Je denkt als ondernemer een leuke merknaam of een uniek logo te hebben bedacht, maar hoe weet je wat eigenlijk mag? Zo kun je inbreuk maken op andermans merkrecht, maar kan iemand anders ook profiteren van jouw bekendheid door aan te haken bij jouw merknaam.

Dit jaar bleken rode zolen onder damesschoenen niet beschermd te kunnen worden. Aan de andere kant mocht Sylvana Simons haar politieke partij niet Artikel 1 noemen omdat het te veel leek op de naam van onderzoeksinstituut Art. 1.

Vaak gaat het om een grijs gebied, vertelt Kees Berendsen, specialist in auteurs- en merkenrecht. Hij geeft enkele tips voor ondernemers om de zaken zo goed mogelijk geregeld te hebben.

Wat moet je weten om een merk te registreren?

Wil je je kunnen beroepen op je merkrecht, dan moet je het deponeren bij het Benelux Bureau voor Intellectuele Eigendom (BBIE). Maar dan moet een merk wel onderscheidend zijn, vertelt Berendsen. Als voorbeeld geeft hij het merk ‘Relatielijn’ voor een telefoonservice die personen in contact met elkaar brengt. Dat bleek niet te deponeren omdat zo’n naam niet gemonopoliseerd mag worden.

"Het is heel lastig om een tip te geven over wat onderscheidend is. Het gaat erom dat het bijzonder is. Dan kan het ook om een combinatie gaan. Je kan een heel gewone naam gebruiken voor een product dat je er niet snel mee associeert", vertelt Berendsen. Elektronicaproducent Apple is een goed voorbeeld.

"Maar als een fruithandelaar de naam Apple als merk wil deponeren, zou dat geweigerd kunnen worden omdat het niet onderscheidend genoeg is. Dit los van het feit, dat hij daarmee inbreuk zou maken op het bekende merk Apple."

Een merk kan ook bestaan uit een teken, maar als dit teken te simpel is dan wordt het niet aanvaard. Een advocatenkantoor probeerde een rode stip te registreren, maar dit werd afgewezen. "Een combinatie van op zichzelf eenvoudige tekens kan weer wel een aanvaardbaar merk opleveren. Denk aan het streepmotief van Adidas." Volgens Berendsen is bepalend of het beoogde publiek iets alleen maar als een versiering ziet of het als merk ervaart.

Hoe controleer je of jouw merk op een bestaand merk lijkt?

Bij het deponeren van jouw merk kun je al laten controleren of jouw merk te veel lijkt op een bestaand merk. Ook als een merk een beetje lijkt op een ander merk, kan er al sprake zijn van een inbreuk. "Een wijdverbreid misverstand is dat als je een merk, een woord of een teken of een combinatie van beiden, maar een beetje verandert, je geen problemen kunt krijgen", legt Berendsen uit.

In de regel ziet de specialist dat de ondernemers die in de problemen komen ook degene zijn die de grenzen opzoeken. Als blijkt dat er inbreuk wordt gemaakt, komen partijen er vaak ook wel onderling uit. Zo kent hij een zaak waarin een kennis via een domeinnaam inbreuk maakte op het merkrecht van een supermarkt. Hij droeg die domeinnaam over aan de supermarkt en kreeg daar zelfs een kleine vergoeding voor. "Er zijn ook welwillende merkhouders die alleen maar het misbruik van het merk willen voorkomen", zegt Berendsen hierover.