AMSTERDAM - De Amerikaanse overheid onderzoekt klachten over IBM. Die zou zijn superdominante positie op de markt voor mainframecomputers hebben misbruikt.

Rivalen claimen dat ze de mainframemarkt zijn uitgedrukt omdat IBM weigert het eigen besturingssyteem z/OS te laten draaien op computers van andere fabrikanten.

IBM heeft niet veel rivalen op mainframegebied, maar enkele kleinere bedrijven proberen de markt te veroveren met goedkopere hardware dan die van IBM.

Overheden
IBM is al sinds de jaren '50 leverancier van topzware mainframecomputers. Veel banken, overheden en zorginstellingen gebruiken IBM-mainframes om grote hoeveelheden gevoelige data te verwerken. IBM is alleenheerser op de markt. Analisten schatten dat mainframes goed zijn voor ongeveer een kwart van IBM's totale omzet van ruim 100 miljard dollar per jaar.

IBM heeft al sinds 1956 de afspraak met Amerikaanse mededingingsautoriteiten dat het zijn mainframesoftware licenseert aan concurrenten. Die afspraak verliep in 2001, en volgens rivalen is IBM sindsdien bezig de concurrentie de nek om te draaien.

Brancheorganisatie Computer and Communications Industry Association heeft namens de mainframerivalen een klacht ingediend bij het Amerikaanse ministerie van Justitie, die laat weten een onderzoek te beginnen.

Dwang
Ed Black, hoofd van de brancheorganisatie, zegt dat IBM klanten dwingt andere leveranciers te dumpen. "IBM zegt tegen grote klanten dat als ze iets anders kopen, dat die hardware niet meer met onze software werkt."

Een van protesterende rivalen van IBM is T3 Technologies, die al in januari een klacht indiende bij de Europese Unie over IBM. Daarbij ging het ook om de weigering van IBM of de mainframebesturingssysteem z/OS beschikbaar te stellen aan andere leveranciers.

T3 Technologies heeft ook in de VS een rechtszaak aangespannen tegen IBM om dezelfde redenen. Maar in die zaak besloot de rechter vorige week dat er geen antitrustbezwaren zijn tegen IBM's weigering software te licenseren.

Rechtbankstukken
Nu is de zaak door het ministerie van Justitie nieuw leven ingeblazen. Als deel van het onderzoek, heeft het ministerie de rechtbankstukken van zaak T3T-IBM opgevraagd. IBM laat The Wall Street Journal weten volledig mee te werken met het onderzoek, hoewel het claimt het recht te hebben om het eigen intellectueel eigendom te beschermen.

Eerder had IBM een decennialang conflict met Platform Solutions Inc. (PSI), ook een bedrijf dat goedkopere mainframes aanbod met IBM's besturingssysteem. Dat bedrijf trok de klacht uiteindelijk in toen IBM het bedrijf overnam in 2008.