Je komt ze overal tegen: Nederlandse ondernemers in het buitenland. Waarom zijn ze ooit met de noorderzon vertrokken en is het gras echt zo veel groener aan de overkant? Deze week: Ronald Pronk, die in Buenos Aires de Argentijnen bitterballen, kroketten en poffertjes voorzet.

Ronald Pronk heeft net in Buenos Aires de perfecte frikandel gerold. Het recept in een notendop: vlees dat in de ribbenmachine is blijven hangen, water, kruiden, wat kwaliteitsvlees erbij, alles zo fijn mogelijk malen, voorkoken en dan frituren. Een enorm smerig klusje, zegt Pronk, het vlees is net latex en het plakt overal aan.

Binnenkort staat de frikandel op de kaart van Lekker Smokehouse in Argentinië, waar Pronk de eigenaar van is. "Ik zit hier al vijftien jaar. Mijn vrouw is Argentijns, maar haar naar Nederland halen was te ingewikkeld. Dus ben ik verhuisd. Ik ben technisch tekenaar en dacht: ik vind zo een baan, en dan vlieg ik elk jaar weer naar Nederland om mijn vrienden te zien en een bordje tomatensoep van mijn moeder te eten. Maar dat liep anders. Hoe verzin je het: een Drent uit Gieten die in een Texaans restaurant in Buenos Aires kroketten staat te bakken."

Pronk begint vijftien jaar geleden een webshop in poffertjes, kroketten en andere Nederlandse delicatessen, maar zo veel Nederlanders zijn er niet in Argentinië en erg goed loopt het dus niet. Als hij op een dag poffertjes bakt op een markt, ontmoet Pronk een Texaan die zijn bitterballen wil afnemen voor zijn Texaanse smokehouse.

“Toen ik hier kwam, dartelden die koeien over de pampa en had je alleen een beetje zout nodig.”
Ronald Pronk

"Ik ben na een tijdje voor hem gaan werken. We serveerden klassieke Texaanse vleesgerechten en ik maak Nederlands eten: echt goeie patat, huzarensalade, kroketten, bitterballen. Ook een beetje eigenbelang natuurlijk, want ik ben er ook dol op. Argentijnen worden helemaal wild van bitterballen."

En sinds een aantal jaar staan ze daar wat meer open voor de rest van de wereld, zegt hij. "Eerst zag je ze alleen steak eten, burgers, pizza en pasta. Nu verkoop ik bijvoorbeeld empanadas met pulled pork en satésaus. Mensen komen er speciaal voor terug! Zo'n deegjas maakt alles lekker, natuurlijk."

Ronald Pronk bakt poffertjes op Koningsdag. (Foto: Privécollectie)

Argentijnse economie niet al te best

De Argentijnse steak is niet meer wat-ie geweest is, zegt Pronk. "Dat was een uniek product. Toen ik hier kwam, vijftien jaar geleden, dartelden die koeien over de pampa en had je alleen een beetje zout nodig. Een biefstukje was ook enorm goedkoop. Nu staan die koeien in hun eigen mest, en op je vlees moet je eerst flink wat kruiden strooien."

De Texaan vertrok naar Texas, en Pronk runt de zaak sindsdien alleen. Het gaat - in verhouding - goed, zegt hij, want met de Argentijnse economie gaat het niet best. "Je merkt dat mensen minder vaak uitgaan. Voor Argentijnen is het normaal om minstens twee keer per week uit eten te gaan, en dat is nu nog maar één keer per maand. Ze bestellen hier soms één sandwich om te delen en samen een flesje water."

“Voor Argentijnen is het normaal om twee keer per week uit eten te gaan, dat is nu nog één keer per maand.”
Ronald Pronk

Argentinië is buitenlandse schuldeisers, waaronder het Internationaal Monetair Fonds, meer dan 100 miljard dollar verschuldigd. Zo'n 35 procent van de bevolking leeft in armoede en 3,5 miljoen Argentijnen zijn dakloos. Vorig jaar moest de huidige president Mauricio Macri nog eens 57 miljard dollar aan noodhulp vragen aan het Internationaal Monetair Fonds.

Het land koos vorige maand voor een nieuwe koers door de zittende president Macri niet te herkiezen. De nieuwe president Alberto Fernández, die op 10 december wordt aangesteld, moet de economie er nu weer bovenop zien te helpen. Pronk maakt zich zorgen om Chileense toestanden, en hoopt dat de belofte van de nieuwe regering wordt nagekomen: de regering van Fernández zal het kleine ondernemers makkelijker maken.

"De enorme groep mensen die moet rondkomen van geld van de staat heeft genoeg reden om weer de straat op te gaan. De vlam kan elk moment in de pan slaan."

Argentijnse mentaliteit accepteren, anders word je stapelgek

Terug naar Nederland om de 'Chileense toestanden' in het land niet zelf mee te maken: Pronk heeft erover nagedacht. "Maar mijn vrouw heeft geen Europees paspoort en het hele circus met inburgeren zien we niet zitten."

Zijn kinderen spreken geen Nederlands, zegt Pronk, want hij is weinig thuis. "Ik maak dagen van veertien uur - nu zit ik bijvoorbeeld te wachten op de vleesleverancier. Hij had er al lang moeten zijn. Het is de mentaliteit hier, en de frustratie daarover moet ik laten varen. Anders word je stapelgek. Nederland ligt gewoon aan het einde van de wereld, en zomaar teruggaan kan niet. De vliegprijzen zijn weer enorm gestegen. Maar in december ga ik naar de Nederlandse ambassade. Poffertjes bakken."