AMSTERDAM - Cloud computing zou zich kenmerken door efficiëntie, maximale beschikbaarheid, minimaal beheer en mobiliteit. Maar is het wel veilig en betrouwbaar? De voor- en nadelen op een rij.

De voordelen
Kosten: Servers en software kunnen de deur uit. In een studie van de Californische universiteit Berkeley, wordt gesteld dat cloud-diensten vijf tot zeven keer goedkoper zou zijn dan reguliere ('on site') varianten. Kosten zijn alleen nog maar afhankelijk van het gebruik, bijvoorbeeld het aantal minuten dat een processor aan het rekenen is, of het aantal dagen dat een programma wordt gebruikt. IT-kennis en -personeel kan mogelijk ingekrompen worden. Tenslotte kunnen voor een werknemer simpele, goedkope pc's en laptops volstaan als toegangspoort tot het internet en al zijn applicaties.

Bereikbaarheid: Werknemers hebben, mits zij beschikken over een internetverbinding, overal toegang tot bedrijfsgegevens. Het type computer maakt niet uit, omdat de meeste cloud-diensten in een internetbrowser werken.

Schaalbaar: Nooit meer te weinig opslagruimte of gebrek aan rekenkracht. Als een nieuwe (online) dienst ineens veel populairder blijkt dan verwacht, kan een bedrijf makkelijk extra servers inschakelen om aan de vraag te voldoen. Ook kan een bedrijf, in plaats van een server 1000 uur te laten rekenen, ook 1000 servers de klus binnen een uur laten klaren. Deze 'elastische' beschikbaarheid van rekenkracht is "ongekend in de geschiedenis van IT", aldus onderzoekers van van Berkeley.

Laagdrempelig: Nieuwe internetbedrijven met innovatieve ideeën, maar weinig kapitaal, hoeven niet eerst in dure hardware te investeren. Mocht er minder vraag naar hun dienst zijn dan verwacht, dan gaat er minder investeringskapitaal verloren.

Veilige opslag: Door de opslag van gegevens ergens ver weg valt de bedreiging van een brand of andere calamiteit weg. Grote cloud-leveranciers als Google en Amazon hebben honderden datacenters die in geval van nood kunnen dienen als back-up. Daarnaast is deze bedrijven er veel aan gelegen dat hun diensten veilig en betrouwbaar werken: storingen blijven immers niet beperkt tot een enkel bedrijf, maar benadelen mogelijk miljoenen klanten, met alle 'slechte pers' van dien. Tenslotte kunnen de gevolgen van het verlies van laptop beperkt blijven als data alleen online staat.

Piraterij: Softwareprogramma's worden niet meer los verspreid, maar op afstand aangeboden. Hierdoor wordt de illegale verspreiding van programma's nagenoeg onmogelijk.

Duurzaam: Meerdere afnemers maken efficiënt gebruik van dezelfde datacenters, die om energie te besparen steeds vaker gebouwd worden in de buurt van duurzame energiebronnen als waterkrachtcentrales en windmolenparken. Door de schaalgrootte van datacenters is er ook meer druk om efficiënt te werken en kan er veel energiewinst behaald worden.

De nadelen
Veiligheid en juridische impact: Cloud computing zorgt voor een hogere concentratie van gegevens in grote datacenters. Als hackers erin slagen om hier in te breken, dan wacht hen een schat aan informatie. Lang niet alle leveranciers van cloud-diensten bieden verder waterdichte gebruikersovereenkomsten aan. Hierdoor kan een bedrijf over het hoofd zien dat de leverancier zich bijvoorbeeld niet aansprakelijk stelt voor storingen of het verlies van gegevens. En is het wel duidelijk wat de gevolgen zijn als de cloud-leverancier een ramp overkomt en gegevens moeten worden hersteld?
Ook vereist de wet in sommige gevallen dat bepaalde gegevens van bijvoorbeeld banken niet buiten de EU bewaard mogen worden, terwijl een van de kenmerken cloud-diensten juist is dat de fysieke locatie van gegevens er niet meer toe doet. Tenslotte zijn cloud-diensten vaak beveiligd met behulp van paswoorden, waardoor bedrijven een risico kunnen lopen als een werknemer het bedrijf verlaat. Al deze zaken maken cloud computing voor sommige bedrijven ongeschikt. Cruciale betaalgegevens, militaire installaties, en medische informatie zullen niet mede daardoor niet snel naar de cloud verhuizen.

Betrouwbaarheid: Als een systeem kapot gaat, is dat in de traditionele it-wereld een lokale gebeurtenis binnen het bedrijf zelf. Bij cloud computing kan je het probleem slechts melden, afwachten en hopen dat het opgelost wordt. Cloud-diensten zijn zo betrouwbaar als je internetprovider. Ze zijn een extra schakel die kapot kan gaan.

Controle: De ontwikkeling van uitwisselbare standaarden staat nog in de kinderschoenen. Bedrijven moeten zich ervan verzekeren dat al hun gegevens ook mee te nemen zijn in het geval zij hun huidige aanbieder willen verlaten of hun gegevens weer binnen hun eigen bedrijf willen bewaren. Verder is er in het geval van - standaard - online software geen controle over het wel of niet installeren van nieuwe versies. Alleen bij een gepersonaliseerde cloud-dienst kan dit aspect in de hand gehouden worden.

Kosten: Het overzetten van bestanden naar de cloud, en het laten aansluiten van andere programma's op de cloud kan geld kosten. Ook technische ondersteuning kan een flinke kostenpost opleveren. Tenslotte kosten op maat gesneden cloud-diensten uiteraard meer dan standaardversies.