Beslissingen nemen kan iedereen. Alleen doen we het vaak te laat, waardoor de beslissing weinig tot geen waarde meer heeft. Of erger, we komen er op terug. Door op tijd knopen door te hakken, zul je veel effectiever zijn in je leven. Zowel privé als zakelijk.

Doordat ik in Den Haag woonde, was vervoer altijd binnen handbereik. Ik liep, of nam de tram. Lekker overzichtelijk. Nadeel was wel dat ik geen enkele motivatie had om mijn rijbewijs te halen. Totdat een heuse leaseauto binnen handbereik kwam en ik rijlessen nam.

Om een lang verhaal kort te maken, het was een drama. Ik was te eigenwijs en deed gewoon niet wat mijn rij-instructeur zei. Ik had de onhebbelijkheid na te denken over zijn opdrachten, deed vervolgens iets wat mij goed leek en soms kwam ik doodleuk terug op een beslissing.

De goede man werd gek van me. Dat ik uiteindelijk ben geslaagd heb ik onder meer te danken aan iets wat hij me altijd voorhield: een verkeerde beslissing maken is niet erg. Het verkeer om je heen vangt dat wel op. Nee, het is het terugkomen op een verkeerde beslissing waar ongelukken van komen.

Neem een beslissing

Gek genoeg zie je dit gedrag overal om ons heen. Let er maar eens op. Beslissingen nemen is blijkbaar een kunst die niet veel mensen beheersen. En als er al een beslissing wordt genomen, is het te laat.

En om gelijk maar een misverstand uit de wereld te helpen, het is zeker niet iets dat alleen op de werkvloer voorkomt. Grappig genoeg zie je het door de hele organisatie heen. Managers wachten te lang met het promoveren van medewerkers, of juist met het ontslaan van een niet functionerend teamlid.

Directieleden laten na om een beslissing te nemen over een niet renderende afdeling of komen terug op een reorganisatie van een jaar eerder. In tegenstelling tot in het verkeer zal dit gedrag geen levens kosten, maar het leidt in het zakelijke leven wel grote financiële schade.

Angst

Waar komt dit gedrag vandaan? Naar mijn stellige overtuiging komt dit doordat we bang zijn om een verkeerde beslissing te nemen. Het is dus het gevolg van risicomijdend gedrag dat diep in onze genen zit.

Ik ben geen deskundige, maar volgens mij richten we door het nemen van een beslissing de aandacht op onszelf en gaan we niet langer anoniem op in de veilige kudde. We zijn blijkbaar bang voor leeuwen. Of –wat waarschijnlijker is- dat er collega’s zijn die wachten op een dergelijk moment en van onze zwakte gebruik maken om ons te laten struikelen. Het zijn dus carrièreoverwegingen die ons besluiteloos maken.

Dat vind ik grappig, want in mijn ervaring is het juist het vermogen om beslissingen te nemen dat wordt gewaardeerd in leiders. Iedereen die wel eens een managementassessment heeft ondergaan met een postbakjessimulatie weet wel waar ik het over heb.

Knoophakken

In het privédomein is het niet anders. Het is een aaneenschakeling van beslismomenten. Woning kopen of huren? Kinderen nemen? Stoppen met werken? Doorgaan met een relatie of scheiden? Vul maar in.

Om verder te komen in dit leven, zakelijk en privé, is het nodig om beslissingen te nemen. Of zoals ik het noem, de edele kunst van het Knoophakken. Mocht ik je enthousiast gemaakt hebben en wil je toetreden tot de Orde der Knoophakkers, dan heb ik goed nieuws en slecht nieuws.

Het slechte nieuws is dat er geen cursus voor is. Je kunt er dus niet voor studeren. Het goede nieuws is dat het niet moeilijk is. Het heeft te maken met over je angst voor afwijzing heen stappen en je te realiseren dat een foute beslissing minder erg is dan helemaal geen beslissing nemen. Lef tonen. Even serieus, neem een beslissing. Wat is het ergste dat er kan gebeuren?

Robert Mekking is organisatieadviseur bij Desiris Advies. Reageren? www.twitter.com/robertmekking.