruiken belastingparadijzen om miljarden dollars te stallen. Het onderzoek legt tientallen transacties bloot, van in totaal 2 miljard dollar. Het geld eindigt in kringen rondom Poetin. 

Onder de vertrouwelingen is onder anderen cellist Sergej Roldoegin, tevens de peetvader van de oudste dochter van Poetin. Enkele namen staan ook op de internationale sanctielijst naar aanleiding van de Russische inval in de Oekraïense regio de Krim. Dat zijn bijvoorbeeld de gebroeders Rotenberg, voormalige judomaatjes van Poetin, en bankier Joeri Kovaltsjoek.

Een woordvoerder van het Kremlin omschrijft de zaak als een poging om Poetin zwart te maken. 

Nederland

Het onderzoek laat tevens zien dat Nederlandse brievenbusfirma's zijn gebruikt voor betalingen op basis van "nepcontracten".  

Volgens belastingexpert Francis Weyzig heeft Nederland een "kwalijke rol gespeeld bij het doorsluizen van geld". "Buitenlandse bedrijfseigenaren kunnen zich namelijk verbergen achter Nederlandse vennootschappen om buiten het zicht te blijven van hun eigen belastingdiensten."

GroenLinks-Financieel woordvoerder Rik Grashoff heeft een Kamerdebat aagevraagd naar aanleiding van de onthullingen van Panama Papers. "Deze onthullingen laten zien hoe belangrijk het is dat openbaar wordt wie de eigenaar is van een brievenbusfirma en dat we eindelijk gaan optreden tegen deze perverse praktijken van belastingontwijking."

Bezit van een offshore-bedrijf is niet verboden. Maar omdat belastingparadijzen niet of nauwelijks gegevens over de eigendom openbaar maken, zijn zulke bedrijven bij uitstek geschikt voor het ontduiken van belastingen of andere illegale praktijken.

Komende dagen zullen de media die hebben meegewerkt aan het onderzoek meer onthullingen blootgeven.

Lees meer over:
Tip de redactie