AMSTERDAM - Pin-eigenaar Currence stelde winkeliers een jaar geleden een ultimatum: Op 1 juli 2008 moeten alle verouderde pinautomaten, die extra gevoelig zijn voor pinpasfraude, vervangen zijn.

Met nog een krappe week te gaan zijn de winkeliers en leveranciers van de pinsystemen nog lang niet zover. Een aantal grote winkelketens krijgt uitstel.

Banken lijden flinke schade door het zogenaamde 'skimming'. Hierbij maken 'pincriminelen' gebruik van een apparaat dat de magnetische strip op de pas kan lezen en kopieren. Dit apparaat wordt voor de sleuf van de pinautomaat geplaatst en ziet er uit als een voorzetmondje.

Minicamera
Met een minicamera of 'over de schouder meekijken' wordt de pincode afgekeken. Vervolgens maakt de pincrimineel een nieuw pasje en kunnen de flappen getapt worden.

Vorig jaar leden de banken 15 miljoen euro verlies door skimming. In het eerste kwartaal van 2008 bedroeg de schadepost 4 miljoen euro. De druk vanuit banken om de schade te beperken is dan ook groot. De oorspronkelijke termijn waarop de kwetsbare apparaten, van het type HFT201, vervangen moesten worden, werd daarom met een jaar vervroegd.

"De organisaties die de systemen moeten vervangen zijn totaal niet geschaald op zo'n grote operatie", zegt een woordvoerder van de leverancier van betaalautomaten, Banksys. Het bedrijf levert 10.000 nieuwe pinautomaten. "Currence heeft de deadline weliswaar ruim een half jaar geleden aangekondigd, maar normaal gesproken is de looptijd van een pinautomaat negen à tien jaar. Nu moeten ineens 25.000 stuks, oftewel 10 procent van alle pinapparaten in Nederland, in een half jaar tijd vervangen worden."

Grootschalig
Winkelketens zijn in de problemen gekomen, omdat de operatie zo grootschalig is. "Toen veel winkels zich een half jaar geleden gingen oriënteren op een leverancier, bleek dat ze moesten vissen in een te kleine vijver", zegt Banksys.

De vervangingsoperatie zal volgens de leverancier de komende weken regelmatig leiden tot pinstoringen in winkels. "Normaal gesproken is er bij de vervanging van een apparaat ook sprake van storingen, nu wordt dat probleem met een paar duizend vermenigvuldigd."

Er is volgens Banksys bovendien een tekort aan geschikte monteurs. "De helpdesks worden overstelpt. Ook moeten het kassapersoneel en de klanten wennen aan de nieuwe systemen. Normaal gesproken nemen we twee à drie maanden de tijd voor het testen van een nieuw systeem."

IT-systemen
Behalve de verouderde apparaten moeten ook de achterliggende IT-systemen, die met het kassasysteem communiceren, vervangen worden. De systemen moeten voldoen aan de zogenoemde EMV-techniek die banken voor 2013 willen invoeren. De magneetstrip op bankpassen wordt in dit nieuwe systeem vervangen door een chip.

Currence wijst erop dat winkeliers ruim de tijd hadden om zich voor te bereiden op de operatie. Toch krijgt een aantal grote winkelketens, zoals HEMA, Praxis en Gamma, uitstel. De reden is volgens Currence dat zij honderden apparaten tegelijk moeten vervangen en ook de IT-systemen moeten aanpassen. Bovendien hebben ze de apparatuur wel op tijd besteld. "Maar voor 1 augustus moet ook bij hen alles functioneren. Dan gaat de knop om."

Krap
Volgens Banksys wordt ook deze deadline krap. "Er staan vanaf 1 augustus veel vakantiekrachten in de winkel, die misschien niet goed met de nieuwe systemen kunnen omgaan."

Kleine ondernemers moeten niettemin op 1 juli hun zaakjes op orde hebben, banken zullen de verouderde apparatuur dan niet meer ondersteunen. "Ik heb heel weinig MKB-ers aan de lijn gehad die zeiden dit niet te redden", reageert een woordvoerder van het Platform Detailhandel. Volgens hem verloopt de operatie voorspoedig. "Hoewel je altijd wel last krijgt van kinderziektes."

De operatie werd vorige maand bemoeilijkt door de grootschalige internetstoring bij KPN. Currence is in gesprek met KPN om dit soort problemen in de toekomst te voorkomen. "De storing heeft het hele proces niet makkelijker gemaakt", aldus Banksys.