OM stellig in zaak zwembadmoord: 'Figuur van liegende kroongetuige niet nieuw'
De verdediging en het OM staan lijnrecht tegenover elkaar wat betreft de kroongetuige in de zaak rond de zwembadmoord. Advocaten vinden dat justitie het recht op vervolging heeft verspeeld, maar het OM wijst op het overige bewijs tegen de schoonfamilie van de vermoorde Jan Elzinga.
Ook op de laatste dag van vier zittingsdagen lag de focus op kroongetuige Willem P. en welke consequenties zijn eerdere leugens moeten hebben.
In 2022 werd tijdens de rechtszaak tegen vier verdachten van de zwembadmoord duidelijk dat P. bewijs had vervalst. Maar de overige verklaringen van de kroongetuige waren volgens de rechtbank wel geloofwaardig. Het hielp dat ook verdachte Johan L. de schoonfamilie had aangewezen als opdrachtgever voor de moord op de veertigjarige Elzinga uit Marum.
Elzinga's toenmalige vriendin Monique H., haar broer Marcel H. en moeder Coby van der L. werden veroordeeld tot twintig jaar cel voor betrokkenheid bij de moord.
Nu eist het Openbaar Ministerie (OM) in hoger beroep opnieuw twintig jaar cel tegen Elzinga's vriendin en zwager, die justitie als "initiators en organisators" van de moord ziet. Schoonmoeder Van der L. hoorde zeventien jaar tegen zich eisen. Tegen Johan L., die het wapen zou hebben geleverd en Marcel H. met Willem P. in contact zou hebben gebracht, is twaalf jaar geëist.
Kroongetuige verzon bewijs om OM te overtuigen
P. stapte in 2016 naar justitie. Hij gaf toe schutter Pascal E. te hebben geregeld voor de moord. Zelf fungeerde hij als tussenpersoon. Met zijn verklaringen werd P. kroongetuige en kon hij eerder vrijkomen. Zijn oorspronkelijke straf was negentien jaar en zeven maanden.
P. was in de veronderstelling dat zijn verhaal in eerste instantie niet voldoende zou zijn voor het OM en vervalste daarom sms-berichten. Uit die berichten zou af te leiden zijn dat Marcel H. bij de moord betrokken was.
Dat de berichten vals waren, kwam pas aan het licht nadat de kroongetuigenovereenkomst was gesloten. In 2021 is een nieuw onderzoek geopend en daaruit blijkt volgens justitie overduidelijk dat de schoonfamilie bij de moord betrokken is.
De advocaten betoogden woensdag dat het OM door de gemaakte fouten al zijn kansen op vervolging heeft verspeeld en niet-ontvankelijk moet worden verklaard. Als de rechtbank anders besluit, dan mogen de onderzoeksresultaten die een gevolg van de leugens van de kroongetuige zijn niet als bewijs worden gebruikt.
Zo heeft de politie een undercoveroperatie op poten gezet. Undercoveragenten overhandigden Coby van der L. een telefoon met daarop de eerder genoemde valse berichten. "We weten alles", kreeg ze te horen. De leden van de schoonfamilie werden afgeluisterd. Uit hun reactie op deze undercoveractie leidde de politie af dat ze inderdaad bij de moord op Elzinga betrokken zijn. Maar volgens de advocaten mag dit bewijs niet gebruikt worden.
Volgens de verdediging bleef het niet bij deze leugens. Zo zou Willem P. altijd hebben verklaard het strafdossier tot 2014 op zijn cel te hebben gehad. Maar in hoger beroep werd duidelijk dat hij het langer heeft gehad. De advocaten denken dat P. het dossier zo goed heeft bestudeerd, dat hij zijn verklaringen hierop heeft gebaseerd.
Verdediging noemt reactie van OM 'schokkend'
Het OM denkt daar duidelijk anders over. "De figuur van een liegende kroongetuige is niet nieuw", zei een van de officieren van justitie. "Kroongetuigen zijn nou eenmaal geen koorknapen, ze zijn criminelen." P. heeft inderdaad wisselend verklaard, maar je kan het als getuige volgens justitie "ook nooit goed doen". "Of je verklaart consistent en dan heb je het ingestudeerd of je verklaart wisselend en dan lieg je."
Deze en andere argumenten van het OM schoten de advocaten in het verkeerde keelgat. "Ik vind dit best wel schokkend als je weet wat er in deze zaak bekend is geworden", reageerde advocaat Christian Visser. Hij en Micha Boucher staan Marcel H. bij.
"Ik vind dit als burger best stuitend", vervolgde Visser. "Ik had excuses verwacht." Justus Reisinger, raadsman van Van der L., had er beter mee kunnen leven als justitie had gezegd: "Mea culpa, maar we vinden als OM dat we toch met de kroongetuige door moeten gaan." De toon die justitie nu aansloeg, was volgens Reisinger niet passend.
De zittingsdag werd afgesloten met de emotionele laatste woorden van de leden van de schoonfamilie. Zij houden vol onschuldig te zijn. Hoe het gerechtshof in Leeuwarden erover denkt, wordt op 25 april duidelijk. Dan doet het hof om 13.30 uitspraak.
