Westerse wereld richt woede op Kremlin: 'Rusland is verantwoordelijk'
Poetin-criticus Alexei Navalny is vrijdag op 47-jarige leeftijd overleden in de gevangenis waar hij vastzat, zegt Rusland. Hij was een van de prominentste Russische oppositieleden en tegenstanders van president Vladimir Poetin. Op zijn dood wordt geschokt gereageerd.
"Verschrikkelijk nieuws", reageerde demissionair premier Mark Rutte vrijdag na afloop van de ministerraad. "Ik houd Rusland hier verantwoordelijk voor. Dit getuigt opnieuw van de immense bruutheid van het Russische regime." De dood van Navalny bewijst volgens Rutte dat het "volstrekt onmogelijk" en "letterlijk levensgevaarlijk" is om oppositie te voeren tegen Poetin.
Rutte is niet de enige die Poetin verantwoordelijk houdt voor de dood van zijn uitgesproken tegenstander. NAVO-baas Jens Stoltenberg zei vrijdag dat Rusland "heel ernstige vragen te beantwoorden" heeft. Europese Raad-voorzitter Charles Michel zei dat ook de EU het Russische regime verantwoordelijk houdt voor de dood van Navalny.
De Russische krantenredacteur en winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede, Dmitry Muratov, noemt de dood van Navalny "moord". De omstandigheden in een van de zwaarste strafkolonies in Rusland, waar Navalny vastzat, leidden volgens Muratov tot zijn overlijden.
Navalny overleefde in 2020 een moordpoging door de Russische veiligheidsdienst FSB met het zenuwgif novitsjok. Na behandeling in Duitsland werd hij bij zijn terugkeer in Rusland in januari 2021 gevangengezet. Afgelopen december was Navalny wekenlang spoorloos. Uiteindelijk werd bekendgemaakt dat hij was overgeplaatst naar een strafkolonie vlak bij de poolcirkel. Over zijn gezondheid kwamen al langer zorgwekkende berichten naar buiten.
'Moed en onverzettelijkheid waren niet genoeg'
Het bericht over de dood van Navalny is "weer een bewijs dat het regime van Poetin afschuwelijk is", zegt demissionair minister van Buitenlandse Zaken Hanke Bruins Slot. "Hij heeft zich ingezet tegen corruptie en voor de democratie in Rusland. En hij heeft dat nu gewoon met de dood moeten bekopen."
Frans Timmermans, partijleider van GroenLinks-PvdA, legt de schuld voor Navalny's dood bij "het totalitaire regime van Poetin". "Alexei Navalny overleefde de goelag niet. Moed en onverzettelijkheid waren niet genoeg om de terreur het hoofd te bieden."
Volgens de "diepbedroefde" Duitse bondskanselier Olaf Scholz laten de berichten rond de dood van Navalny zien hoe Rusland de afgelopen tijd is veranderd. "Poetin vreest niets meer dan weerwoord van zijn eigen mensen. Een lugubere herinnering aan alles waar Poetin en zijn regime voor staan", schrijft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie op X.
Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is het overduidelijk dat Navalny is vermoord door Poetin. Hij zei dat het Poetin niet uitmaakt wie er doodgaat en dat het de Russische president voornamelijk om zelfbehoud gaat.
De Britse premier Rishi Sunak spreekt van een "enorme tragedie". "Dit is vreselijk nieuws. Als de vurigste voorvechter van de Russische democratie heeft Navalny zijn hele leven onvoorstelbare moed aan de dag gelegd", schrijft Sunak op X.