NUcheckt controleert beweringen op hun betrouwbaarheid. Dit keer kijken we naar de volgende bewering: "Europese pathologen zijn het erover eens dat niemand is overleden aan COVID-19". Dit is onjuist.

Op verschillende Nederlandstalige websites, zoals Xandernieuws en JDreport, verscheen deze maand een bericht waarin wordt beweerd dat pathologen van de Europese pathologenvereniging ESP het erover eens zijn dat mensen niet overlijden aan COVID-19. Dit is aantoonbaar onjuist, maar toch werden deze berichten in de afgelopen dagen honderden keren gedeeld.

Een patholoog houdt zich onder andere bezig met het vaststellen van doodsoorzaken. In een reactie op eerder veel gedeelde Engelstalige artikelen met daarin dezelfde bewering heeft de ESP een verklaring opgesteld. Hierin schrijft de vereniging dat mensen wel degelijk overlijden aan COVID-19 en dat de resultaten van autopsies bij overleden COVID-19-patiënten dat bewijzen.

Waar komt deze bewering vandaan?

De bewering dat niemand aan COVID-19 sterft, maar dat mensen hoogstens met het coronavirus sterven, is een terugkerend argument bij sceptici. Daarmee bedoelen ze dat de mensen die volgens de officiële cijfers aan de gevolgen van een besmetting zijn overleden wel besmet waren, maar aan andere ziekten zijn overleden. Ook Viruswaanzin bracht deze bewering naar voren in een kort geding tegen de Nederlandse Staat. NUcheckt ontkrachtte dit eerder al in een artikel.

De artikelen van Xandernieuws en JDreport zijn gebaseerd op vermeende uitspraken van de Bulgaarse patholoog Stoian Alexov. Hij zou hebben gezegd dat pathologen van ESP het er op 8 mei in een videogesprek over eens waren dat niemand is overleden aan COVID-19. Deze bewering verscheen op 13 mei online op de website van de Bulgaarse pathologenvereniging. Dit bericht werd pas op 2 juli door de Engelstalige website OffGuardian buiten Bulgarije verspreid. Deze website staat bekend om haar complottheorieën.

Wat is er gezegd?

Het videogesprek van 8 mei is terug te kijken op het YouTube-kanaal van de ESP. Aan dit videogesprek namen pathologen uit onder meer Frankrijk, Italië en Spanje deel. Alexov was geen spreker.

Nergens tijdens dit videogesprek wordt beweerd dat niemand is overleden aan COVID-19. Wel wordt uitgelegd dat het bij een deel van de COVID-19-patiënten lastig is om de belangrijkste doodsoorzaak vast te stellen. Bij overleden patiënten die eerder vanwege ernstige klachten na een besmetting met het coronavirus in het ziekenhuis zijn opgenomen, was COVID-19 in de meeste gevallen de voornaamste doodsoorzaak. Maar bij patiënten die al een ernstige ziekte hadden, is dat niet altijd duidelijk, vertelde patholoog Holger Moch die dag.

NUcheckt heeft Alexov om commentaar gevraagd, maar heeft op het moment van publicatie nog geen antwoord ontvangen.

Onderliggende aandoeningen en COVID-19

  • In Nederland had 70 procent van de overleden COVID-19-patiënten een onderliggende aandoening.
  • Veel gerapporteerde onderliggende aandoeningen zijn hartproblemen (zoals een hoge bloeddruk), diabetes en obesitas.
  • Deze aandoeningen kunnen de kans vergroten dat iemand aan COVID-19 overlijdt, maar patiënten met een hoge bloeddruk zullen in veel gevallen wel degelijk aan COVID-19 zijn overleden.
  • Tussen half maart en eind april overleden in Nederland ongeveer 30 procent meer mensen dan gebruikelijk in die periode van het jaar.

Heb jij een bericht of bewering gezien waarvan je de juistheid betwijfelt? Mail naar factcheck@nu.nl en dan gaan wij ermee aan de slag.

Aanvuling: In dit artikel stond eerder ten onrechte dat alleen forensisch pathologen zich bezighouden met het vaststellen van de doodsoorzaak. Dit is aangepast.