DEN HAAG - De Nederlandse overheid heeft de afgelopen decennia geprobeerd met een groot aantal elkaar opvolgende (subsidie)regelingen innovaties in duurzaam bouwen te bevorderen. Maar dit ''knipperlichtbeleid'' is niet bevorderlijk voor innovatie.

Dat is een van de conclusies uit een donderdag gepubliceerd rapport van het Centraal Planbureau over duurzaam bouwen. Gebouwen en woningen zijn verantwoordelijk voor een derde van alle CO2-uitstoot in Nederland.

Nieuwe technologieën om duurzaam te bouwen zijn daarom belangrijk om de uitstoot terug te dringen. Te denken valt aan energiebesparende verlichting, hoogrendementsketels, of zonne-energie.

Philips
Als het gaat om innovaties op die gebieden, presteert Nederland redelijk vooral dankzij Philips, stellen de opstellers van het rapport. Landen als Duitsland, Oostenrijk, Denemarken en Zweden zijn succesvoller omdat zij een consistenter beleid voeren.

Als maatstaf voor innovaties in duurzaam bouwen in Nederland is gekeken naar het aantal patentaanvragen door Nederlandse bedrijven. In de laatste twee decennia komt eenderde van alle Nederlandse patenten in duurzaam bouwen voor rekening van nieuwe ontwikkelingen in verlichtingstechnologieën.

Dankzij Philips is Nederland op dat gebied met afstand de nummer één in Europa. Ook in hr-ketels doet Nederland het goed. Maar op andere terreinen, zoals isolatie, warmtepompen en zonne-energie staat Nederland in de subtop.

Stimuleren
De overheid kan duurzame innovaties stimuleren door bijvoorbeeld strengere energienormen te hanteren of subsidies te verstrekken. Kenmerkend voor het Nederlandse beleid in de afgelopen dertig jaar is het grote aantal kortlopende instrumenten.

In de jaren negentig werden bijvoorbeeld veel subsidieprogramma's ingevoerd voor periodes van drie tot vijf jaar. Ook na het jaar 2000 werden veel instrumenten weer herzien of stopgezet.

Stabiel
Al die veranderingen leiden tot onzekerheid en dat heeft nadelige gevolgen voor het investeren in nieuwe technologieën, aldus het rapport. Landen met een consistent en stabiel milieubeleid, zoals Oostenrijk, Denemarken en Duitsland, dienen meer patentaanvragen voor duurzame technologieën in, dan landen waar dat beleid minder stabiel is.