De enorme productie van schaliegas en -olie in de VS maskeert bedreigingen voor de mondiale levering van olie.

Dat steldt het Internationaal Energie Agentschap (IEA) woensdag. Het wereldwijde aanbod kan door onder meer de onrust in het Midden-Oosten en Oekraïne op termijn flink achterblijven bij de vraag.

De afgelopen weken zijn de olieprijzen fors gedaald omdat het aanbod de vraag overtreft door somberder economische vooruitzichten en de hoogste Amerikaanse productie in 40 jaar. Om de winstgevendheid op peil te houden hebben diverse grote olieconcerns, waaronder Shell en ConocoPhillips, aangegeven dat ze hun investeringsbudgetten verlagen.

Het IEA bestempelde de situatie in Irak als de grootste bedreiging voor de levering van olie. Het Midden-Oosten geldt als enige bron van olie die tegen lage kosten gewonnen kan worden. In 2040 wordt twee derde van de productie in de regio naar verwachting geëxporteerd naar Azië. ''Een te grote afhankelijkheid van de regio voor groei van de productie is dan ook een punt van zorg.''

Het IEA becijferde dat de vraag naar olie in 2040 op 104 miljoen vaten per dag ligt, tegen 90 miljoen stuks in 2013. Om aan die hogere vraag te kunnen voldoen en het wegvallen van uitgeputte velden te compenseren, moet vanaf 2030 jaarlijks 900 miljard dollar (722 miljard euro) worden geïnvesteerd.

In de periode tot 2030 zal het productieniveau rond 68 miljoen vaten per dag liggen. Het gat naar het verwachte vraagniveau zal moeten worden gedicht met een hogere productie uit schalievelden en met aardgas.