Nederlanders die in loondienst werken zijn verzekerd van een inkomen als ze ernstig of langdurig ziek worden. Voor zzp'ers is die garantie er niet. Zelfstandigen die moeilijk een arbeidsongeschiktheidsverzekering kunnen krijgen, zijn extra kwetsbaar.

Alida Salinas (49) runde jarenlang een succesvol consultancybureau. Maar afgelopen februari veranderde alles: ze werd gediagnosticeerd met borstkanker. "Ik was compleet in shock. Onmiddellijk moest ik de medische molen in, waardoor ik niet meer in staat was om te werken."

Ze droeg haar klanten over aan een bedrijf waar ze weleens mee samenwerkte. "Ik wist dat ik me op mezelf moest focussen en dat mijn klanten bij hen in goede handen zouden zijn. Anderzijds voelde het heel onwerkelijk."

“Ik ben er twee jaar lang mee bezig geweest om een arbeidsongeschiktheidsverzekering te regelen. Toch werd ik overal afgewezen omdat ik ooit een hernia heb gehad.”
Alida Salinas, zzp'er die arbeidsongeschikt raakte

Het volgende probleem diende zich al snel aan: inkomen. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) had ze namelijk niet. "Ik ben er twee jaar lang mee bezig geweest om een AOV te regelen, want als alleenstaande moeder wilde ik alles zo goed mogelijk regelen. Toch werd ik overal afgewezen omdat ik ooit een hernia heb gehad. De eisen zijn heel streng en de kosten vaak hoog. Daarom besloot ik uiteindelijk om zelf maar te gaan sparen."

Het geld dat ze tot haar ziekte gespaard had, was eigenlijk bedoeld voor haar pensioen, maar kwam nu goed van pas. Toch bezorgde het haar ook stress. "Je weet dat het geld vroeg of laat op is."

Te lang door blijven werken bij ziekte

De diagnose van een ernstige ziekte doet veel met een mens. Wanneer daar ook nog eens potentiele geldzorgen bij komen, zorgt dat voor extra veel mentale belasting, weet psycholoog Kiki Bruggink, aangesloten bij iPractice. "Als je in loondienst werkt, wordt er voor je gezorgd als je ziek bent. Maar als zzp'er moet je zelf alle beslissingen nemen. Wanneer het niet anders kan dan stoppen met werken, is dat vaak heel pijnlijk."

Zelfstandige ondernemers voelen zich verantwoordelijk voor hun bedrijf, waardoor ze vaak geneigd zijn om te lang door te werken, ziet Bruggink in haar praktijk. "Te veel werken is niet bevorderlijk voor je gezondheid, natuurlijk. Zeker niet als je al ziek bent."

“Natuurlijk scheelt het wanneer je goed bent verzekerd of een partner hebt met een stabiel inkomen. Maar dat is niet voor iedereen weggelegd.”
Kiki Bruggink, psycholoog

Wanneer het door lichamelijke omstandigheden niet meer lukt om te werken kan dat voelen als falen, opgeven en een zwakte. "Natuurlijk scheelt het wanneer je goed bent verzekerd of een partner hebt met een stabiel inkomen. Maar dat is niet voor iedereen weggelegd." Bruggink raadt daarom elke zzp'er aan om zich goed te laten informeren voor ze een bedrijf starten. "Mocht je niet in aanmerking komen voor een AOV, is het bijvoorbeeld ook mogelijk om je aan te sluiten bij een broodfonds."

Met de 49-jarige Salinas gaat het inmiddels de goede kant op. Na een intensieve behandeling is de prognose goed. Langzaam pakt ze haar werk op en ze verwacht uiteindelijk weer fulltime aan de slag te gaan. "Ik heb geluk gehad met mijn spaargeld. Wat ook scheelt is dat ik een huurhuis heb. Daarmee had ik recht op coronatoeslagen en subsidies die je met een koophuis niet kan krijgen. Met een eigen huis had ik het niet gered."

Salinas zou willen dat de AOV beter wordt geregeld. "Het zou makkelijker moeten zijn om je aan te sluiten, zeker voor kleine zelfstandigen en mensen met een beperking. Zodat iedereen verzekerd is van zijn of haar inkomen, ongeacht je gezondheid."