Zeven op de tien mensen zou graag zien dat de overheid vaccinatie verplicht maakt, blijkt vrijdag uit een peiling van EenVandaag en tijdschrift LINDA. Een voor- en een tegenstander lichten hun standpunten toe.

Uit reacties op NUjij, het discussieplatform van NU.nl, blijkt dat het idee om een vaccinatieplicht in te voeren voor grote dilemma's zorgt. Is het recht op een gezonde bevolking belangrijker dan het recht van ouders om hun kind niet te laten vaccineren?

“Als het risico onaanvaardbaar hoog wordt, dan moeten er oplossingen klaarliggen”
Roland Pierik, docent rechtsfilosofie

Roland Pierik, universitair hoofddocent rechtsfilosofie aan de Universiteit van Amsterdam, is overtuigd van wel. "De suggestie bestaat soms dat niet-vaccineren een onschuldige keuze is, maar kinderen lopen gevaar. Als het risico onaanvaardbaar hoog wordt, dan moeten er oplossingen klaarliggen."

Vanwege een groeiend aantal ongevaccineerde mensen nemen besmettingen door ziektes zoals de mazelen toe in Europa en de Verenigde Staten. Een mazelenepidemie kwam overigens al regelmatig voor: in 2013 en 2008 waren er ook uitbraken.

Staatssecretaris Paul Blokhuis van Volksgezondheid liet de Tweede Kamer in april weten dat er dit jaar tot dan toe al meer gevallen van mazelen waren gemeld dan in voorgaande jaren.

Op zoek naar een andere oplossing

Pierik denkt ouders die hun kinderen niet vaccineren over de streep te kunnen trekken met een vaccinatieplicht op de kinderopvang. "Ik denk dat als je niet-gevaccineerde kinderen de toegang tot de kinderopvang ontzegt, er veel 'twijfelende' ouders zullen zijn die afzien van hun keuze."

Pierik verwacht dat met deze maatregel weer een vaccinatiegraad van 95 procent kan worden gehaald. Volgens hem ontstaat daardoor een gulden middenweg: de ouders die standvastig blijven, hoeven niet verplicht te worden omdat de andere kinderen geen gevaar meer lopen. "Deze ouders moeten dan wel op zoek naar een andere oplossing (op het gebied van opvang, red.) voor hun kinderen."

Uit de peiling van EenVandaag en LINDA. blijkt dat 82 procent van de mensen het eens is met Pierik en vindt dat crèches kinderen moeten kunnen weigeren als zij niet gevaccineerd zijn. Ouders van niet-gevaccineerde kinderen op de kinderbijslag korten, kan op 55 procent steun rekenen. In Australië is er al zo’n beleid. "Je ziet dat dat vaccinatiegraad snel omhoog geschoten is", aldus Pierik.

Kritiek op vaccinaties verstomt

Arnold Huijgen, hoogleraar theologie aan de Theologische Universiteit Apeldoorn, heeft wel bezwaar tegen verplichte vaccinatie. Huijgen benadrukt dat hij groot voorstander is van vaccinatie in het algemeen, maar het verplichten gaat volgens hem tegen onze grondrechten in. "De overheid krijgt dan het recht om in te grijpen in de lichamelijke integriteit van onze kinderen. Dat gaat mij een stap te ver."

“De overheid krijgt dan het recht om in te grijpen in de lichamelijke integriteit van onze kinderen. Dat gaat mij een stap te ver”
Arnold Huijgen, hoogleraar theologie

Huijgen denkt dat, mocht er echt een probleem ontstaan, het 'vanzelf' wordt opgelost. Er was overigens altijd al een kleine groep tegen vaccinatie. Dat heeft volgens de hoogleraar in Nederland geen grote problemen opgeleverd. "Zodra er een uitbraak komt en de gevolgen zichtbaar worden, reken dan maar dat de kritiek op vaccinaties verstomt."

Maar wat is dan wel de oplossing? Huijgens heeft groot vertrouwen in consistente voorlichting. Nepnieuws is volgens hem een grote boosdoener."Er zijn medici die in bijvoorbeeld kranten kunnen vertellen hoe vaccinaties werken en wat de gevolgen zijn in landen waar ze geen toegang tot vaccinaties hebben. De gevaren moeten worden verteld."