Downloaden is toch illegaal

AMSTERDAM - Downloaden van films en muziek is in Nederland wel degelijk illegaal. Tot dat oordeel komt een Haagse rechter in een bodemprocedure over de thuiskopieheffing.

In Nederland gold - anders dan in de rest van Europa - tot dusverre dat het downloaden van auteursrechtelijk beschermd materiaal voor eigen gebruik is toegestaan , ook als de bron niet legaal is. Alleen het verspreiden van bijvoorbeeld gekopieerde films en cd's is niet toegestaan.

Wel worden de auteurs van het gekopieerde werk gedeeltelijk schadeloos gesteld uit de opbrengsten van de zogenoemde thuiskopieheffing, een toeslag die consumenten betalen als ze blanco informatiedragers kopen, zoals lege cd's of cassettebandjes.

Handhaven
Bij de vaststelling van de regelgeving meende de Tweede Kamer dat van burgers niet verwacht mocht worden dat ze van ieder gedownload bestand nagaan of de aanbieder het recht heeft om het te verspreiden. Bovendien zou een verbod in de praktijk nauwelijks te handhaven zijn.

Streep
De Haagse rechtbank heeft donderdag een streep door die redenering gehaald. Het maken van een privékopie van illegaal materiaal is een illegale handeling, redeneert de rechter. Volgens het vonnis (pdf) is de gangbare uitleg van de Auteurswet in strijd met een Europese richtlijn over de thuiskopie. Die richtlijn staat kopieën voor privégebruik alleen toe als 'daarbij geen afbreuk wordt gedaan aan de normale exploitatie van werken'.

Brancheorganisatie NVPI van de Nederlandse entertainmentsector is blij met de uitspraak. De Nederlandse uitzonderingspositie was de organisatie al jaren een doorn in het oog. Vorig jaar pleitte de NVPI nog voor een wettelijk verbod op downloaden.

Heffing
De rechterlijke uitspraak maakt deel uit van een vonnis in een bodemprocedure van een groep producenten van blanco media, waaronder Maxell, Philips, TDK en Sony, tegen stichting De Thuiskopie en SONT, een organisatie die de hoogte van de thuiskopieheffing vaststelt.

De fabrikanten, verenigd in belangenvereniging STOBI, willen dat de heffing wordt verlaagd of afgeschaft. Volgens STOBI zou de heffing onnodig zijn als consumenten materiaal met toestemming kopiëren, bijvoorbeeld als de rechthebbenden hun muziek legaal op internet aanbieden. De rechtbank is het op dat punt met STOBI eens.

Overwinning
Na bekendmaking van het vonnis claimden beide partijen de overwinning. STOBI verwacht op basis daarvan met SONT te kunnen onderhandelen over een lagere thuiskopieheffing. Stichting De Thuiskopie en SONT toonden zich in een reactie tevreden dat de rechtbank de heffing niet heeft afgeschaft of verlaagd. Volgens de rechter mag SONT de hoogte van de vergoeding bepalen.

Tip de redactie