Het is de week van de Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E). De inspectie SZW (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) wil met die week aandacht vragen voor de verplichting voor ondernemingen om veiligheidsrisico's in kaart te brengen en te vertellen wat ze daaraan gaan doen. 
 

​De Risico Inventarisatie & Evaluatie. Het klinkt ingewikkeld, maar het is eigenlijk best overzichtelijk. Het is niets meer of minder dan een lijst met alle veiligheidsrisico's die in jouw bedrijf bestaan en een plan over wat je gaat doen om die risico’s te beperken. Het volgen van een stappenplan kan helpen om een goede RI&E te maken.

Wanneer ben ik verplicht om een RI&E op te stellen?

Het antwoord op die vraag is vrij simpel: in beginsel altijd als je werknemers onder je hebt. Een uitzondering wordt wel gemaakt als je alleen met vrijwilligers werkt. Dan hoef je alleen een evaluatie te maken als je met gevaarlijke stoffen werkt.

En als je voor minder dan veertig uur personeel in dienst hebt, dan kun je kiezen voor een verkorte risico-evaluatie.

Wie is de aangewezen persoon binnen mijn bedrijf om de RI&E op te stellen?

Bij bedrijven met maximaal 25 personen is het meestal de directeur die dit voor zijn rekening neemt. Voor bedrijven met meer dan 25 werknemers bestaat al de wettelijke verplichting om een veiligheidsfunctionaris aan te stellen. In dat geval is de functionaris de aangewezen persoon om de evaluatie uit te voeren.

Het Steunpunt RI&E geeft als tip om ook vooral de medewerkers te betrekken bij de evaluatie. Zij zijn immers degenen die vanuit de dagelijkse praktijk weten welke risico’s er in een bedrijf bestaan.

Hoe stel ik een lijst met risico’s op?

Het door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gefinancierde steunpunt adviseert om de mogelijke risico’s onder te verdelen in drie categorieën.

Allereerst zijn er fysieke risico’s die vooral te maken hebben met de werkhouding: hoe vaak moeten je werknemers dingen tillen, kracht zetten, in een moeilijke houding staan? Maar een fysiek risico kan ook zijn: zitten ze (te) lang achter een beeldscherm?

Kijk vervolgens naar de psychosociale risico’s. Het gaat daarbij om werkdruk, stress en onregelmatige werktijden en ook om de mogelijkheid dat werknemers met agressie te maken krijgen of emotioneel worden belast.

De veiligheidsrisico’s vormen de derde categorie. Kunnen je werknemers vallen, zich snijden, aangereden worden? Werken ze met gevaarlijke stoffen of in de hitte of kou? Worden ze blootgesteld aan straling of lawaai?

En hoe stel ik dan een plan van aanpak op?

Breng nu in kaart welke risico's het meest urgent zijn. Hoe vaak komt het voor, hoeveel werknemers hebben ermee te maken en wat zijn precies de gevaren? Door die vragen te beantwoorden, kun je tot een soort ranglijst komen van de veiligheidsrisico's in het bedrijf.

En dan loop je de risicopunten één voor één na en noemt concrete acties om ze te voorkomen of te verminderden. Welke maatregel moet je nemen en wat is daarvoor nodig? Wie gaat ermee aan de slag en wanneer? Wat zijn de kosten en op welk punt is het risico naar volle tevredenheid aangepakt?

Wat gebeurt er vervolgens met die RI&E en wat kan ik er zelf mee?

In de meeste gevallen zal je plan getoetst worden door een arbodienst of gekwalificeerde arbodeskundige. In sommige gevallen kun je vrijstelling krijgen van de toetsingsverplichting. Ook dit heeft weer te maken met de grootte van je bedrijf en het aantal uren dat mensen er werken.

Maar ook als de arbodienst zich er niet over buigt, maak je het plan van aanpak niet om in een la te laten verstoffen, zegt het Steunpunt RI&E. Het is verstandig om regelmatig te evalueren of er nog nieuwe risico's optreden en of die nog voldoende het hoofd worden geboden.

Verder kun je de lijst gebruiken als je investeringen gaat doen, tipt de organisatie. Als je met die investering meteen bepaalde risico's uitbant, sla je twee vliegen in één klap.