Een succesvol bedrijf oprichten gaat met vallen en opstaan. Gelukkig zijn er tal van boeken over ondernemen die je verder kunnen helpen. In De gouden leestip vertellen ondernemers over het boek dat ze het meest heeft gebracht. Deze week Joyce Croonen, die samen met Liza Luesink gedragsveranderingsbedrijf Duwtje oprichtte.

  • Ondernemer: Joyce Croonen
  • Bedrijf: Duwtje
  • Leestips: Invloed: de geheimen van het overtuigen van Robert Cialdini en Creativity, Inc.: Overcoming the Unseen Forces That Stand in the Way of True Inspiration van Ed Catmull

Hoe krijg je mensen zo ver dat ze hun gedrag veranderen? Croonen en Luesink zijn er inmiddels zeer bedreven in. Van campagnes om gezonder te eten tot het aanpakken van overlast in een wijk: met hun bedrijf Duwtje duwen ze mensen - al dan niet bewust - in de goede richting.

Waarom heb je het boek van Cialdini gekozen als leestip?

"Ik las het tijdens mijn studie psychologie. Ik deed een master klinische psychologie, waarbij de nadruk ligt op mensen met problemen. Dit boek gaat juist over de besluitvormingsprocessen van mensen zonder onderliggende problematiek. Ik vond het zo interessant dat ik besloot óók af te studeren in sociale psychologie en me te specialiseren in gedragsverandering. Met Duwtje brengen we die inzichten in praktijk."

Hoe verander je gedrag?

"Een van de punten waar je op kunt inspelen, is de sociale norm. Als mensen niet helemaal zeker weten hoe ze zich in een situatie moeten gedragen, dan doen ze anderen na. Daar kun je gebruik van maken. Voor een project in Deventer speelden we bijvoorbeeld in op het gevoel van sociale controle. Omwonenden van een plein hadden veel overlast van groepjes jongeren. We hingen grote foto's van omwonenden op met de boodschap 'welkom in mijn tuin'. Dat werkte ontzettend goed."

"Een ander voorbeeld is het bezet houden van studieplekken op de universiteit. Bij de TU Delft wilden ze voorkomen dat studenten 's ochtends een studieplek claimen en daar vervolgens nauwelijks gebruik van maken. Wij ontwikkelden een blauwe parkeerkaart, waarmee studenten kunnen communiceren hoelang ze weg zijn. Anderen kunnen in die tijd hun plek benutten."

“De manier waarop mensen werken en de werkomgeving zijn minstens even belangrijk als de inhoudelijke kwaliteiten”
Joyce Croonen

Waarom heb je het boek van Catmull ook als gouden leestip gekozen?

"Het gaat over de vraag hoe je een goed functionerend bedrijf kunt opbouwen. Catmull is jarenlang de baas geweest bij filmstudio Pixar. Hij stelt dat een matig team altijd matige resultaten zal leveren, zelfs als er heel goede mensen tussen zitten. Maar een goed team heeft altijd goede resultaten, omdat de leden elkaar aanvullen en versterken. Dat heeft onze aanpak van werving en selectie sterk beïnvloed."

Hoe selecteer je de juiste mensen?

"De manier waarop mensen werken en de werkomgeving zijn minstens even belangrijk als de inhoudelijke kwaliteiten. Wij zijn gestopt met vacatureteksten en cv's, omdat we daarmee niet goed konden beoordelen of iemand in het team past. In plaats daarvan werken we met vragenlijsten waarin we direct vragen hoe mensen het best werken en of ze tegen de lichte chaos in ons bedrijf kunnen."

Aan wie zou je deze boeken aanraden?

"Het boek van Cialdini is interessant voor iedereen die wil weten waarom mensen doen wat ze doen, en hoe je dat kan beïnvloeden. Het dateert uit de jaren tachtig maar is nog steeds actueel. Het boek van Catmull is handig voor iedereen die met teams werkt, of het nu politici, beleidsmakers of managers zijn."