AMSTERDAM – Op het menu van een zakenlunch met een Duitser valt zeker geen broodje kaas met karnemelk te bespeuren. Een goed glas bier bij een warme maaltijd valt daarentegen wel te verwachten, vertelt cultuurtrainer Janet Antonissen.

“Duitsers hechten veel meer dan Nederlanders waarde aan een goede voorbereiding”, vertelt Antonissen. Terwijl Nederlanders een nonchalante houding hebben en wel zien waar het schip strandt, zullen de Duitsers hun zaken tot in de puntjes voorbereiden. “De Duitser wil onzekerheid vermijden.”

Tutoyeren wordt bij de oosterburen ook niet op prijs gesteld. “Duitsers zijn veel formeler, ze houden werk en privé ook meer gescheiden”, aldus de cultuurtrainer, die cursusdagen verzorgt bij de Duits-Nederlandse Handelskamer (DNHK). Antonissen geeft trainingen aan Nederlandse ondernemers die de Duitse grens oversteken. En vice versa.

Kleding

Het formele komt ook tot uiting in de kleding, die in het Duitse zakenleven heel conservatief is. “Casual Friday betekent daar absoluut niet dat je een spijkerbroek aan kunt trekken, hooguit dat je de stropdas een dagje in de kast kunt laten. Kies er bij een ontmoeting met een Duitse zakenpartner liever voor overdressed te zijn dan underdressed.”

Daarnaast hechten Duitsers aan titulatuur en laten graag merken dat ze academisch geschoold zijn. Dat is ook te zien aan hun houding ten opzichte van taalgebruik, dit moet liefst foutloos zijn. “Als Engels een Nederlandse ondernemer beter ligt, moet deze dan ook vooral daarvoor kiezen”, vindt Antonissen.

Ondanks de kleine verschillen, werken ondernemingen uit beide landen graag samen. “Nederlanders hebben een positief beeld van Duitsers. Hoewel ze hen soms wat weinig spontaan vinden, wordt de beroemde Duitse “pünktlichkeit’ zeker gewaardeerd en vullen beide partijen elkaar goed aan.”

Autoriteit

Nederlanders staan erom bekend het teamgevoel hoog in het vaandel te hebben en weinig met autoriteit op te hebben. In Duitsland gelden hiërarchische structuren veel meer, vooral in grote bedrijven.

“Serieus en informeel gaan niet samen in de Duitse cultuur”, aldus Antonissen. “Vanwege de redelijk strikte hiërarchie is het ook belangrijk met de juiste persoon aan tafel te zitten, je moet degene hebben die ook de beslissingen neemt.”

Duitsers staan minder open voor onderhandelingen dan Nederlanders. “Ze willen liever geen improvisatie. Wel zijn ze altijd bereid meer te betalen voor een kwalitatief goed product. Zorg dus dat je als ondernemer altijd een uitgebreid verhaal klaar hebt, ook over bijvoorbeeld de historie van je bedrijf.”

Interesse

Ondanks het feit dat de Duitse markt vanwege de aanzienlijke omvang interessant is voor Nederlandse ondernemers, merkt Antonissen onder Duitsers een grotere interesse voor de cultuurtrainingen dan andersom.

“Nederlanders zijn wat dat betreft afwachtend en hebben er vertrouwen in dat het toch wel goed komt. Ze zien in eerste instantie weinig verschillen op het gebied van cultuur en taal, pas later merken ze dat ze wel degelijk tegen zaken aanlopen.”

Duitsers beschouwen Nederlanders als losjes, vriendelijk en tolerant, merkt Antonissen. “Hoewel ze de Nederlander ook wel eens een betweter vinden. Ook zien Duitsers en Nederlanders elkaar over en weer soms als arrogant en komt toch nog af en toe de oorlog om de hoek kijken.”