Rechtbankverslaggever Lisa van der Wal heeft woensdag op reactieplatform NUjij tal van vragen beantwoord over de zaak-Anne Faber. We zetten de belangrijkste en interessantste vragen en antwoorden op een rij.

Vraag lezer Smoetje: Is Michael P. een uitzondering, een fout in het systeem en begeleiding of is er een reële kans dat er meer van dit soort patiënten, met soortgelijke problematiek, in soortgelijke instanties zitten met soortgelijke privileges? Hoe groot is de kans dat ik zo iemand in een bos/park/stad tegenkom nu echt?

"Een zaak zoals deze kom je niet vaak tegen. De rapporten wijzen er inderdaad op dat het in het geval van P. op meerdere fronten totaal verkeerd is gegaan (zeg maar gerust: een zooitje was), bijvoorbeeld als je kijkt naar de vrijheden die P. kreeg. Maar dit hoeft niet te betekenen dat het in meerdere klinieken fout gaat. Sterker nog: het gaat vaak goed, maar je hoort/leest alleen over de gevallen die fout gaan. Overigens loopt er vanuit de Inspectie Justitie en Veiligheid een onderzoek naar tbs en de vrijheden die toegekend worden."

Vraag lezer Mathayus: Waarom is een naar zijn zeggen harde aanhouding een gegronde reden om het hoger beroep van start te laten gaan? Het is namelijk totaal niet relevant voor zijn gruwelijke misdaden.

"Het gaat hier om 'vormverzuim', wat volgens de verdediging een strafvermindering als gevolg moet hebben. Dat het niet relevant is, is ook (deels) het standpunt van de advocaat van de nabestaanden en het OM. Zij vinden het niet thuishoren in deze rechtszaak en vinden ook dat P. niet is geschaad in zijn proces en dat er dus daarom geen 'gevolg' aan moet worden gegeven."

Vraag lezer Rbrt: Waarom is de strafeis gelijk, nu de aanklacht over moord gaat?

"In principe kan voor gekwalificeerde doodslag en moord hetzelfde worden geëist (en opgelegd). Dus in die zin hoeft moord niet per se een hogere eis of straf als gevolg te hebben. Gekwalificeerde doodslag houdt in dat een persoon een andere persoon doodt om een misdrijf te verhullen. Dus in deze zaak zou Michael P. Anne Faber gedood hebben om de verkrachting te verbergen."

Vraag lezer Cheesehead: Ik vroeg mij af of de verklaring die een familielid geeft over de impact van zo'n moord, meegenomen wordt bij de strafmaat. Of dat het slechts een uitlaatklep vormt, maar meer niet?

"Rechters luisteren zeker naar de familie. Zo zagen we in de eerste aanleg al dat de rechtbank benoemde dat de nabestaanden "onnoemelijk leed is aangedaan". Zaken als een geschokte rechtsorde en gevolgen van angst voor de samenleving werken ook mee in de strafmaat."

Vraag lezer Rens_Hendriks: Zover ik weet is de definitie voor moord dat het met voorbedachten rade moet zijn gebeurd, dus na rustig en kalm beraad. Dat iemand dus vooraf al van plan is geweest iemand om te brengen. Michael P. lijkt Anne Faber bij toeval tegengekomen te zijn. Volgens de definitie kun je dan toch niet spreken van moord?

"Er is een ritreconstructie uitgevoerd (iemand fietste dezelfde route als Faber en iemand reed hetzelfde stuk als P. deed met zijn scooter). Daaruit blijkt dat de twee elkaar al eerder zijn gekruist, ergens bij een tankstation. Het OM zegt dat P. Anne Faber heeft gezien, is doorgereden en haar heeft opgewacht. De verdediging zegt dat hij haar niet heeft gezien (door de regen). Het OM zegt ook dat P. veel kansen heeft gehad zich te bedenken; hij had Faber kunnen laten weglopen, maar heeft hier niet voor gekozen. De verdediging zegt dat hij in een opwelling heeft gehandeld. En zo zijn er nog een aantal factoren die meerdere lezingen hebben (zoals zijn uitgeschakelde telefoon en zijn gereedschapstas met hierin het mes). Het hof moet zich hier nog over uitspreken. De rechtbank zag aanwijzingen van planmatigheid, maar heeft hem niet voor moord, maar voor gekwalificeerde doodslag veroordeeld."

Vraag lezer R_van_Zwol: Als advocaat doe je je uiterste best om de belangen van je client te verdedigen. Snap ik. Maar als je weet dat het belangrijkste voor je client is dat hij niet meer vrij komt maar behandeld wordt, hoe kan je dan gaan voor een lagere straf waar je client niet eens is mee geholpen?

"De combinatie levenslang en tbs bestaat niet. Daarom wordt nu de inschatting gemaakt dat P. ooit weer op vrije voeten zal komen. De verdediging wil zien dat hij snel met zijn behandeling begint, hun cliënt is daar immers mee geholpen."